VII U 1496/23Umorzenie postępowania składka zdrowotna ZUS
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania M. I. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) w sprawie wysokości rocznej podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne za rok składkowy 2022. Początkowa decyzja ZUS z 6 września 2023 r. ustaliła tę podstawę na 30.100 zł. Następnie, decyzją z 27 stycznia 2025 r., ZUS zmienił swoje stanowisko, obniżając podstawę do 27.090 zł, uwzględniając częściowo żądanie odwołującej. Sąd Okręgowy, rozpoznając sprawę, umorzył postępowanie w zakresie, w jakim ZUS zmienił decyzję, zgodnie z art. 477¹³ § 1 KPC. W pozostałym zakresie sąd oddalił odwołanie. Kluczowym zagadnieniem była interpretacja art. 82 ust. 10 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, który przewiduje preferencje w opłacaniu składki zdrowotnej dla osób niepełnosprawnych. Sąd uznał, że odwołująca nie spełniała przesłanek do zastosowania tej preferencji, ponieważ w 2022 r. posiadała dwa tytuły do ubezpieczenia zdrowotnego (renta i działalność gospodarcza), a data wypłaty renty nie miała znaczenia dla ustalenia okresu posiadania tytułu do ubezpieczenia. Sąd podzielił stanowisko ZUS, że roczna podstawa wymiaru składki wynosi 27.090 zł, a należna składka 2.438,10 zł. Sąd nie uwzględnił również argumentów dotyczących wspólnego rozliczenia podatkowego z małżonkiem, wskazując, że podatek należny z takiego rozliczenia był znacznie wyższy niż ustalona składka. Wnioski odwołującej dotyczące zwrotu nadpłaconych składek i rekompensaty, które nie były objęte zaskarżonymi decyzjami, zostały przekazane do rozpoznania ZUS. Na koniec, sąd zasądził od M. I. na rzecz ZUS koszty zastępstwa procesowego w kwocie 900 zł.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących składki zdrowotnej dla osób prowadzących działalność gospodarczą, posiadających jednocześnie inne tytuły do ubezpieczenia (np. rentę), a także kwestie związane z preferencjami dla osób niepełnosprawnych oraz rozliczeniem podatkowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji posiadania dwóch tytułów do ubezpieczenia zdrowotnego w tym samym okresie oraz interpretacji przepisów dotyczących osób niepełnosprawnych. Kwestia rozliczenia podatkowego dotyczy wspólnego rozliczenia małżonków.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w sytuacji, gdy osoba niepełnosprawna pobierała rentę i jednocześnie prowadziła działalność gospodarczą, możliwe jest zastosowanie preferencji z art. 82 ust. 10 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, ograniczającej wysokość składki zdrowotnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ponieważ osoba ta posiadała dwa tytuły do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, co wyklucza zastosowanie tej preferencji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe znaczenie ma sformułowanie "objęta jedynie tytułem do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego". Posiadanie dwóch tytułów (renta i działalność gospodarcza) w tym samym okresie wyklucza możliwość skorzystania z preferencji, niezależnie od daty faktycznej wypłaty świadczenia rentowego.
Jak należy interpretować pojęcie "należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za dany rok kalendarzowy" w kontekście art. 82 ust. 10 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, gdy podatnik rozlicza się wspólnie z małżonkiem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Należy uwzględnić podatek należny wynikający ze wspólnego zeznania podatkowego, a nie podatek przypadający wyłącznie na dochody z działalności gospodarczej.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie przewidują ustalania odrębnej kwoty podatku należnego dla poszczególnych źródeł przychodów w sytuacji wspólnego rozliczenia małżonków. Podatek należny stanowi zobowiązanie podatkowe odnoszące się do całości dochodów objętych wspólnym rozliczeniem.
Czy sąd może merytorycznie rozpoznać żądania strony, które nie były przedmiotem zaskarżonej decyzji organu rentowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd przekazuje takie żądania do rozpoznania organowi rentowemu.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 477⁹ § 3¹ KPC, w przypadku gdy odwołanie zawiera żądania nieobjęte zaskarżoną decyzją, sąd przekazuje sprawę w tym zakresie do rozpoznania organowi rentowemu celem wydania w tym przedmiocie odrębnych decyzji.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. I. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w R. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (13)
Główne
KPC art. 477 § 13
Kodeks postępowania cywilnego
Zmiana przez organ rentowy zaskarżonej decyzji przed rozstrzygnięciem sprawy przez sąd powoduje umorzenie postępowania w całości lub w części.
KPC art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd oddala odwołanie, jeżeli nie ma podstaw do jego uwzględnienia.
u.ś.o.z. art. 81 § 2
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Określa roczną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą.
u.ś.o.z. art. 81 § 2b
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Określa minimalną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne.
u.ś.o.z. art. 82 § 8
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Określa przypadki, w których składka na ubezpieczenie zdrowotne nie jest opłacana przez osoby pobierające świadczenie emerytalne lub rentowe.
u.ś.o.z. art. 82 § 9
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Określa przypadki, w których osoba zaliczona do umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności nie opłaca składki zdrowotnej z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej.
u.ś.o.z. art. 82 § 10
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Określa preferencje w opłacaniu składki zdrowotnej dla osób niepełnosprawnych, które prowadzą działalność gospodarczą i opodatkowują się według skali.
u.p.d.o.f. art. 27
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa zasady opodatkowania dochodów według skali.
KPC art. 477 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Określa zasady postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym przekazanie spraw do organu rentowego.
Pomocnicze
KPC art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
O kosztach postępowania orzeka się stosunkowo, a w przypadku uwzględnienia odwołania tylko w niewielkiej części, sąd może zasądzić koszty od strony przegrywającej.
u.ś.o.z. art. 66 § 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Określa tytuły do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego.
Dz.U. 2015 poz. 1804 art. 9 § 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych.
KPC art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasądza od strony przegrywającej na rzecz strony wygrywającej zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Posiadanie dwóch tytułów do ubezpieczenia zdrowotnego (renta i działalność gospodarcza) w tym samym okresie wyklucza zastosowanie preferencji z art. 82 ust. 10 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej. • Data wypłaty świadczenia rentowego nie wpływa na ustalenie okresu, w którym odwołująca posiadała tytuł do ubezpieczenia zdrowotnego. • Wspólne rozliczenie podatkowe z małżonkiem oznacza, że dla oceny przesłanki z art. 82 ust. 10 pkt 2 ustawy należy uwzględnić podatek należny wynikający ze wspólnego zeznania podatkowego. • Żądania zwrotu nadpłaconych składek i rekompensaty nie były przedmiotem zaskarżonych decyzji i powinny zostać przekazane do rozpoznania organowi rentowemu.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie preferencji z art. 82 ust. 10 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, ograniczającej składkę zdrowotną do wysokości podatku dochodowego. • Roczna podstawa wymiaru składki zdrowotnej powinna wynosić 3.010 zł, a należna składka 270,90 zł. • ZUS błędnie ustalił roczną podstawę wymiaru składki, uwzględniając okresy, w których odwołująca była zwolniona z obowiązku opłacania składki.
Godne uwagi sformułowania
kluczowe znaczenie dla zastosowania powyższej regulacji ma zawarte w niej sformułowanie "objęta jedynie tytułem do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego" • Wypłacona kwota stanowiła bowiem realizację prawa do renty za okres wcześniejszy, a nie świadczenie, do którego prawo powstało dopiero w październiku 2022 r. • Ocena prawna ustalonych okoliczności faktycznych należy bowiem wyłącznie do Sądu orzekającego.
Skład orzekający
Magdalena Pytel
przewodnicząca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących składki zdrowotnej dla osób prowadzących działalność gospodarczą, posiadających jednocześnie inne tytuły do ubezpieczenia (np. rentę), a także kwestie związane z preferencjami dla osób niepełnosprawnych oraz rozliczeniem podatkowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji posiadania dwóch tytułów do ubezpieczenia zdrowotnego w tym samym okresie oraz interpretacji przepisów dotyczących osób niepełnosprawnych. Kwestia rozliczenia podatkowego dotyczy wspólnego rozliczenia małżonków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii praktycznej dla przedsiębiorców, zwłaszcza tych z niepełnosprawnościami, dotyczącej obliczania składki zdrowotnej. Interpretacja przepisów może mieć szerokie zastosowanie.
“Przedsiębiorco, czy wiesz, kiedy możesz liczyć na niższe składki zdrowotne? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.”
Dane finansowe
WPS: 30 100 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 900 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.