Orzeczenie · 2015-11-03

K 32/14

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2015-11-03
SAOSinneprawa człowiekaWysokakonstytucyjny
ubój rytualnyochrona zwierzątwolność religiiKonstytucja RPTrybunał Konstytucyjnyprawo międzynarodoweKarta Praw Podstawowych UEwolność sumienia

Wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczył zbadania zgodności przepisów ustawy o ochronie zwierząt (art. 34 ust. 1 i 3 w zw. z art. 35 ust. 1) z Konstytucją RP oraz Konwencją o ochronie praw człowieka i Kartą praw podstawowych UE. Rzecznik kwestionował zakaz uboju rytualnego bez uprzedniego pozbawienia świadomości zwierzęcia, argumentując naruszenie wolności religijnej, szczególnie w kontekście potrzeb lokalnych wspólnot religijnych. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając sprawę, stwierdził, że przepisy te były już przedmiotem kontroli w sprawie o sygn. K 52/13, w której Trybunał wydał wyrok uznający je za niezgodne z Konstytucją w zakresie szerszym niż postulowany przez Rzecznika. W związku z tym, Trybunał umorzył postępowanie w niniejszej sprawie, powołując się na utratę mocy obowiązującej przez skarżone przepisy oraz niedopuszczalność wydania wyroku z powodu braku uzasadnienia zarzutów dotyczących domowego uboju rytualnego. Trybunał podkreślił również ostateczność swoich orzeczeń i niedopuszczalność ponownego kwestionowania stanu prawnego ukształtowanego wcześniejszym wyrokiem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Umorzenie postępowania przez Trybunał Konstytucyjny z powodu wcześniejszego rozstrzygnięcia tej samej kwestii lub niedopuszczalności wniosku.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ubojem rytualnym i wcześniejszym orzecznictwem TK.

Zagadnienia prawne (1)

Czy przepisy ustawy o ochronie zwierząt, zakazujące uboju rytualnego bez uprzedniego pozbawienia świadomości zwierzęcia, naruszają wolność religijną gwarantowaną przez Konstytucję RP, Konwencję o ochronie praw człowieka i Kartę praw podstawowych UE?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Postępowanie zostało umorzone, ponieważ kwestia ta została już rozstrzygnięta w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 10 grudnia 2014 r. (sygn. K 52/13), który uznał te przepisy za niekonstytucyjne w zakresie szerszym niż postulowany przez Rzecznika, lub wniosek był niedopuszczalny z powodu braku uzasadnienia.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że zaskarżone przepisy utraciły moc obowiązującą w wyniku poprzedniego wyroku TK lub wniosek nie spełniał wymogów formalnych (brak uzasadnienia). Podkreślono ostateczność orzeczeń TK i niedopuszczalność ponownego badania sprawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Umorzenie postępowania

Strony

NazwaTypRola
Rzecznik Praw Obywatelskichorgan_państwowywnioskodawca
Marszałek Sejmuorgan_państwowyprzedstawiciel Sejmu
Prokurator Generalnyorgan_państwowyprzedstawiciel Prokuratury Generalnej

Przepisy (10)

Główne

u.o.z. art. 34 § 1

Ustawa o ochronie zwierząt

Nie zezwala na poddawanie zwierząt ubojowi w ubojni (rzeźni) według szczególnych metod wymaganych przez obrzędy religijne.

u.o.z. art. 34 § 3

Ustawa o ochronie zwierząt

W uboju domowym zwierzęta kopytne mogą być uśmiercane tylko po uprzednim ich pozbawieniu świadomości przez przyuczonego ubojowca.

u.o.z. art. 35 § 1

Ustawa o ochronie zwierząt

Przewiduje odpowiedzialność karną za zabicie, uśmiercenie lub ubój zwierzęcia z naruszeniem przepisów art. 34 ust. 1-4.

ustawa o TK art. 39 § 1

Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym

Określa podstawy umorzenia postępowania przez Trybunał Konstytucyjny (np. zbędność wydania wyroku, utrata mocy obowiązującej przepisu).

nowa ustawa o TK art. 134 § 3

Ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym

Przepisy przejściowe dotyczące stosowania dotychczasowych przepisów do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy.

Pomocnicze

Konstytucja art. 53 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje wolność religii.

Konstytucja art. 53 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wolność religii obejmuje wolność uzewnętrzniania religii.

Konstytucja art. 53 § 5

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wolność religii może być ograniczana w celu ochrony moralności lub moralności publicznej.

Konstytucja art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenia konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko w uzasadnionym zakresie, w celu ochrony wolności i praw innych osób oraz istotnych potrzeb państwa.

Konstytucja art. 25 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Rzeczpospolita Polska zachowuje neutralność w sprawach przekonań religijnych, politycznych i filozoficznych, jednakże musi zapewnić każdemu prawo do wolności sumienia i religii.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy dotyczące uboju rytualnego zostały już uznane za niekonstytucyjne w poprzednim wyroku Trybunału Konstytucyjnego. • Wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich nie spełniał wymogów formalnych, w szczególności w zakresie uzasadnienia zarzutów dotyczących domowego uboju rytualnego.

Godne uwagi sformułowania

kwestionowane unormowania zostały pozbawione mocy obowiązującej w następstwie stwierdzenia ich niekonstytucyjności • zakres treści normatywnych skarżonych przez wnioskodawcę zawierał się w zakresie treści normatywnych, które zostały pozbawione mocy obowiązującej • postępowanie w tej części podlegało umorzeniu [...] ze względu na utratę mocy obowiązującej przez skarżone unormowania prawne • orzeczenia merytoryczne Trybunału Konstytucyjnego są ostateczne

Skład orzekający

Andrzej Rzepliński

przewodniczący

Stanisław Biernat

członek

Zbigniew Cieślak

członek

Maria Gintowt-Jankowicz

członek

Mirosław Granat

członek

Wojciech Hermeliński

członek

Leon Kieres

członek

Marek Kotlinowski

członek

Teresa Liszcz

członek

Małgorzata Pyziak-Szafnicka

członek

Stanisław Rymar

członek

Piotr Tuleja

członek

Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz

sprawozdawca

Andrzej Wróbel

członek

Marek Zubik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania przez Trybunał Konstytucyjny z powodu wcześniejszego rozstrzygnięcia tej samej kwestii lub niedopuszczalności wniosku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ubojem rytualnym i wcześniejszym orzecznictwem TK.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia wolności religijnej w kontekście ochrony zwierząt, choć ostatecznie została umorzona z powodów proceduralnych. Pokazuje mechanizmy działania TK i znaczenie zasady ne bis in idem.

Trybunał Konstytucyjny umarza sprawę uboju rytualnego – czy poprzedni wyrok wystarczy?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst