Orzeczenie · 2018-11-22

VIII SA/Wa 474/18Uchylenie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania podatkowego 12

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2018-11-22
NSAPodatkoweŚredniawsa
podatek akcyzowynadpłatazwrot podatkuprzedawnieniepostępowanie podatkoweodmowa wszczęcia postępowaniaOrdynacja podatkowaWSAkontrola legalności

Sprawa dotyczyła wniosku spółki o zwrot bezprawnie pobranego podatku akcyzowego za październik 2005 r., który według spółki uległ przedawnieniu. Organy podatkowe, począwszy od Naczelnika Urzędu Skarbowego, a skończywszy na Dyrektorze Izby Administracji Skarbowej, odmawiały wszczęcia postępowania w tej sprawie, powołując się na przepisy Ordynacji podatkowej (m.in. art. 79 § 2, art. 165a § 1 Op) oraz art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (uppsa), w związku z wcześniejszym wyrokiem WSA uchylającym decyzje organów. Spółka argumentowała, że zwrot powinien nastąpić z urzędu, a organy błędnie stosują przepisy dotyczące wniosków o stwierdzenie nadpłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę spółki, uznał ją za zasadną. Sąd stwierdził, że organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 79 § 2 i art. 165a § 1 Op oraz art. 153 uppsa, poprzez błędną interpretację wcześniejszego wyroku WSA i uchylanie się od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Sąd podkreślił, że sprawa powinna zostać rozpoznana co do istoty, a organy nie mogą stosować przepisów o odmowie wszczęcia postępowania, gdy sprawa wymaga rozstrzygnięcia z urzędu lub wyjaśnienia. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienia organów obu instancji i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odmowy wszczęcia postępowania podatkowego, prawidłowego stosowania art. 153 uppsa oraz obowiązku merytorycznego rozstrzygania spraw przez organy podatkowe.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organy podatkowe próbują uniknąć merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, powołując się na przepisy proceduralne i błędnie interpretując wcześniejsze orzeczenia sądowe.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ podatkowy może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu bezprawnie pobranego podatku, powołując się na przepisy dotyczące przedawnienia i braku podstaw do stwierdzenia nadpłaty, gdy podatnik domaga się zwrotu z urzędu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy nie może odmówić wszczęcia postępowania w takiej sytuacji, gdyż błędnie stosuje przepisy proceduralne i uchyla się od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, która powinna być rozpoznana co do istoty lub z urzędu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe wadliwie zinterpretowały wcześniejsze orzeczenia i przepisy Ordynacji podatkowej, stosując art. 79 § 2 i art. 165a § 1 Op. Spółka domagała się zwrotu bezprawnie pobranego podatku, a nie stwierdzenia nadpłaty, co powinno być rozpatrzone z urzędu lub co do istoty, a nie poprzez odmowę wszczęcia postępowania.

Czy wyrok WSA uchylający decyzje organów podatkowych w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty stanowi podstawę do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu bezprawnie pobranego podatku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy błędnie zinterpretował uzasadnienie wyroku WSA, pomijając jego sentencję i istotne rozważania, co doprowadziło do wadliwego zastosowania art. 153 uppsa.

Uzasadnienie

Dyrektor IAS wadliwie odkodował treść uzasadnienia wyroku WSA z 17 maja 2017 r., pomijając jego sentencję i istotne rozważania dotyczące wadliwych działań organów. Wytyczne Sądu dotyczące ponownego rozpoznawania sprawy nie stanowiły podstawy do zastosowania przepisów o odmowie wszczęcia postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego.

Przepisy (24)

Pomocnicze

Op art. 79 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Sąd uznał, że przepis ten nie miał zastosowania w sprawie, gdyż organy błędnie go zastosowały, odmawiając wszczęcia postępowania.

Op art. 165a § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Sąd uznał, że przepis ten nie miał zastosowania w sprawie, gdyż organy błędnie go zastosowały, odmawiając wszczęcia postępowania.

uppsa art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uznał, że Dyrektor IAS naruszył ten przepis, wadliwie interpretując wcześniejszy wyrok WSA.

Op art. 70 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 70 § § 6

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 72 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 216 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 217 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

uppsa art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

uppsa art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Op art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 73 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 239b § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 239b § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 80 § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Sąd powołał się na ten przepis w kontekście przerywania biegu terminu do zwrotu nadpłaty.

uppsa art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

uppsa art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

uppsa art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

uppsa art. 205 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

uppsa art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu § § 2 ust. 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu § § 3 ust. 1 pkt 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy podatkowe błędnie zastosowały przepisy proceduralne (art. 79 § 2, art. 165a § 1 Op) odmawiając wszczęcia postępowania. • Organy podatkowe wadliwie zinterpretowały wyrok WSA z 17 maja 2017 r. (VIII SA/Wa 974/16), naruszając art. 153 uppsa. • Sprawa powinna być rozpoznana co do istoty lub z urzędu, a nie poprzez odmowę wszczęcia postępowania. • Podatek powinien zostać zwrócony z urzędu, a nie w drodze postępowania o stwierdzenie nadpłaty.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów podatkowych o przedawnieniu zobowiązania jako podstawie do odmowy wszczęcia postępowania. • Argumenty organów o braku podstaw do stwierdzenia nadpłaty.

Godne uwagi sformułowania

organy podatkowe orzekające w sprawie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy • organy wydając rozstrzygnięcia formalne, w istocie uchylają się przed rozstrzygnięciem sprawy co do istoty • Dyrektor IAS w sposób oczywiście wadliwy odkodował nadto treść uzasadnienia wyroku WSA • organ podatkowy nie może jednak prowadzić postępowania w trybie stwierdzenie nadpłaty na wniosek podatnika, jeżeli podatnik twierdzi, że nie występował o stwierdzenie nadpłaty.

Skład orzekający

Sławomir Fularski

przewodniczący

Leszek Kobylski

sędzia

Artur Kot

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odmowy wszczęcia postępowania podatkowego, prawidłowego stosowania art. 153 uppsa oraz obowiązku merytorycznego rozstrzygania spraw przez organy podatkowe."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organy podatkowe próbują uniknąć merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, powołując się na przepisy proceduralne i błędnie interpretując wcześniejsze orzeczenia sądowe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak organy podatkowe mogą próbować unikać rozstrzygnięcia sprawy, a sąd administracyjny musi interweniować, aby zapewnić prawidłowy tok postępowania i ochronę praw podatnika.

“Organy podatkowe uchylają się od rozstrzygnięcia? Sąd przypomina o obowiązku merytorycznego rozpoznania sprawy.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst