V KK 458/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanych J. P., R. P. i S. G. w sprawie o handel ludźmi. Kasacja dotyczyła wyroku Sądu Apelacyjnego, który zmienił wyrok Sądu Okręgowego. Główny zarzut kasacji dotyczył rażącego naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 253 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym do 8 września 2010 r. Prokurator Generalny zarzucił, że Sąd Apelacyjny błędnie przyjął, iż definicje handlu ludźmi zawarte w międzynarodowych aktach prawnych (Konwencja Warszawska, Decyzja Ramowa UE) nie miały zastosowania w polskim porządku prawnym przed tą datą. Sąd Apelacyjny ograniczył rozumienie handlu ludźmi do czynności cywilnoprawnych, co zdaniem kasacji było wadliwe i skutkowało ograniczeniem odpowiedzialności oskarżonych za czyny popełnione przed 8 września 2010 r. Sąd Najwyższy przychylił się do tego zarzutu, podkreślając, że ratyfikowane umowy międzynarodowe, po ich ogłoszeniu, stają się częścią prawa krajowego i powinny być stosowane, co oznacza, że czyny popełnione przed 8 września 2010 r. powinny być oceniane z uwzględnieniem definicji handlu ludźmi z Konwencji Warszawskiej. Drugi zarzut kasacji dotyczył naruszenia art. 86 § 1 k.k. poprzez błędne obliczenie kary łącznej dla R. P., która została wymierzona w niższej wysokości niż najwyższa z kar jednostkowych. Sąd Najwyższy uznał ten zarzut za zasadny. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej utrzymania w mocy rozstrzygnięć Sądu Okręgowego w zakresie czynów popełnionych przed 8 września 2010 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu. Uchylono również orzeczenie o karze łącznej dla R. P. Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa koszty obrony z urzędu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących handlu ludźmi w kontekście prawa międzynarodowego i zasad intertemporalnych, a także zasady wymiaru kary łącznej.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 8 września 2010 r. w zakresie interpretacji handlu ludźmi.
Zagadnienia prawne (2)
Jak należy interpretować pojęcie 'handlu ludźmi' na gruncie art. 253 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym do 8 września 2010 r., w szczególności czy należy uwzględniać definicje zawarte w międzynarodowych aktach prawnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sądy obu instancji błędnie ograniczyły rozumienie handlu ludźmi do czynności cywilnoprawnych, nie uwzględniając definicji z Konwencji Warszawskiej i Decyzji Ramowej UE, które stanowiły część polskiego porządku prawnego. Prawidłowa interpretacja powinna uwzględniać te definicje, co mogłoby prowadzić do szerszego zakresu odpowiedzialności za czyny popełnione przed 8 września 2010 r.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że ratyfikowane umowy międzynarodowe, po ich ogłoszeniu, stają się częścią prawa krajowego i powinny być stosowane, nawet w prawie karnym. Definicja handlu ludźmi z Konwencji Warszawskiej była samo wykonalna i wypełniała normatywną treść art. 253 § 1 k.k., co oznaczało, że czyny popełnione przed 8 września 2010 r. powinny być oceniane z jej uwzględnieniem.
Czy kara łączna pozbawienia wolności orzeczona wobec R. P. przez Sąd Apelacyjny została prawidłowo obliczona zgodnie z art. 86 § 1 k.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kara łączna została orzeczona w rozmiarze niższym niż najwyższa z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa, co stanowi rażące naruszenie art. 86 § 1 k.k.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny połączył kary jednostkowe (1 rok i 11 miesięcy, 3 lata i 6 miesięcy, 1 rok) orzekając karę łączną 3 lat i 5 miesięcy, która jest niższa niż najwyższa z kar jednostkowych (3 lata i 6 miesięcy). Narusza to zasadę, że kara łączna mieści się w granicach od najwyższej kary jednostkowej do sumy kar jednostkowych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. P. | osoba_fizyczna | skazany |
| R. P. | osoba_fizyczna | skazany |
| S. G. | osoba_fizyczna | skazany |
| M. O. | osoba_fizyczna | oskarżony (uniewinniony) |
| F. M. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| T. S. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| J. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny | organ_państwowy | skarżący (kasacja) |
| D. M. | osoba_fizyczna | obrońca (z urzędu) |
| D. R. | osoba_fizyczna | obrońca (z urzędu) |
Przepisy (20)
Główne
k.k. art. 189a § 1
Kodeks karny
Dotyczy przestępstwa handlu ludźmi. W brzmieniu po 8 września 2010 r. zawiera definicję handlu ludźmi w art. 115 § 22 k.k.
k.k. art. 253 § 1
Kodeks karny
Przepis obowiązujący do 8 września 2010 r., dotyczący handlu ludźmi. Sąd Najwyższy uznał, że powinien być interpretowany z uwzględnieniem definicji z prawa międzynarodowego.
k.k. art. 86 § 1
Kodeks karny
Określa zasady wymiaru kary łącznej.
Pomocnicze
k.k. art. 189 § 1
Kodeks karny
Dotyczy pozbawienia wolności lub znęcania się nad osobą.
k.k. art. 18 § 1
Kodeks karny
Dotyczy współsprawstwa.
k.k. art. 286 § 1
Kodeks karny
Dotyczy oszustwa.
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
Dotyczy kwalifikowanego typu przestępstwa.
k.k. art. 91 § 1
Kodeks karny
Dotyczy ciągu przestępstw.
k.k. art. 65 § 1
Kodeks karny
Dotyczy recydywy.
k.k. art. 4 § 1
Kodeks karny
Dotyczy zasady prawa względniejszego dla sprawcy.
k.k. art. 85
Kodeks karny
Dotyczy kary łącznej.
k.k. art. 91 § 2
Kodeks karny
Dotyczy kary łącznej w ciągu przestępstw.
k.k. art. 63 § 1
Kodeks karny
Dotyczy zaliczenia okresu pozbawienia wolności.
k.k. art. 33 § 2
Kodeks karny
Dotyczy wymiaru grzywny.
k.p.k. art. 521 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy wniesienia kasacji na niekorzyść skazanego.
k.p.k. art. 523 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy wymogów formalnych kasacji.
k.p.k. art. 526 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zakresu rozpoznania kasacji.
k.p.k. art. 537 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy skutków uwzględnienia kasacji.
Konstytucja RP art. 91 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Stanowi o miejscu ratyfikowanych umów międzynarodowych w polskim porządku prawnym.
Konstytucja RP art. 42
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy zasady odpowiedzialności karnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Apelacyjny błędnie zinterpretował art. 253 § 1 k.k., nie uwzględniając definicji handlu ludźmi z prawa międzynarodowego dla czynów popełnionych przed 8 września 2010 r. • Kara łączna orzeczona wobec R. P. została obliczona z naruszeniem art. 86 § 1 k.k.
Godne uwagi sformułowania
Sąd odwoławczy akceptując stanowisko Sądu I instancji rażąco naruszył dyspozycję art. 253 § 1 k.k. • człowiek nie może być przedmiotem obrotu cywilnoprawnego • kara łączna wymierzona w rozmiarze niższym niż najwyższa z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa
Skład orzekający
Marek Pietruszyński
przewodniczący
Andrzej Ryński
sprawozdawca
Barbara Skoczkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących handlu ludźmi w kontekście prawa międzynarodowego i zasad intertemporalnych, a także zasady wymiaru kary łącznej."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 8 września 2010 r. w zakresie interpretacji handlu ludźmi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego przestępstwa handlu ludźmi i kluczowej kwestii interpretacji prawa karnego w świetle prawa międzynarodowego, co ma znaczenie dla praktyki prawniczej i budzi zainteresowanie ze względu na wymiar sprawiedliwości.
“Czy handel ludźmi przed 2010 rokiem był inaczej definiowany? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe wątpliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.