Orzeczenie · 2018-03-27

VIII Ga 274/17

Sąd
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
Miejsce
Bydgoszcz
Data
2018-03-27
SAOSGospodarczeubezpieczeniaWysokaokręgowy
ubezpieczeniaodszkodowanieszkoda komunikacyjnaprzeniesienie portfelalegitymacja procesowaubezpieczycielwierzytelność

Sprawa dotyczyła roszczenia o zapłatę brakującej kwoty odszkodowania za szkodę komunikacyjną, nabytego przez powodów od pierwotnych poszkodowanych. Powodowie domagali się zasądzenia od pozwanego ubezpieczyciela kwoty 3 227,59 zł wraz z odsetkami. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił powództwo, uznając, że pozwany nie posiada legitymacji biernej. Uzasadniono to faktem, że z dniem 1 stycznia 2016 roku portfel ubezpieczeń pozwanego został przejęty przez inny podmiot, (...) z siedzibą w W., zgodnie z przepisami ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej. Pozew został wniesiony po tej dacie. Sąd Rejonowy powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego (III CZP 133/94), zgodnie z którą w przypadku przeniesienia portfela ubezpieczeń, legitymowanym biernie jest wyłącznie ubezpieczyciel przejmujący. Powodowie wnieśli apelację, zarzucając błędną interpretację przepisów prawa materialnego i uznanie braku legitymacji biernej pozwanego. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy oddalił apelację jako bezzasadną. Sąd drugiej instancji potwierdził prawidłowość zastosowania przepisów dotyczących przeniesienia portfela ubezpieczeń, w tym art. 217 i 298 ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej. Podkreślono, że umowa o przeniesienie portfela, nawet jeśli nie wymaga zgody ubezpieczającego, przenosi prawa i obowiązki, a legitymowanym biernie jest wyłącznie przejmujący ubezpieczyciel. Sąd Okręgowy odrzucił możliwość zastosowania przepisów o przejęciu długu (art. 519 KC), wskazując na specyfikę umowy o przeniesienie portfela jako samodzielnej instytucji cywilnoprawnej. W konsekwencji, uznano, że Sąd Rejonowy prawidłowo oddalił powództwo z powodu braku legitymacji procesowej biernej pozwanego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, kto jest legitymowany biernie w sprawach dotyczących roszczeń z umów ubezpieczenia objętych przeniesionym portfelem ubezpieczeń.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przeniesienia portfela ubezpieczeń i wymaga analizy konkretnych umów oraz przepisów prawa ubezpieczeniowego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy ubezpieczyciel, który przeniósł swój portfel ubezpieczeń na inny podmiot, posiada legitymację bierną w sprawie o zapłatę odszkodowania z umowy ubezpieczenia objętej przeniesionym portfelem, jeśli pozew został wniesiony po dacie przeniesienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ubezpieczyciel, który przeniósł swój portfel ubezpieczeń, nie posiada legitymacji biernej w sprawie o zapłatę odszkodowania z umowy objętej tym portfelem, jeśli pozew został wniesiony po dacie przeniesienia. Legitymowanym biernie jest wyłącznie ubezpieczyciel przejmujący portfel.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na przepisach ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej oraz uchwale Sądu Najwyższego (III CZP 133/94), zgodnie z którymi umowa o przeniesienie portfela ubezpieczeń skutkuje przeniesieniem praw i obowiązków na przejmującego ubezpieczyciela, który staje się jedynym podmiotem odpowiedzialnym.

Czy umowa o przeniesienie portfela ubezpieczeń jest samodzielną instytucją cywilnoprawną, która może skutkować przejściem długu bez zgody wierzyciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa o przeniesienie portfela ubezpieczeń jest samodzielną instytucją cywilnoprawną, która pozwala na przejście obowiązków na nowego ubezpieczyciela bez zgody i woli ubezpieczającego (wierzyciela).

Uzasadnienie

Sąd odrzucił możliwość zastosowania przepisów o przejęciu długu (art. 519 KC), wskazując, że umowa o przeniesienie portfela jest specyficzną instytucją prawa ubezpieczeniowego, która reguluje skutki prawne przeniesienia zobowiązań.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
pozwany

Strony

NazwaTypRola
R. M.osoba_fizycznapowód
D. S.osoba_fizycznapowód
(...) w P.spółkapozwany

Przepisy (8)

Główne

u.dz.ubezp.reasekur. art. 217 § 1

Ustawa o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej

Krajowy zakład ubezpieczeń może zawrzeć umowę o przeniesienie portfela ubezpieczeń z zagranicznym zakładem ubezpieczeń mającym siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej.

u.dz.ubezp.reasekur. art. 298 § 1

Ustawa o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej

Zakład ubezpieczeń może zawrzeć z innym zakładem ubezpieczeń umowę o przeniesienie całości lub części portfela ubezpieczeń.

Pomocnicze

u.dz.ubezp.reasekur. art. 219 § 2

Ustawa o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej

u.dz.ubezp.reasekur. art. 298 § 2

Ustawa o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej

Przeniesienie portfela ubezpieczeń wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru.

k.c. art. 830 § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy prawa wypowiedzenia umowy ubezpieczenia przez ubezpieczającego po przeniesieniu portfela.

k.p.c. art. 194 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wniosku o dopozwanie.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przejęcie portfela ubezpieczeń przez inny podmiot przed wniesieniem pozwu skutkuje brakiem legitymacji biernej pierwotnego ubezpieczyciela. • Umowa o przeniesienie portfela ubezpieczeń jest samodzielną instytucją cywilnoprawną, która przenosi prawa i obowiązki na przejmującego ubezpieczyciela bez zgody wierzyciela.

Odrzucone argumenty

Pozwany ubezpieczyciel posiada legitymację bierną mimo przeniesienia portfela ubezpieczeń. • Zastosowanie przepisów o przejęciu długu (art. 519 KC) do umowy o przeniesienie portfela ubezpieczeń.

Godne uwagi sformułowania

legitymowanym biernie jest wyłącznie ubezpieczyciel przejmujący portfel • umowa o przeniesienie portfela jest samodzielną instytucją cywilnoprawną • przeniesienie portfela jest w istocie przeniesieniem praw i obowiązków wynikających z konkretnych umów ubezpieczenia

Skład orzekający

Wojciech Wołoszyk

przewodniczący

Elżbieta Kala

sędzia

Wiesław Łukaszewski

sędzia (spr.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, kto jest legitymowany biernie w sprawach dotyczących roszczeń z umów ubezpieczenia objętych przeniesionym portfelem ubezpieczeń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przeniesienia portfela ubezpieczeń i wymaga analizy konkretnych umów oraz przepisów prawa ubezpieczeniowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego w branży ubezpieczeniowej – kto odpowiada po przejęciu portfela. Jest to istotne dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach i dla samych ubezpieczycieli.

Kto odpowiada za stare polisy? Sąd rozstrzyga o legitymacji ubezpieczyciela po przejęciu portfela.

Dane finansowe

WPS: 3227,59 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst