IV RC 838/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowództwo o zasądzenie alimentów od babci (J. C.) na rzecz małoletniego wnuka (H. C.) zostało oddalone przez Sąd Rejonowy Poznań - Nowe Miasto i Wilda w Poznanie. Matka powoda, M. F., domagała się 500 zł miesięcznie, wskazując na uporczywe uchylanie się ojca dziecka od obowiązku alimentacyjnego oraz bezskuteczną egzekucję komorniczą. Sąd, analizując sytuację materialną stron, uznał, że małoletni powód nie znajduje się w niedostatku. Miesięczne koszty utrzymania dziecka oszacowano na około 1130 zł, z czego 1000 zł pochodziło od ojca (częściowo regulującego obowiązek od marca 2016 r.) oraz z funduszu alimentacyjnego. Sąd zakwestionował deklarowane przez matkę dochody (głównie zasiłek chorobowy 1100 zł), wskazując na jej wykształcenie prawnicze i potencjalne możliwości zarobkowe, które mogłyby pokryć pozostałe potrzeby dziecka. Podkreślono, że obowiązek alimentacyjny dalszych krewnych (dziadków) powstaje dopiero wtedy, gdy osoba zobowiązana w bliższej kolejności (rodzice) nie jest w stanie zaspokoić potrzeb uprawnionego lub gdy jest to niemożliwe z nadmiernymi trudnościami. W tej sytuacji, gdy ojciec zaczął płacić alimenty, a matka posiadała wystarczające możliwości zarobkowe, powództwo zostało oddalone. Sąd skorygował również wycenę niektórych wydatków powoda, uznając je za zawyżone.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie obowiązku alimentacyjnego dziadków, kryteria niedostatku, ocena możliwości zarobkowych rodzica.
Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie matka dziecka posiadała potencjalne możliwości zarobkowe, a ojciec zaczął częściowo płacić alimenty.
Zagadnienia prawne (3)
Czy obowiązek alimentacyjny może obciążać dziadków, gdy ojciec dziecka częściowo reguluje swoje zobowiązania, a matka posiada wystarczające możliwości zarobkowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek alimentacyjny dziadków powstaje tylko w sytuacji, gdy dziecko znajduje się w niedostatku, a rodzice nie są w stanie zaspokoić jego usprawiedliwionych potrzeb. W tym przypadku dziecko nie było w niedostatku, a matka posiadała wystarczające możliwości zarobkowe.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że małoletni powód nie znajdował się w niedostatku, a jego matka miała wystarczające możliwości zarobkowe, aby zaspokoić jego potrzeby. Obowiązek alimentacyjny dziadków jest subsydiarny i powstaje tylko w sytuacji braku możliwości zaspokojenia potrzeb przez rodziców.
Jakie są kryteria ustalania niedostatku w kontekście obowiązku alimentacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Niedostatek występuje, gdy potrzeby osoby uprawnionej do alimentów nie są zaspokojone, co obejmuje sytuację, gdy osoba nie posiada żadnych środków utrzymania lub nie może w pełni zaspokoić swoich usprawiedliwionych potrzeb.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, definiując niedostatek jako stan, w którym potrzeby uprawnionego nie są zaspokojone, co może oznaczać brak środków do życia lub niemożność pełnego zaspokojenia usprawiedliwionych potrzeb.
Czy matka dziecka, otrzymująca zasiłek chorobowy, ale posiadająca wykształcenie prawnicze, ma wystarczające możliwości zarobkowe do zaspokojenia potrzeb syna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd uznał, że możliwości zarobkowe matki, mimo otrzymywania zasiłku chorobowego, są wystarczające do zaspokojenia potrzeb dziecka, biorąc pod uwagę jej wykształcenie i potencjalne źródła dochodu.
Uzasadnienie
Sąd ocenił, że wykształcenie prawnicze matki daje jej szerokie możliwości zawodowe, które wykraczają poza otrzymywany zasiłek chorobowy, co pozwala jej na samodzielne zaspokojenie potrzeb syna.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. C. | osoba_fizyczna | powód |
| M. F. | osoba_fizyczna | przedstawiciel ustawowy powoda (matka) |
| J. C. | osoba_fizyczna | pozwana (babcia) |
| M. C. (1) | osoba_fizyczna | ojciec powoda |
| M. C. (2) | osoba_fizyczna | syn pozwanej (brat ojca powoda) |
Przepisy (9)
Główne
k.r.o. art. 135 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego. Górną granicą są możliwości zobowiązanego.
k.r.o. art. 133 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Rodzice są zobowiązani do świadczeń alimentacyjnych wobec dziecka, które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z jego majątku wystarczają na pokrycie kosztów utrzymania i wychowania.
k.r.o. art. 133 § 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Poza przypadkiem z § 1, uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku.
Pomocnicze
k.r.o. art. 132
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności lub gdy ta nie jest w stanie uczynić zadość obowiązkowi lub uzyskanie środków jest niemożliwe/połączone z nadmiernymi trudnościami.
k.r.o. art. 129 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Kolejność obowiązku alimentacyjnego: zstępni przed wstępnymi, wstępni przed rodzeństwem; bliżsi stopniem przed dalszymi.
k.r.o. art. 129 § 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym.
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
k.k. art. 209 § 1
Kodeks karny
Przestępstwo niealimentacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Małoletni powód nie znajduje się w niedostatku. • Matka małoletniego powoda posiada wystarczające możliwości zarobkowe do zaspokojenia potrzeb dziecka. • Ojciec dziecka zaczął częściowo regulować obowiązek alimentacyjny. • Obowiązek alimentacyjny dziadków jest subsydiarny i powstaje tylko w sytuacji braku możliwości zaspokojenia potrzeb przez rodziców.
Odrzucone argumenty
Ojciec dziecka uporczywie uchyla się od alimentacji. • Egzekucja komornicza wobec ojca była bezskuteczna. • Potrzeby dziecka nie są w pełni zaspokajane przez ojca i fundusz alimentacyjny.
Godne uwagi sformułowania
Górną granicą świadczeń alimentacyjnych są zarobkowe i majątkowe możliwości zobowiązanego, chociażby nawet w tych ramach nie znajdowały pokrycia wszystkie usprawiedliwione potrzeby uprawnionego do alimentacji. • Rodzice nie mogą uchylić się od obowiązku alimentacyjnego na tej podstawie, iż wykonywanie jego stanowiłoby dla nich nadmierny ciężar. • Obowiązek alimentacyjny babki nie polega na przerzuceniu na nią niespełnionego obowiązku alimentacyjnego ojca dzieci, może ona bowiem być zobowiązana jedynie do takich świadczeń, na jakie pozwalają jej możliwości majątkowe, przy uwzględnieniu również jej usprawiedliwionych potrzeb. • Pojęcie niedostatku nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa. W literaturze i orzecznictwie sądowym można się spotkać z poglądem, iż stan niedostatku to stan, w którym potrzeby osoby uprawnionej do alimentów nie są zaspokojone.
Skład orzekający
Magdalena Koczorowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie obowiązku alimentacyjnego dziadków, kryteria niedostatku, ocena możliwości zarobkowych rodzica."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie matka dziecka posiadała potencjalne możliwości zarobkowe, a ojciec zaczął częściowo płacić alimenty.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność ustalania obowiązku alimentacyjnego wobec dalszych krewnych i wymaga analizy sytuacji materialnej wszystkich zaangażowanych stron, co jest istotne dla praktyków prawa rodzinnego.
“Czy babcia musi płacić alimenty, gdy ojciec dziecka zaczyna spłacać długi?”
Dane finansowe
WPS: 500 PLN
Sektor
rodzina
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.