Orzeczenie · 2017-10-18

IV SA/Gl 62/17Uchwała rady miasta procedura skarg nawazna

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2017-10-18
NSAAdministracyjneWysokawsa
samorząd gminnyuchwałanadzórkodeks postępowania administracyjnegoustawa o samorządzie gminnymprocedura skargkompetencje rady gminyprawo miejscowedoręczenia elektroniczne

Sprawa dotyczyła skargi Miasta J. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Miasta w sprawie przyjęcia procedury rozpatrywania skarg, wniosków i petycji. Wojewoda uznał uchwałę za niezgodną z art. 7 Konstytucji RP, art. 226 i 229 ust. 3 k.p.a., argumentując, że została podjęta bez podstawy prawnej i narusza przepisy dotyczące przekazywania skarg. Miasto J. wniosło skargę, twierdząc, że uchwała jedynie uszczegóławia procedurę techniczną i organizacyjną, nie naruszając przepisów prawa. Sąd administracyjny, po zbadaniu sprawy, oddalił skargę. Sąd uznał, że uchwała istotnie narusza prawo, ponieważ brak było wyraźnej podstawy prawnej dla Rady Miasta do jej wydania, a jej postanowienia, w szczególności dotyczące przekazywania skarg przez Przewodniczącego Rady, były sprzeczne z art. 231 k.p.a. Sąd podkreślił, że regulacje dotyczące procedury rozpatrywania skarg są już zawarte w k.p.a. i rozporządzeniu wykonawczym, a uchwała Rady Miasta nie mogła modyfikować tych przepisów ani stanowić aktu prawa miejscowego bez odpowiedniej publikacji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących kompetencji rad gmin do tworzenia wewnętrznych procedur, zasady działania organów władzy publicznej na podstawie prawa, skutki doręczeń elektronicznych w postępowaniu administracyjnym i nadzorczym.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji uchwały rady gminy, ale zasady prawne są uniwersalne dla postępowań administracyjnych i nadzorczych.

Zagadnienia prawne (4)

Czy uchwała rady gminy w sprawie przyjęcia procedury rozpatrywania skarg, wniosków i petycji może być podjęta bez wyraźnej delegacji ustawowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała taka musi mieć wyraźną podstawę prawną w przepisach ustawowych lub statutowych, a ogólne kompetencje rady gminy nie wystarczają do jej podjęcia.

Uzasadnienie

Przepisy k.p.a. i rozporządzenia wykonawczego regulują już procedurę rozpatrywania skarg i wniosków. Brak jest przepisów szczególnych delegujących radę gminy do tworzenia własnej, odrębnej procedury w tym zakresie. Uchwała narusza zasadę działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.

Czy postanowienie uchwały rady gminy dotyczące przekazywania skarg przez Przewodniczącego Rady Miasta jest zgodne z art. 231 k.p.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jest sprzeczne z art. 231 k.p.a.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 231 k.p.a., organem właściwym do przekazania skargi innemu organowi jest Rada Miasta, a nie Przewodniczący Rady, który nie jest organem w rozumieniu k.p.a. Uchwała modyfikuje przepisy ustawowe.

Czy uchwała rady gminy regulująca wewnętrzną procedurę rozpatrywania skarg ma charakter aktu prawa miejscowego i wymaga publikacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała taka ma charakter ustrojowy i statutowy, a jako akt prawa miejscowego podlega obowiązkowi publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym.

Uzasadnienie

Uchwała reguluje organizację i tryb pracy organów gminy w zakresie rozpatrywania skarg, co mieści się w zakresie spraw statutowych. Brak publikacji w dzienniku urzędowym stanowi istotne naruszenie prawa.

Czy doręczenie rozstrzygnięcia nadzorczego w formie elektronicznej za pomocą ePUAP, potwierdzone jedynie Urzędowym Poświadczeniem Przedłożenia, rozpoczęło bieg terminu do wniesienia skargi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bieg terminu nie rozpoczął się od Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia, lecz od daty faktycznego doręczenia potwierdzonego podpisem elektronicznym lub po upływie 14 dni od wysłania zawiadomienia.

Uzasadnienie

Zgodnie z przepisami k.p.a. i ustawy o informatyzacji, doręczenie elektroniczne jest skuteczne po potwierdzeniu odbioru podpisem elektronicznym. Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia potwierdza jedynie wpłynięcie pisma. W przypadku braku potwierdzenia odbioru, stosuje się przepisy o domniemaniu doręczenia po upływie określonego czasu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę Miasta J. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, uznając uchwałę Rady Miasta za istotnie naruszającą prawo.

Przepisy (18)

Główne

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.

k.p.a. art. 226

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Delegacja dla Rady Ministrów do wydania rozporządzenia w sprawie organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków.

k.p.a. art. 229 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wskazuje radę gminy jako organ właściwy do rozpatrywania skarg dotyczących działalności wójta/burmistrza/prezydenta miasta, jeśli przepisy szczególne nie określają innych organów.

k.p.a. art. 231

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu, który otrzymał nieprawidłową skargę, do jej niezwłocznego przekazania właściwemu organowi lub wskazania go skarżącemu.

u.s.g. art. 22 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Organizację wewnętrzną i tryb pracy organów gminy określa statut.

u.s.g. art. 41 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Akty prawa miejscowego ustanawia rada gminy w formie uchwały.

u.s.g. art. 91 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne.

u.s.g. art. 98 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Rozstrzygnięcia organu nadzorczego podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi wniesionej po terminie.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi, jeśli brak podstaw do jej uwzględnienia.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków

Reguluje organizację przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków przez organy państwowe i samorządowe.

Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach

Reguluje zakres przedmiotowy, podmiotowy i czasowo-przestrzenny postępowania petycyjnego oraz formy i tryb rozpatrywania petycji.

Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych art. 13 § 2

Określa, że akty prawa miejscowego stanowione przez organ gminy podlegają ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 16

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Samorząd terytorialny uczestniczy w sprawowaniu władzy publicznej.

Konstytucja RP art. 169

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ustrój wewnętrzny jednostek samorządu terytorialnego określają organy stanowiące.

u.s.g. art. 18 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Do właściwości rady gminy należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Klauzula generalna, która nie może stanowić samoistnej podstawy do podjęcia uchwały władczej.

u.s.g. art. 18 § 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Katalog spraw zastrzeżonych do wyłącznej właściwości rady gminy. Brak w nim upoważnienia do regulowania procedury rozpatrywania skarg.

Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne art. 20a

Określa zasady składania podpisów elektronicznych w celu identyfikacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Rady Miasta została podjęta bez podstawy prawnej. • Uchwała narusza zasadę działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa. • Uchwała modyfikuje przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące przekazywania skarg. • Uchwała ma charakter ustrojowy i statutowy, a jej brak publikacji w dzienniku urzędowym stanowi istotne naruszenie prawa. • Doręczenie elektroniczne rozstrzygnięcia nadzorczego nie było skuteczne w dacie wystawienia Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia.

Odrzucone argumenty

Uchwała stanowi jedynie uszczegółowienie procedury techniczno-organizacyjnej i nie jest sprzeczna z przepisami prawa. • Uchwała nie zawiera norm o charakterze ustrojowym, a jedynie reguluje sposób wewnętrznego procedowania. • Umocowanie dla podjęcia uchwały znajduje się w art. 16 i 169 Konstytucji RP oraz art. 18 u.s.g. • Doręczenie rozstrzygnięcia nadzorczego nastąpiło w dniu 14 listopada 2016 r., a skarga została wniesiona w terminie.

Godne uwagi sformułowania

Organy władzy publicznej mają obowiązek wykazać istnienie normy kompetencyjnej, uprawniającej je do działania, niedopuszczalne jest poprzestawanie tylko na stwierdzeniu braku zakazu takiego działania w normach zawierających ich kompetencje ogólne. • W państwie praworządnym wszelka działalność władcza wymaga podstaw prawnych, tzn. legitymacji w prawnie nadanym upoważnieniu do działania. • Za niezgodne z prawem uznać należy powtarzanie bądź modyfikowanie przepisów wyższego rzędu w aktach niższego rzędu. • Urzędowe poświadczenie przedłożenia potwierdza wyłącznie wpłynięcie pisma (dokumentu) na skrzynkę podawczą adresata. • Przedmiotowa uchwała zawiera przepis niezgodny z przepisem kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślić trzeba, że żaden przepis prawa na takie rozwiązanie nie zezwala.

Skład orzekający

Renata Siudyka

przewodniczący

Beata Kalaga - Gajewska

sędzia

Bożena Miliczek – Ciszewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kompetencji rad gmin do tworzenia wewnętrznych procedur, zasady działania organów władzy publicznej na podstawie prawa, skutki doręczeń elektronicznych w postępowaniu administracyjnym i nadzorczym."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji uchwały rady gminy, ale zasady prawne są uniwersalne dla postępowań administracyjnych i nadzorczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady państwa prawa - działania organów na podstawie i w granicach prawa, a także praktycznych aspektów doręczeń elektronicznych, które są aktualne dla wielu podmiotów.

“Czy rada gminy może sama tworzyć procedury, jeśli prawo już je reguluje? Sąd wyjaśnia.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst