Orzeczenie · 2025-12-23

IV SAB/WR 1005/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2025-12-23
NSAAdministracyjneWysokawsa
cudzoziemcypobyt czasowypracaprzewlekłość postępowaniasądy administracyjnewojewodaprawo migracyjneterminyskarga

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę R.R. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Skarżący wniósł skargę, wskazując na brak rozstrzygnięcia wniosku złożonego w październiku 2024 r. Sąd, analizując przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ustawy o cudzoziemcach, a także uwzględniając orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Podkreślono, że choć przepisy te zawieszały terminy załatwiania spraw, to ich wielokrotne przedłużanie po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności może naruszać prawo do sądu. Sąd uznał, że po 30 czerwca 2024 r. art. 100d u.o.p. nie mógł stanowić podstawy do dalszego zawieszania terminów. W związku z tym, organ dopuścił się przewlekłości, zobowiązując Wojewodę do rozpoznania wniosku w terminie 60 dni. Jednakże, sąd nie stwierdził rażącego naruszenia prawa, uznając, że stosowanie się przez organ do obowiązujących przepisów ustawowych, nawet jeśli budziły wątpliwości konstytucyjne, nie nosiło cech rażącego naruszenia. Skargę w pozostałym zakresie oddalono, a Wojewodę zasądzono do zwrotu kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przewlekłości postępowania w sprawach cudzoziemców, zwłaszcza w kontekście przepisów zawieszających terminy (art. 100d u.o.p.) i ich zgodności z Konstytucją RP po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami. Ocena rażącego naruszenia prawa jest zawsze indywidualna.

Zagadnienia prawne (3)

Czy Wojewoda Dolnośląski przewlekle prowadził postępowanie w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Wojewoda Dolnośląski przewlekle prowadził postępowanie.

Uzasadnienie

Organ nie załatwił sprawy w terminie, a jego działania nie charakteryzowały się koncentracją. Wniosek wpłynął w październiku 2024 r., a do lipca 2025 r. nie wydano decyzji, mimo wezwania do uzupełnienia dokumentów.

Czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że stosowanie się przez organ do art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, który zawieszał terminy załatwiania spraw, nie nosi cech rażącego naruszenia prawa, mimo że sąd odmówił zastosowania tego przepisu po 30 czerwca 2024 r. z uwagi na jego niezgodność z Konstytucją.

Czy sąd administracyjny może odmówić zastosowania przepisu ustawy (art. 100d u.o.p.) uznanego za niezgodny z Konstytucją RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny może odmówić zastosowania przepisu ustawy w ramach tzw. rozproszonej kontroli konstytucyjności, jeśli stwierdzi oczywistą sprzeczność przepisu ustawy z przepisem rangi konstytucyjnej.

Uzasadnienie

NSA przyjmuje, że wielokrotne przedłużanie obowiązywania przepisów epizodycznych, które ograniczają prawo do sądu, może naruszać art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. W przypadku oczywistej sprzeczności z Konstytucją, sąd odmawia zastosowania takiego przepisu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
I. Stwierdzono przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego. II. Stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. III. Zobowiązano Wojewodę Dolnośląskiego do rozpoznania wniosku strony skarżącej w terminie 60 dni. IV. W pozostałym zakresie skargę oddalono.

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza przewlekłe prowadzenie postępowania.

u.o.c. art. 112a § ust. 1

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni.

u.o.c. art. 112a § ust. 2

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Określa, od kiedy biegnie termin na wydanie decyzji.

u.o.p. art. 100d § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Zawieszenie biegu terminów na załatwienie spraw dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę.

Ustawa z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw art. 1 § pkt 3

Przedłużenie działania art. 100d u.o.p. do 30 września 2025 r.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 149 § § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przez rażące naruszenie prawa należy rozumieć oczywiste naruszenie obowiązku wynikającego z przepisów prawa.

p.p.s.a. art. 149 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może orzec o wymierzeniu grzywny lub przyznaniu sumy pieniężnej w przypadku uwzględnienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania.

k.p.a. art. 12 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada szybkości postępowania.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia sprawy.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.

Odrzucone argumenty

Przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. • Przyznanie sumy pieniężnej od organu.

Godne uwagi sformułowania

W orzecznictwie przyjmuje się, że z przewlekłością postępowania mamy do czynienia, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, a podejmowane przez niego działania nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. • Ocena, czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne, dokonywana musi być przy tym jednak na podstawie zarówno analizy charakteru podejmowanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy. • W orzecznictwie NSA przyjmuje się, że obowiązywanie kolejnych nowelizacji nie może naruszać zasady proporcjonalności i efektywności. • W realiach rozpoznawanej sprawy "istotną zmianą okoliczności" będzie również stan, w którym zwiększona liczba wniosków (w porównaniu z wpływem sprzed wybuchu wojny w Ukrainie) stała się normą w dłuższym – obecnie ponad trzyletnim – okresie i nie może być już uznawana za sytuację nadzwyczajną. • Wobec powyższego należało stwierdzić, że niezgodność art. 100d u.o.p. z konstytucyjną zasadą prawa do sądu zaktualizowała się po dniu 30 czerwca 2024 r. • Stosowanie się przez organ do art. 100d u.o.p. nie nosi cech rażącego naruszenia prawa.

Skład orzekający

Andrzej Nikiforów

przewodniczący

Aneta Brzezińska

sprawozdawca

Marta Pająkiewicz-Kremis

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przewlekłości postępowania w sprawach cudzoziemców, zwłaszcza w kontekście przepisów zawieszających terminy (art. 100d u.o.p.) i ich zgodności z Konstytucją RP po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami. Ocena rażącego naruszenia prawa jest zawsze indywidualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawem do sądu i nadużywaniem przepisów epizodycznych w kontekście długotrwałego kryzysu migracyjnego. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy w sytuacjach nadzwyczajnych i jak oceniają działania administracji.

Czy przepisy kryzysowe mogą blokować prawo do sądu? WSA we Wrocławiu rozstrzyga w sprawie przewlekłości postępowania cudzoziemców.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst