V GC 1416/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Radomiu rozpoznał sprawę z powództwa R.Z. przeciwko S.L. i D.L. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności. Powód domagał się pozbawienia wykonalności wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach, opierając swoje żądanie na oświadczeniu o potrąceniu wierzytelności z dnia 19 maja 2019 r., wynikającej z faktury VAT nr FAS (...) z dnia 7 marca 2017 r. Pozwani kwestionowali skuteczność tego potrącenia, argumentując, że zarzut potrącenia nie mógł być podniesiony w tym postępowaniu, a wierzytelność powoda już wygasła na skutek wcześniejszego oświadczenia pozwanych o potrąceniu. Sąd, analizując stan faktyczny i przepisy prawa, uznał oświadczenie powoda o potrąceniu za ważne i skuteczne. Podkreślono, że zgodnie z art. 840 § 1 pkt 2 kpc, powództwo opozycyjne można oprzeć na zdarzeniach, które nastąpiły po powstaniu tytułu egzekucyjnego, w tym na zarzucie potrącenia, nawet jeśli mógł być on zgłoszony wcześniej. Sąd stwierdził, że prawomocne oddalenie powództwa w sprawie VII GC 98/20 przez Sąd Apelacyjny w Krakowie przesądziło o nieistnieniu roszczenia pozwanych wynikającego z faktury VAT nr (...), co czyniło skutecznym potrącenie dokonane przez powoda. Sąd oddalił również zarzut pozwanych dotyczący istnienia innej, wcześniej wymagalnej wierzytelności, wskazując na wiążące oświadczenie powoda o potrąceniu. W konsekwencji sąd pozbawił wykonalności tytuł wykonawczy w całości i zasądził od pozwanych na rzecz powoda zwrot kosztów procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 840 § 1 pkt 2 kpc w kontekście potrącenia wierzytelności po powstaniu tytułu wykonawczego oraz związanie sądu prawomocnymi orzeczeniami w innych sprawach.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z potrąceniem wierzytelności wynikających z faktur VAT i prawomocnym rozstrzygnięciem w innej sprawie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy oświadczenie o potrąceniu wierzytelności złożone po powstaniu tytułu wykonawczego, ale po zamknięciu rozprawy w postępowaniu, w którym ten tytuł został wydany, może stanowić podstawę powództwa o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, oświadczenie o potrąceniu złożone po powstaniu tytułu wykonawczego może stanowić podstawę powództwa o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, zgodnie z art. 840 § 1 pkt 2 kpc, nawet jeśli zarzut potrącenia mógł być zgłoszony w postępowaniu, w którym wydano tytuł.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na literalnej wykładni art. 840 § 1 pkt 2 kpc, który nie zawiera ograniczenia możliwości oparcia powództwa opozycyjnego na zarzucie potrącenia w sytuacji, gdy mogło ono być zgłoszone w postępowaniu pierwotnym. Przepis ten pozwala na uwzględnienie zdarzeń następczych, w tym potrącenia, po powstaniu tytułu egzekucyjnego.
Czy wierzytelność wynikająca z faktury VAT nr (...) mogła zostać skutecznie potrącona przez powoda, skoro pozwani twierdzili, że wygasła ona na skutek wcześniejszego oświadczenia o potrąceniu z ich strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wierzytelność ta nie wygasła na skutek wcześniejszego oświadczenia pozwanych, ponieważ prawomocne oddalenie powództwa pozwanych w sprawie VII GC 98/20 przez Sąd Apelacyjny w Krakowie przesądziło o nieistnieniu tej wierzytelności.
Uzasadnienie
Sąd był związany prawomocnym rozstrzygnięciem Sądu Apelacyjnego w Krakowie w sprawie I AGa 331/22, który oddalił powództwo o zapłatę kwoty wynikającej z tej faktury, stwierdzając, że umowa zakupu skór została skutecznie wypowiedziana z powodu wady istotnej. Tym samym wierzytelność ta nie istniała i nie mogła wygasnąć na skutek potrącenia przez pozwanych.
Czy powód mógł wskazać w oświadczeniu o potrąceniu, że obejmuje ono wierzytelność wynikającą ze spornego tytułu wykonawczego, mimo istnienia innej, wcześniej wymagalnej wierzytelności pozwanych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, powód mógł wskazać, którą wierzytelność chce potrącić, a wskazanie to było wiążące dla pozwanych.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 503 kc w zw. z art. 451 kc, dłużnik ma prawo wskazać, który z jego długów chce zaspokoić przy spełnieniu świadczenia (lub złożeniu oświadczenia o potrąceniu). Powód precyzyjnie wskazał wierzytelność wynikającą ze spornego tytułu wykonawczego, co było dla pozwanych wiążące.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. Z. | osoba_fizyczna | powód |
| S. L. | osoba_fizyczna | pozwany |
| D. L. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 840 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może oprzeć powództwo także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, na zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zgłoszenie tego zarzutu w sprawie było z mocy ustawy niedopuszczalne, a także na zarzucie potrącenia.
k.c. art. 498 § § 1
Kodeks cywilny
Gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić z wierzytelności drugiej swoją wierzytelność, jeżeli przedmioty tych wierzytelności należą do tego samego gatunku albo jeżeli obie wierzytelności są pieniężne; woli potrącenia zaspokaja się z obu wierzytelności do wysokości niższej z nich.
Pomocnicze
k.c. art. 503
Kodeks cywilny
Przepisy o zaliczeniu zapłaty stosuje się odpowiednio do potrącenia.
k.c. art. 451
Kodeks cywilny
Dłużnik mający względem tego samego wierzyciela kilka długów tego samego rodzaju może przy spełnieniu świadczenia wskazać, który dług chce zaspokoić.
k.p.c. art. 365
Kodeks postępowania cywilnego
Prawomocne orzeczenie sądu wiąże zarówno sąd, który je wydał, jak i inne sądy oraz inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie również inne osoby.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę jest obowiązana ponieść niezbędne koszty procesu poniesione przez przeciwnika.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skuteczne oświadczenie o potrąceniu wierzytelności przez powoda po powstaniu tytułu wykonawczego. • Nieistnienie wierzytelności pozwanych na skutek prawomocnego oddalenia powództwa w innej sprawie. • Prawo powoda do wskazania, która wierzytelność jest potrącana.
Odrzucone argumenty
Nieskuteczność zarzutu potrącenia z uwagi na możliwość jego zgłoszenia w postępowaniu pierwotnym. • Wygasnięcie wierzytelności powoda na skutek wcześniejszego oświadczenia pozwanych o potrąceniu. • Istnienie innej, wcześniej wymagalnej wierzytelności pozwanych, która powinna być potrącona w pierwszej kolejności.
Godne uwagi sformułowania
Sąd był związany treścią tego rozstrzygnięcia na podstawie art. 365 kpc. • Z uzasadnienia tego orzeczenia w żadnym wypadku nie wynika, aby inna ocena dotyczyła tej części wierzytelności, która nie została zgłoszona w pozwie, gdyż miała być objęta potrąceniem. • Zgodnie bowiem z art. 503 kc, przepisy o zaliczeniu zapłaty stosuje się odpowiednio do potrącenia.
Skład orzekający
Wojciech Karwat
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 840 § 1 pkt 2 kpc w kontekście potrącenia wierzytelności po powstaniu tytułu wykonawczego oraz związanie sądu prawomocnymi orzeczeniami w innych sprawach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z potrąceniem wierzytelności wynikających z faktur VAT i prawomocnym rozstrzygnięciem w innej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe złożenie oświadczenia o potrąceniu i jak prawomocne orzeczenia w innych sprawach mogą wpływać na rozstrzygnięcie w postępowaniu egzekucyjnym.
“Potrącenie wierzytelności po wydaniu wyroku? Sąd wyjaśnia, kiedy jest to możliwe!”
Dane finansowe
zwrot kosztów procesu: 5167 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.