IV Ca 161/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód, Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowo-Produkcyjne (...) Spółka z o.o. w S., wniósł o wydanie nakazu zapłaty na podstawie weksla na kwotę 69.587,92 zł od pozwanych, obejmującą niedobory wynikające z kradzieży kartą płatniczą przez pracownika K.K., niedobory magazynowe, niedobór gotówki oraz karę umowną. Sąd Rejonowy w S. uchylił nakaz zapłaty i zasądził jedynie 1.929,57 zł, oddalając większość roszczeń. Sąd Rejonowy uznał, że pozwany M.W.(1) (agent) nie ponosi odpowiedzialności za działania K.K., powołując się na niedoskonałości systemu płatności E. i brak odpowiedniego przeszkolenia agenta przez powoda. Sąd Rejonowy uznał również za niezasadną karę umowną za nieprzeszkolenie następcy. Powód złożył apelację, domagając się zmiany wyroku i uwzględnienia powództwa w całości. Sąd Okręgowy w S., rozpoznając apelację, zmienił zaskarżony wyrok, podwyższając zasądzoną kwotę do 66.212,52 zł. Sąd Okręgowy uznał, że pozwany M.W.(1), jako profesjonalista prowadzący działalność gospodarczą, ponosi odpowiedzialność za niedobory spowodowane przez swojego pracownika K.K., nawet w sytuacji wadliwego systemu płatności, powołując się na przepisy Kodeksu cywilnego (art. 474 kc) i rozszerzoną odpowiedzialność agenta. Sąd Okręgowy uznał, że pozwany nie wykazał okoliczności zwalniających go od odpowiedzialności, a jego obowiązek należytej staranności był wyższy ze względu na zawodowy charakter działalności. Jednocześnie Sąd Okręgowy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego w zakresie kary umownej za nieprzeszkolenie następcy, uznając, że pozwany wypełnił ten obowiązek, a postanowienia umowy w tym zakresie były nieprecyzyjne. Sąd Okręgowy zasądził również od pozwanych na rzecz powoda zwrot części kosztów postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaOdpowiedzialność agenta za działania podwładnych, zwłaszcza w kontekście niedoborów i wadliwych systemów płatności w handlu detalicznym. Znaczenie zawodowego charakteru działalności dla oceny należytej staranności.
Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące umowy agencyjnej i przebiegu zdarzeń mogą wpływać na stosowanie tej wykładni w innych sprawach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy agent prowadzący działalność gospodarczą ponosi odpowiedzialność za niedobory spowodowane przez pracownika, który dokonał kradzieży przy użyciu karty płatniczej bez pokrycia, mimo wadliwego systemu autoryzacji transakcji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, agent ponosi odpowiedzialność, ponieważ jako profesjonalista powinien zachować zwiększoną staranność i zadbać o prawidłowe przeszkolenie pracownika oraz o procedury autoryzacyjne, a także ponosi ryzyko związane z działaniami osób trzecich.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że pozwany M.W.(1), jako profesjonalista, miał obowiązek zachowania zwiększonej staranności i nie mógł powoływać się na niedoskonałości systemu płatności jako wyłączną przyczynę zwolnienia z odpowiedzialności. Agent odpowiada za działania osób trzecich na zasadzie ryzyka, a jego odpowiedzialność jest niezależna od winy.
Czy postanowienia umowy agencyjnej dotyczące kary umownej za nieprzeszkolenie następcy są wystarczająco precyzyjne, aby stanowić podstawę do jej zasądzenia?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli postanowienia są nieprecyzyjne i uzależniają karę od subiektywnych ocen, nie mogą stanowić podstawy do zasądzenia kary umownej.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że postanowienie umowne dotyczące kary umownej za nieprzeszkolenie następcy było sformułowane nieprecyzyjnie i nie mogło stanowić podstawy do zasądzenia kary, zwłaszcza gdy pozwany wykazał, że dokonał szkolenia.
Czy pozwany agent ponosi odpowiedzialność za niedobory wynikające z nieprzyjęcia towaru na stan magazynowy, jeśli biegły wskazał na prawdopodobieństwo przyjęcia towaru?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli biegły nie wykluczył przyjęcia towaru na stan magazynowy, a pozwany nie udowodnił inaczej, roszczenie w tym zakresie nie jest zasadne.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na opinii biegłego, który nie wykluczył przyjęcia towaru na stan magazynowy, co skutkowało oddaleniem roszczenia powoda w tej części.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Przedsiębiorstwo Handlowo – Usługowo - Produkcyjne (...) Spółki z o.o. | spółka | powód |
| M. W. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
| D. W. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. W. (2) | osoba_fizyczna | pozwany |
| U. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| J. P. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (23)
Główne
k.c. art. 758 § § 1
Kodeks cywilny
Definicja umowy agencyjnej.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres postępowania apelacyjnego.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
Obowiązek naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania.
k.c. art. 474
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność dłużnika za osoby, z których pomocą zobowiązanie wykonuje.
k.c. art. 355 § § 2
Kodeks cywilny
Należyta staranność dłużnika w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej.
Pomocnicze
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu.
k.c. art. 876 § § 1
Kodeks cywilny
Poręczenie cywilne.
k.p.c. art. 493 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzuty od nakazu zapłaty.
k.p.c. art. 494
Kodeks postępowania cywilnego
Skutki wniesienia zarzutów od nakazu zapłaty.
k.p.c. art. 495
Kodeks postępowania cywilnego
Utrata prawa do powoływania nowych zarzutów.
k.c. art. 356
Kodeks cywilny
Wykonanie zobowiązania przez osoby trzecie.
k.c. art. 760
Kodeks cywilny
Umowa agencyjna - charakter.
k.c. art. 760² § § 1
Kodeks cywilny
Obowiązek przekazywania dokumentów i informacji przez dającego zlecenie.
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów.
p.w. art. 7
Ustawa - Prawo wekslowe
p.w. art. 10
Ustawa - Prawo wekslowe
p.w. art. 16
Ustawa - Prawo wekslowe
p.w. art. 17
Ustawa - Prawo wekslowe
p.w. art. 30
Ustawa - Prawo wekslowe
p.w. art. 32
Ustawa - Prawo wekslowe
p.w. art. 101
Ustawa - Prawo wekslowe
p.w. art. 103
Ustawa - Prawo wekslowe
Argumenty
Skuteczne argumenty
Agent ponosi odpowiedzialność za niedobory spowodowane przez pracownika, nawet przy wadliwym systemie płatności, ze względu na zawodowy charakter działalności i zasadę ryzyka. • Powód wykazał, że pozwany M.W.(1) nie zachował należytej staranności przy nadzorze nad pracownikiem i procedurami płatniczymi.
Odrzucone argumenty
Pozwany M.W.(1) nie ponosi odpowiedzialności za działania K.K. z powodu niedoskonałości systemu E. i braku przeszkolenia przez powoda. • Kara umowna za nieprzeszkolenie następcy nie powinna być zasądzona z powodu nieprecyzyjnych postanowień umowy i wykonania obowiązku szkoleniowego. • Niedobór w wysokości 275,82 zł nie został udowodniony przez powoda.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Okręgowy przy rozpoznaniu niniejszej apelacji pozostaje zatem sądem merytorycznym, podobnie, jak i Sąd I instancji, a wobec tego ma obowiązek przeanalizowania raz jeszcze całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, dokonania samodzielnych ustaleń, jeżeli te ustalenia byłyby odmienne od tych poczynionych na poczet orzeczenia Sądu I instancji oraz dokonania analizy prawnej zgłoszonego w sprawie roszczenia wraz z przedstawioną jego podstawą faktyczną. • Agent jest przedsiębiorcą i profesjonalistą w zakresie usług agencyjnych, a jego kontrahent przedsiębiorcą. Agent jest też samodzielny w trakcie realizacji swojego zobowiązania, co wiąże się z koniecznością kwalifikowania agencji, jako umowy zaufania. • Należyta staranność dłużnika w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej określa się przy uwzględnieniu zawodowego charakteru tej działalności.
Skład orzekający
Andrzej Jastrzębski
przewodniczący
Wanda Dumanowska
sędzia-sprawozdawca
Mariusz Struski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Odpowiedzialność agenta za działania podwładnych, zwłaszcza w kontekście niedoborów i wadliwych systemów płatności w handlu detalicznym. Znaczenie zawodowego charakteru działalności dla oceny należytej staranności."
Ograniczenia: Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące umowy agencyjnej i przebiegu zdarzeń mogą wpływać na stosowanie tej wykładni w innych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sąd drugiej instancji może znacząco zmienić pierwotne rozstrzygnięcie, podnosząc zasądzoną kwotę i kładąc nacisk na profesjonalizm i odpowiedzialność przedsiębiorcy, nawet w obliczu technicznych niedoskonałości systemu.
“Agent odpowiada za kradzieże pracownika, nawet gdy system płatności zawodzi – Sąd Okręgowy podnosi odszkodowanie!”
Dane finansowe
WPS: 69 587,92 PLN
odszkodowanie za niedobory: 66 212,52 PLN
zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 6453,85 PLN
Sektor
handel detaliczny
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.