TS 137/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuTrybunał Konstytucyjny rozpoznał skargę konstytucyjną Bolesława M. dotyczącą zgodności przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) z Konstytucją. Skarżący zarzucił niezgodność art. 285a § 1 oraz art. 285d w związku z art. 285e § 1 pkt 4 oraz art. 285h § 1 p.p.s.a. z art. 77 ust. 1 i 2 oraz z art. 32 ust. 1 w związku z art. 77 Konstytucji, wskazując, że przepisy te nie pozwalają na złożenie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, gdy szkoda została wyrządzona przez wadliwie sprawowaną kontrolę sądową. Ponadto, skarżący zarzucił niezgodność art. 285a § 1 w związku z art. 285a § 2, art. 285e § 1 pkt 5 oraz art. 285h § 1 p.p.s.a. z art. 2 oraz art. 77 ust. 1 i 2 Konstytucji, twierdząc, że przepisy te są wewnętrznie sprzeczne, ponieważ wymagają wykazania, że zarzuty nie mogły zostać podniesione w skardze kasacyjnej, co uniemożliwia skuteczne dochodzenie odszkodowania. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu, odmówił nadania dalszego biegu skardze. W odniesieniu do pierwszego zarzutu, Trybunał uznał, że dotyczy on stosowania prawa w konkretnej sprawie i oceny zastosowania przepisów przez Naczelny Sąd Administracyjny, a nie ich niezgodności z Konstytucją. Zarzut dotyczący braku możliwości wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej został uznany za pozostający poza zakresem skargi, gdyż dotyczy przepisów Ordynacji podatkowej. W odniesieniu do drugiego zarzutu, Trybunał stwierdził, że jest on oczywiście bezzasadny, ponieważ przepisy te nie są wewnętrznie sprzeczne, a skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia ma charakter uzupełniający wobec innych środków zaskarżenia i nie zastępuje skargi kasacyjnej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zakresu i dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a także rozróżnienie między wadliwością stosowania prawa a jego niezgodnością z Konstytucją.
Dotyczy specyficznego trybu postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, które nie pozwalają na jej złożenie, gdy szkoda została wyrządzona przez wadliwie sprawowaną kontrolę sądową, są zgodne z Konstytucją?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te dotyczą stosowania prawa, a nie jego niezgodności z Konstytucją.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że skarżący kwestionuje sposób zastosowania przepisów przez Naczelny Sąd Administracyjny, a nie samą treść przepisów jako niezgodną z Konstytucją. Skarga dotyczy oceny związku przyczynowego między orzeczeniem a szkodą, co jest kwestią stosowania prawa.
Czy przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, które wymagają wykazania, że zarzuty nie mogły zostać podniesione w skardze kasacyjnej, są wewnętrznie sprzeczne i naruszają Konstytucję?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te nie są wewnętrznie sprzeczne i nie naruszają Konstytucji.
Uzasadnienie
Trybunał stwierdził, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem ma charakter uzupełniający wobec skargi kasacyjnej i nie zastępuje jej. Konstytucja nie wymaga, aby takim mechanizmem była skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem, a ustawodawca ma obowiązek stworzenia procedury umożliwiającej uzyskanie prejudykatu do dochodzenia odszkodowania.
Czy wyłączenie możliwości wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, gdy sąd administracyjny oddalił skargę na tę decyzję, jest zgodne z Konstytucją?
Odpowiedź sądu
Kwestia ta pozostaje poza zakresem rozpoznania skargi konstytucyjnej.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że zarzut ten dotyczy treści Ordynacji podatkowej, a nie zaskarżonych przepisów P.p.s.a., i skarżący nie kwestionuje zgodności z Konstytucją przepisu Ordynacji podatkowej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Bolesław M. | osoba_fizyczna | skarżący |
Przepisy (24)
Główne
ustawa o TK art. 36 § ust. 3
Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym
ustawa o TK art. 47 § ust. 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym
ustawa o TK art. 49
Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym
ustawa o TK art. 32 § ust. 1 pkt 3 i 4
Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym
ustawa o TK art. 79 § ust. 1
Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym
Konstytucja art. 77 § ust. 1 i 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 285a § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285d
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285e § § 1 pkt 4
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285h § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285a § § 2
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285e § § 1 pkt 5
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285h § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285a § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285d
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285e § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285h § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285a § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285a § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285e § § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 285h § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ordynacja podatkowa art. 249 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzuty skarżącego dotyczą stosowania prawa, a nie jego niezgodności z Konstytucją. • Przepisy p.p.s.a. dotyczące skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem nie są wewnętrznie sprzeczne i pełnią funkcję uzupełniającą. • Kwestia wyłączenia możliwości wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej dotyczy Ordynacji podatkowej, a nie zaskarżonych przepisów p.p.s.a.
Odrzucone argumenty
Przepisy p.p.s.a. dotyczące skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem są niezgodne z Konstytucją, ponieważ uniemożliwiają dochodzenie odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez wadliwie sprawowaną kontrolę sądową. • Przepisy p.p.s.a. dotyczące skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem są wewnętrznie sprzeczne i naruszają Konstytucję.
Godne uwagi sformułowania
Naruszenie praw lub wolności konstytucyjnych musi być efektem niekonstytucyjności przepisu zastosowanego przy rozpatrywaniu sprawy skarżącego, nie zaś wynikiem niewłaściwego zastosowania tego przepisu przez orzekające w sprawie organy. • Celem skargi jest bowiem usunięcie z systemu prawa niekonstytucyjnej normy, której stosowanie skutkuje naruszeniem chronionych konstytucyjnie praw lub wolności. • Skarżący nie kwestionuje bowiem tego, że warunkiem wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest istnienie związku przyczynowego pomiędzy wydaniem orzeczenia a powstałą szkodą, lecz to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie uznał, by warunek ten został spełniony w sytuacji, w której sąd administracyjny wadliwie sprawował kontrolę decyzji wydanej w sprawie skarżącego. • skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia ma charakter uzupełniający wobec innych środków zaskarżenia i wraz z nimi tworzy spójny system zaskarżania orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych. • Celem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie jest zastępowanie skargi kasacyjnej [...] lecz umożliwienie stronie uzyskania prejudykatu niezbędnego do dochodzenia odpowiedzialności odszkodowawczej za bezprawie judykacyjne, w sytuacji, gdy nie jest to możliwe w innym trybie.
Skład orzekający
Stanisław Rymar
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu i dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a także rozróżnienie między wadliwością stosowania prawa a jego niezgodnością z Konstytucją."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe kwestie dotyczące dostępu do wymiaru sprawiedliwości i możliwości dochodzenia odszkodowania za błędy sądowe, co jest istotne dla prawników procesowych.
“Czy błąd sądu administracyjnego zawsze oznacza możliwość dochodzenia odszkodowania? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia granice skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.