V Ca 310/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Rzeszowie rozpoznał apelację Gminy D. od postanowienia Sądu Rejonowego w Dębicy, które ustanowiło służebność przesyłu na rzecz Gminy D. obciążającą działki wnioskodawców J. B. i W. B. w celu posadowienia i eksploatacji wodociągu. Sąd Rejonowy ustalił szerokość pasa służebności na 4 metry oraz zasądził od Gminy D. na rzecz wnioskodawców wynagrodzenie w łącznej kwocie ponad 8700 zł. Gmina D. w apelacji zarzuciła m.in. naruszenie art. 305¹ k.c. poprzez ustanowienie służebności na rzecz niewłaściwego podmiotu (gminy zamiast przedsiębiorcy), naruszenie art. 379 kpc przez brak zawiadomienia Zakładu (...) w B. o postępowaniu, naruszenie art. 5 kc w zw. z art. 305² §2 kc poprzez zasądzenie wygórowanego wynagrodzenia, naruszenie art. 233 §1 kpc poprzez błędną ocenę opinii biegłego J. C. oraz naruszenie art. 286 kpc. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając ją za nieuzasadnioną. Sąd podkreślił, że gmina jako jednostka samorządu terytorialnego, której własnością są urządzenia wodociągowe i która prowadzi działalność w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę przez zakład budżetowy, może być podmiotem służebności przesyłu. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o ocenie dowodów i zasad współżycia społecznego, wskazując na prawidłowe ustalenie szerokości pasa służebności i wysokości wynagrodzenia w oparciu o opinie biegłych. Wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego w postępowaniu apelacyjnym został uznany za spóźniony. Sąd zasądził od Gminy D. na rzecz wnioskodawców koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstanowienie służebności przesyłu na rzecz gminy, ustalenie niezbędnej szerokości pasa służebności dla wodociągu oraz zasad ustalania wynagrodzenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji gminy zarządzającej infrastrukturą wodociągową przez zakład budżetowy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy gmina jako jednostka samorządu terytorialnego, prowadząca działalność w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę przez samorządowy zakład budżetowy, może być podmiotem uprawnionym do ustanowienia służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, gmina jako jednostka samorządu terytorialnego może być podmiotem uprawnionym do służebności przesyłu, zwłaszcza gdy urządzenia są jej własnością i są zarządzane przez zakład budżetowy.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do doktryny i poglądów prawnych wskazujących na możliwość rozszerzającej wykładni terminu 'przedsiębiorca' w art. 305¹ k.c. na jednostki samorządu terytorialnego, gdy działalność przesyłowa jest prowadzona przez jednostkę nieposiadającą osobowości prawnej.
Jakie są kryteria ustalania wysokości wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wynagrodzenie powinno stanowić ekwiwalent wszystkich korzyści, których właściciel nieruchomości zostaje pozbawiony w związku z obciążeniem, uwzględniając m.in. wpływ na ograniczenie korzystania z nieruchomości, uszczerbek majątkowy, ograniczenie zamierzeń inwestycyjnych oraz sposób wykorzystania pozostałej części nieruchomości.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, wskazując, że wynagrodzenie jest szersze niż odszkodowanie i powinno uwzględniać wszystkie negatywne skutki obciążenia dla właściciela. Ciężar dowodu w zakresie negatywnych zmian spoczywa na właścicielu.
Jaka jest niezbędna szerokość pasa służebności przesyłu dla wodociągu o średnicy 80 mm?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Niezbędna szerokość pasa służebności wynosi 4 metry (po 2 metry obustronnie od osi wodociągu), co jest uzasadnione potrzebami eksploatacji, remontów i konserwacji.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na opinii biegłego z zakresu sieci wodociągowych, który wskazał, że taka szerokość jest niezbędna do prawidłowego korzystania z urządzeń, w tym do wykonywania wykopów, montażu, badań oraz użycia sprzętu budowlanego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. B. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| W. B. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Gmina D. | organ_państwowy | uczestnik |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 305¹
Kodeks cywilny
k.c. art. 305² § § 2
Kodeks cywilny
Pomocnicze
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 286
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 379
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 49 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 368 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Gmina jako jednostka samorządu terytorialnego może być podmiotem służebności przesyłu. • Szerokość pasa służebności 4 metry jest niezbędna do prawidłowej eksploatacji wodociągu. • Ustalona wysokość wynagrodzenia jest adekwatna do poniesionych przez właścicieli nieruchomości ograniczeń i uszczerbku.
Odrzucone argumenty
Służebność przesyłu może być ustanowiona tylko na rzecz przedsiębiorcy, a nie gminy. • Brak zawiadomienia Zakładu (...) w B. o postępowaniu. • Zasądzone wynagrodzenie jest wygórowane i narusza zasady współżycia społecznego. • Błędna ocena opinii biegłego J. C. przez Sąd Rejonowy.
Godne uwagi sformułowania
Służebność przesyłu jest co do zasady służebnością czynną. • W przypadku wystąpienia awarii na szerszą skalę, gdy zachodzić będzie konieczność na czas jej usuwania zajęcia większej części nieruchomości i dojdzie do wyrządzenia szkód z tym związanych wnioskodawcy będzie przysługiwało roszczenie o odszkodowanie na zasadach ogólnych w oparciu o przepisy kodeksu cywilnego. • Pojęcie wynagrodzenia jest szersze niż pojęcie odszkodowania i w przypadku powstania szkody fakt ten musi być uwzględniony przy określeniu wysokości wynagrodzenia.
Skład orzekający
Adam Simoni
przewodniczący-sprawozdawca
Wojciech Misiuda
sędzia
Anna Piskozub
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustanowienie służebności przesyłu na rzecz gminy, ustalenie niezbędnej szerokości pasa służebności dla wodociągu oraz zasad ustalania wynagrodzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji gminy zarządzającej infrastrukturą wodociągową przez zakład budżetowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów o służebności przesyłu w kontekście infrastruktury komunalnej, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości i samorządów.
“Gmina może żądać służebności przesyłu? Sąd rozstrzyga spór o wodociąg.”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 120 PLN
wynagrodzenie za służebność przesyłu: 4790,17 PLN
wynagrodzenie za służebność przesyłu: 3919,23 PLN
wynagrodzenie za służebność przesyłu: 2914,29 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.