V KK 241/26Uchylenie wyroku nakazowego i umorzenie postępowania 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Rzecznika Praw Obywatelskich wniesioną na korzyść ukaranego M.S. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim. Sąd Rejonowy uznał obwinionego za winnego wykroczenia z art. 86 § 1 k.w. i nałożył karę grzywny, a także nakazał zwrot prawa jazdy. Kasacja zarzucała rażące naruszenie prawa procesowego, w szczególności art. 93 § 2 k.p.s.w., polegające na wydaniu wyroku nakazowego mimo istnienia wątpliwości co do winy i sprawcy czynu. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Rzecznika, wskazując na brak jednoznacznych dowodów obciążających M.S. oraz na sprzeczne informacje dotyczące właściciela i kierowcy pojazdu biorącego udział w kolizji. Stwierdzono, że sąd niższej instancji nie powinien był stosować trybu nakazowego, a wątpliwości wymagały przeprowadzenia rozprawy. Ponadto, Sąd Najwyższy stwierdził, że karalność wykroczenia ustała z powodu przedawnienia, zgodnie z art. 45 § 1 k.w., ponieważ od popełnienia czynu minął rok, a postępowanie nie zostało wszczęte w sposób prawidłowy. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i umorzył postępowanie wobec obwinionego, obciążając Skarb Państwa kosztami.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie przepisów o postępowaniu nakazowym w sprawach o wykroczenia, zasady ustalania sprawcy wykroczenia, przedawnienie karalności wykroczeń.
Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd może wydać wyrok nakazowy, gdy istnieją wątpliwości co do winy i sprawcy czynu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd może wydać wyrok nakazowy tylko wtedy, gdy okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości.
Uzasadnienie
Tryb nakazowy jest postępowaniem uproszczonym dla spraw oczywistych. W niniejszej sprawie istniały realne wątpliwości co do sprawcy wykroczenia, co wymagało przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego na rozprawie.
Kiedy następuje przedawnienie karalności wykroczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Karalność wykroczenia ustaje po upływie roku od jego popełnienia, a jeśli wszczęto postępowanie, po upływie 2 lat od zakończenia tego okresu. Nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy nastąpiło przedawnienie orzekania.
Uzasadnienie
Wykroczenie popełniono 17 stycznia 2023 r. Karalność ustała 17 stycznia 2026 r. W związku z tym, postępowanie należało umorzyć z powodu przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M.S. | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Rzecznik Praw Obywatelskich | instytucja | skarżący |
Przepisy (11)
Główne
k.p.s.w. art. 93 § 2
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Sąd może wydać wyrok nakazowy, gdy okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości.
k.p.s.w. art. 5 § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy nastąpiło przedawnienie orzekania.
k.w. art. 45 § 1
Kodeks wykroczeń
Karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok; jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od zakończenia tego okresu.
Pomocnicze
k.w. art. 86 § 1
Kodeks wykroczeń
k.w. art. 97
Kodeks wykroczeń
k.p.s.w. art. 54 § 6
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
k.p.s.w. art. 54 § 7
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
k.p.s.w. art. 119 § 2
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
k.p.k. art. 535 § 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 230 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.s.w. art. 44 § 5
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydanie wyroku nakazowego mimo istnienia wątpliwości co do sprawcy i okoliczności czynu. • Przedawnienie karalności wykroczenia.
Godne uwagi sformułowania
rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie prawa procesowego • wina i okoliczności czynu nie budzą wątpliwości • tryb nakazowy jest postępowaniem uproszczonym przewidzianym dla spraw o charakterze oczywistym • istniejące wątpliwości były realne, gdyby tylko sąd meriti zapoznał się z całością materiału dowodowego • karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok
Skład orzekający
Jarosław Matras
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów o postępowaniu nakazowym w sprawach o wykroczenia, zasady ustalania sprawcy wykroczenia, przedawnienie karalności wykroczeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie sprawcy i dowodów, nawet w sprawach o wykroczenia, oraz jak istotne jest przestrzeganie terminów przedawnienia. Pokazuje też rolę Rzecznika Praw Obywatelskich w ochronie praw jednostki.
“Wyrok nakazowy uchylony: Sąd Najwyższy przypomina o wadze dowodów i przedawnieniu w sprawach o wykroczenia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.