IV KKN 812/98Umorzenie postępowania naruszenie prawa procesowego przedawnienie
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła oskarżonego R.D., któremu zarzucono popełnienie występku z art. 145 § 1 d.kk (nieumyślne naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym). Sąd Rejonowy w C. wydał wyrok zaoczny, warunkowo umarzając postępowanie na okres próby i zobowiązując oskarżonego do wpłacenia kwoty na rzecz domu dziecka. Oskarżony wniósł apelację, domagając się uniewinnienia lub uchylenia wyroku. Sąd Wojewódzki w B. utrzymał wyrok w mocy. Obrońca oskarżonego wniósł kasację, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym pozbawienie oskarżonego możliwości obrony. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, uznał, że choć zarzut naruszenia prawa materialnego nie był dobrze uzasadniony, to procedura przyjęta przez sądy niższych instancji stanowiła rażące naruszenie art. 480 § 1 kpk, ponieważ wydano wyrok zaoczny pomimo usprawiedliwionej nieobecności oskarżonego i jego wniosku o odroczenie rozprawy. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok oraz utrzymany nim w mocy wyrok Sądu Rejonowego i umorzył postępowanie karne wobec R.D. na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 kpk w zw. z art. 45 § 1 kw, stwierdzając, że czyn ten, w świetle obecnego stanu prawnego, stanowił wykroczenie, którego karalność uległa przedawnieniu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie prawa procesowego przy wydawaniu wyroków zaocznych, przedawnienie karalności czynów, zmiana kwalifikacji prawnej czynu na skutek nowelizacji prawa.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zmian w prawie karnym oraz wykroczeniowym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wydanie wyroku zaocznego przez sąd pierwszej instancji, mimo usprawiedliwionej nieobecności oskarżonego i złożonego wniosku o odroczenie rozprawy, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wydanie wyroku zaocznego w takiej sytuacji stanowi rażące naruszenie przepisu art. 480 § 1 kpk.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że zgodnie z art. 480 § 1 kpk, możliwość wydania wyroku zaocznego jest zablokowana, gdy oskarżony należycie usprawiedliwił swoją nieobecność i wniósł o odroczenie. W tej sprawie obie przesłanki wystąpiły, a dokumenty usprawiedliwiające nieobecność wpłynęły do sądu, mimo że zostały przedstawione sędziemu po zakończeniu rozprawy. Przerzucanie skutków niewłaściwego funkcjonowania agend sądowych na oskarżonego jest niedopuszczalne.
Czy czyn polegający na nieumyślnym naruszeniu zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym, skutkujący uszkodzeniem ciała na czas krótszy niż 7 dni, nadal jest przestępstwem w świetle obecnego stanu prawnego, czy też wykroczeniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W świetle obecnego stanu prawnego (Kodeks karny z 1997 r.), czyn ten stanowi wykroczenie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że obecny stan prawny, ukształtowany przez Kodeks karny z 1997 r. (art. 177 § 1 kk), odmiennie ukształtował znamiona karalnego wypadku drogowego. W powstałej sytuacji czyn oskarżonego pozostał jedynie wykroczeniem (art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń).
Czy karalność czynu, który obecnie stanowi wykroczenie, uległa przedawnieniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, karalność czynu uległa przedawnieniu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że karalność czynu, który obecnie kwalifikowany jest jako wykroczenie, uległa przedawnieniu zgodnie z art. 45 § 1 kw.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. D. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| J. G. | osoba_fizyczna | pasażerka |
Przepisy (7)
Główne
k.p.k. art. 480 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Możliwość wydania wyroku zaocznego blokuje kumulatywne zaistnienie dwóch okoliczności: należytego usprawiedliwienia niestawiennictwa przez oskarżonego oraz złożenia przez niego wniosku o odroczenie rozprawy.
kw art. 45 § § 1
Kodeks wykroczeń
Karalność czynu uległa przedawnieniu.
k.p.k. art. 17 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do umorzenia postępowania karnego.
kw art. 45 § § 1
Kodeks karny
Podstawa do umorzenia postępowania karnego z powodu przedawnienia.
Pomocnicze
k.k. art. 177 § § 1
Kodeks karny
Obecne brzmienie przepisu odmiennie kształtuje znamiona karalnego wypadku drogowego.
kw art. 86 § § 1
Kodeks wykroczeń
Czyn oskarżonego, w świetle obecnego stanu prawnego, stanowi wykroczenie.
k.k. art. 4 § § 1
Kodeks karny
Nakaz oceny czynu w płaszczyźnie obecnego stanu prawnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rażące naruszenie prawa procesowego polegające na wydaniu wyroku zaocznego mimo usprawiedliwionej nieobecności oskarżonego i wniosku o odroczenie. • Czyn oskarżonego, w świetle obecnego stanu prawnego, stanowi wykroczenie, którego karalność uległa przedawnieniu.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia prawa materialnego art. 145 § 1 d.kk przez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu (nieuzasadniony).
Godne uwagi sformułowania
wydanie wyroku zaocznego przez Sąd Rejonowy w C. stanowiło rażące, a przy tym mogące mieć wpływ na jego treść naruszenie przepisu art. 480 § 1 kpk. • niepodobna czegoś takiego przyjąć do praktyk w funkcjonowaniu sądów. • czyn ten pozostaje tylko wykroczeniem (art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń), którego karalność uległa przedawnieniu (art. 45 § 1 kw).
Skład orzekający
Wiesław Kozielewicz
przewodniczący
Andrzej Deptuła
sprawozdawca
Jadwiga Żywolewska-Ławniczak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie prawa procesowego przy wydawaniu wyroków zaocznych, przedawnienie karalności czynów, zmiana kwalifikacji prawnej czynu na skutek nowelizacji prawa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zmian w prawie karnym oraz wykroczeniowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne sądów niższych instancji mogą prowadzić do uchylenia wyroków, a także jak zmiany w prawie mogą wpływać na ocenę czynu i jego karalność, prowadząc do umorzenia postępowania z powodu przedawnienia.
“Błąd proceduralny sądu doprowadził do uchylenia wyroku i umorzenia sprawy po latach.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.