IV SO/WR 17/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczy wniosku B. K. o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy Zagrodno za nieprzekazanie skargi na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej. Skarga została złożona 8 grudnia 2022 r., a termin na jej przekazanie do sądu upłynął 23 grudnia 2022 r. Wójt nie przekazał skargi ani nie podał uzasadnienia zwłoki. Sąd pierwszej instancji (WSA we Wrocławiu) pierwotnie wymierzył Wójtowi grzywnę w kwocie 600 zł. Wnioskodawca złożył zażalenie, kwestionując wysokość grzywny. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił postanowienie WSA, uznając grzywnę za rażąco niską i nieadekwatną do stopnia przewinienia organu. NSA podkreślił, że grzywna ma charakter mieszany – dyscyplinująco-restrykcyjny i prewencyjny, a jej wysokość powinna odzwierciedlać uporczywość naruszenia i chronić prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. WSA, związany wykładnią NSA, ponownie rozpoznał sprawę. Sąd stwierdził, że organ naruszył obowiązek z art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 u.d.i.p., nie przekazując skargi w terminie, a nawet po otrzymaniu wniosku o grzywnę. Biorąc pod uwagę upływ czasu (ponad 14 miesięcy od złożenia skargi), uporczywość naruszenia oraz funkcje grzywny, WSA wymierzył Wójtowi grzywnę w kwocie 1200 zł, uznając ją za adekwatną do okoliczności i wagi naruszenia. Sąd odrzucił argumenty organu dotyczące liczby obowiązków czy interesu publicznego jako usprawiedliwienie dla naruszenia terminu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja funkcji i wysokości grzywny wymierzanej organom administracji za naruszenie terminów procesowych, zwłaszcza w kontekście dostępu do informacji publicznej. Podkreślenie priorytetu prawa strony do rozpoznania sprawy bez zwłoki nad obowiązkami administracyjnymi.
Dotyczy specyficznej sytuacji nieprzekazania skargi do sądu administracyjnego. Wysokość grzywny jest ustalana indywidualnie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy grzywna wymierzona organowi za nieprzekazanie skargi do sądu administracyjnego powinna mieć charakter wyłącznie dyscyplinujący, czy również represyjny i prewencyjny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Grzywna ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny i prewencyjny. Służy zmuszeniu organu do wykonania obowiązku, stanowi represję za niedopełnienie go w terminie oraz zapobiega naruszeniom prawa w przyszłości.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że grzywna ma na celu nie tylko zmuszenie organu do działania, ale także ukaranie za zwłokę i zapobieganie podobnym naruszeniom w przyszłości, co uzasadnia jej wyższą wysokość w przypadkach uporczywego naruszania prawa.
Czy okoliczności takie jak duża liczba obowiązków organu, realizacja inwestycji czy zarzuty o nadużywanie prawa przez stronę mogą stanowić uzasadnienie dla nieprzekazania skargi do sądu administracyjnego w ustawowym terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, te okoliczności nie mogą stanowić uzasadnienia dla niewywiązania się z obowiązku przekazania skargi. Interes publiczny czy partykularny interes osób nie może usprawiedliwiać naruszenia konstytucyjnego prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że bezwzględny obowiązek ustawowy przekazania skargi nie może być uchylany przez uznaniowe ważenie wartości czy powoływanie się na inne obowiązki organu. Naruszenie terminu przez organ nie może rodzić negatywnych skutków dla strony.
Jaka powinna być wysokość grzywny wymierzanej organowi za uporczywe nieprzekazywanie skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wysokość grzywny powinna być adekwatna do okoliczności sprawy, stopnia przewinienia organu, czasu zwłoki oraz funkcji dyscyplinującej, represyjnej i prewencyjnej grzywny.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że grzywna w wysokości 600 zł była rażąco niska. WSA, stosując się do wytycznych NSA, wymierzył grzywnę w kwocie 1200 zł, uznając ją za dolegliwość finansową adekwatną do wagi naruszenia i upływu czasu.
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 55 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w razie niezastosowania się do obowiązków z art. 54 § 2.
p.p.s.a. art. 54 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę.
u.d.i.p. art. 21 § 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Skrócenie terminu na przekazanie skargi do sądu do 15 dni w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 154 § 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa maksymalną wysokość grzywny, do której odsyła art. 55 § 1.
p.p.s.a. art. 190
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd związany jest wykładnią prawa dokonaną przez NSA.
p.p.s.a. art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stosowanie przepisów o związaniu wykładnią NSA do postępowania zażaleniowego.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 64 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.
p.u.s.a. art. 156 § 6
Ustawa z dnia 2 kwietnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa wysokość grzywny.
Konstytucja RP art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Grzywna powinna mieć funkcję represyjną i prewencyjną, a nie tylko dyscyplinującą. • Wysokość grzywny musi być adekwatna do stopnia przewinienia i czasu zwłoki. • Okoliczności takie jak liczba obowiązków organu czy interes publiczny nie usprawiedliwiają naruszenia terminu przekazania skargi. • Prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki musi być chronione.
Odrzucone argumenty
Argumenty Wójta dotyczące dużej liczby obowiązków, realizacji inwestycji i interesu publicznego jako usprawiedliwienie dla nieprzekazania skargi. • Argumenty Wójta o nadużywaniu prawa do informacji przez stronę.
Godne uwagi sformułowania
grzywna ma charakter mieszany, tj. dyscyplinująco-restrykcyjny i prewencyjny • nie może być uzasadnieniem dla niewywiązania się z obowiązku argument odnoszący się do bardzo dużej liczby obowiązków organu, czy też nadużywania przez stronę prawa do informacji • nie może rodzić negatywnych skutków dla strony, także w sferze terminów załatwiania sprawy • nie da się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa i jednoznacznie wskazuje na rażące naruszenie prawa • nie jest do zaakceptowania w kontekście bezwzględnego (i nie pozostawionego uznaniu organu) obowiązku ustawowego
Skład orzekający
Marta Pająkiewicz-Kremis
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja funkcji i wysokości grzywny wymierzanej organom administracji za naruszenie terminów procesowych, zwłaszcza w kontekście dostępu do informacji publicznej. Podkreślenie priorytetu prawa strony do rozpoznania sprawy bez zwłoki nad obowiązkami administracyjnymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieprzekazania skargi do sądu administracyjnego. Wysokość grzywny jest ustalana indywidualnie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sąd egzekwuje obowiązki organów administracji i chroni prawa obywateli przed nieuzasadnioną zwłoką. Jest to przykład konkretnego narzędzia prawnego (grzywny) służącego dyscyplinowaniu urzędników.
“Grzywna dla Wójta za blokowanie dostępu do sądu. Czy urzędnicy mogą ignorować terminy?”
Dane finansowe
WPS: 1200 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.