Orzeczenie · 2018-01-23

III UK 71/17Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej sądu najwyższego

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2018-01-23
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyNiskanajwyższy
emeryturaubezpieczenia społeczneskarga kasacyjnaSąd Najwyższywymogi formalnezagadnienie prawnestaż ubezpieczeniowy

Sprawa dotyczyła prawa do emerytury, gdzie Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego, oddalając odwołania E.G. od decyzji ZUS odmawiających prawa do emerytury na podstawie art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. E.G. zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną, wskazując na istotne zagadnienia prawne dotyczące wykładni przepisów KPC (art. 398^3 § 3 KPC, art. 381 KPC, art. 382 KPC w zw. z art. 391 § 1 KPC) oraz ustawy o emeryturach i rentach (art. 7 pkt 1 lit. a, b, c i d), w szczególności pojęcia „pobierania” świadczenia. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdził, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c. Wskazano, że przedstawione zagadnienia prawne były zbyt ogólnikowe, brakowało odpowiedniej jurydycznej argumentacji, a zarzuty dotyczyły przepisów, które nie mogły być przedmiotem rozpoznania w ramach podstaw skargi kasacyjnej. Ponadto, nie wykazano rozbieżności w orzecznictwie ani oczywistej zasadności skargi. Sąd Najwyższy podkreślił, że ustalenia faktyczne Sądu Apelacyjnego, w tym dotyczące okresu pobierania zasiłku chorobowego i renty, są wiążące w postępowaniu kasacyjnym. W związku z brakiem spełnienia wymogów formalnych i merytorycznych, Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Niska
Do czego można powołać

Proceduralne aspekty przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy, w szczególności wymogi dotyczące wykazania istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów oraz oczywistej zasadności skargi.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie oceny wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, a nie meritum sprawy ubezpieczeniowej.

Zagadnienia prawne (4)

Czy przepis art. 398^3 § 3 KPC wyklucza zgłoszenie w skardze kasacyjnej zarzutów dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów, postępowania dowodowego prowadzonego w przedmiocie dowodów zgłoszonych dopiero przed sądem odwoławczym jako tzw. „nowości” w trybie art. 381 KPC, art. 382 KPC w zw. z art. 391 § 1 KPC, wykluczając w ten sposób ocenę prawidłowości działań sądu w tym zakresie i ograniczając dwuinstancyjny model postępowania i prawo do kontroli rozstrzygnięć sądu?

Odpowiedź sądu

Nie, ale skarżący nie wykazał, aby zarzuty dotyczyły przepisów, które mogłyby być przedmiotem rozpoznania w ramach podstaw skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani nie przedstawił odpowiedniej argumentacji jurydycznej, a zarzuty wiązał z przepisami, które nie mogły być przedmiotem rozpoznania w ramach podstaw skargi kasacyjnej.

Czy ocena dowodów jak i ustalenia faktyczne wynikające z postępowania dowodowego prowadzonego po raz pierwszy przed sądem odwoławczym, mogą być przedmiotem skargi kasacyjnej co do obrazy np.: art. 227 KPC, art. 233 § 1 i § 2 KPC?

Odpowiedź sądu

Nie, ale skarżący nie wykazał, aby zarzuty dotyczyły przepisów, które mogłyby być przedmiotem rozpoznania w ramach podstaw skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani nie przedstawił odpowiedniej argumentacji jurydycznej, a zarzuty wiązał z przepisami, które nie mogły być przedmiotem rozpoznania w ramach podstaw skargi kasacyjnej.

Czy istnieje potrzeba wykładni art. 7 pkt. 1 lit. a, b, c i d, ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, co do zakresu znaczenia pojęcia „pobierania” świadczenia, które obejmuje nie tylko okres faktycznego pobierania świadczenia, lecz także okresy ustawowo uprawniające do jego uzyskania, nawet gdy faktycznie nie było pobierane?

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał rozbieżności w orzecznictwie ani potrzeby wykładni.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że skarżący nie przedstawił odpowiedniej argumentacji jurydycznej wykazującej rozbieżności w orzecznictwie dotyczące pojęcia „pobierania” świadczenia, ograniczając się do powołania szeregu orzeczeń bez analizy ich odmienności stanów faktycznych i uwzględnienia ustaleń zaskarżonego wyroku.

Czy Sąd Apelacyjny wykroczył poza zakres swojej kognicji, zmieniając wyrok i oddalając odwołanie, podczas gdy apelujący nie podnosił zarzutów procesowych kwestionujących prawidłowość ustalonego przez Sąd stanu faktycznego?

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Apelacyjny działał w ramach swojej kognicji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że ustalenia Sądu Apelacyjnego dotyczące okresu pobierania zasiłku chorobowego i renty są wiążące, a wyliczenia skarżącego nie uwzględniają tych ustaleń, które są podstawą do oceny zastosowania prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
E.G.osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.organ_państwowyorgan rentowy

Przepisy (13)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

u.e.r. FUS art. 184

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepis dotyczący prawa do emerytury dla osób pracujących w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

u.e.r. FUS art. 7 § pkt 1 lit. a, b, c i d

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepisy dotyczące okresów uwzględnianych przy ustalaniu prawa do emerytury, w tym pojęcia 'pobierania' świadczenia.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli Sąd Najwyższy nie przyjmie skargi kasacyjnej do rozpoznania, postanawia o tym w składzie jednego sędziego.

k.p.c. art. 398^13 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach zaskarżenia oraz w granicach podstaw; w granicach zaskarżenia bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^3 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

W skardze kasacyjnej nie można oprzeć na twierdzeniu o naruszeniu przepisów prawa materialnego przez ich niewłaściwe zastosowanie lub błędną wykładnię, chyba że istniała wątpliwość co do wykładni przepisu prawnego.

k.p.c. art. 381

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji może dopuścić dowody nowe na rozprawie.

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji, rozpoznając sprawę na skutek apelacji, jest związany przedstawionym mu materiałem dowodowym i zakresem podstaw apelacji.

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Przedmiotem dowodu są dające się ustalić fakty mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.

k.p.c. art. 233 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Niezależnie od dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, sąd może dopuścić dowód uzupełniający z urzędu.

u.e.r. FUS art. 10a

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepis dotyczący uwzględniania okresu pobierania renty przy ustalaniu prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego w zakresie wykładni przepisów KPC dotyczących postępowania apelacyjnego i kasacyjnego. • Istnienie potrzeby wykładni przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS dotyczących pojęcia 'pobierania' świadczenia. • Oczywista zasadność skargi kasacyjnej z uwagi na rzekome wykroczenie przez Sąd Apelacyjny poza zakres kognicji.

Godne uwagi sformułowania

nie można jednak uznać, że skarżący wykazał istnienie przesłanek przyjęcia skargi do rozpoznania • przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne polega na sformułowaniu samego zagadnienia wraz ze wskazaniem konkretnego przepisu prawa • zagadnienie prawne powinno być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi • nie można oprzeć na twierdzeniu o naruszeniu przepisów prawa materialnego przez ich niewłaściwe zastosowanie lub błędną wykładnię, chyba że istniała wątpliwość co do wykładni przepisu prawnego • ustalenia sądu pierwszej instancji nie są dla sądu drugiej instancji wiążące, w związku z czym sąd ten musi poczynić własne ustalenia faktyczne • ustalenia faktyczne Sądu Apelacyjnego w zakresie oceny spornej w sprawie kwestii są wiążące dla Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym

Skład orzekający

Krzysztof Staryk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy, w szczególności wymogi dotyczące wykazania istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów oraz oczywistej zasadności skargi."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie oceny wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, a nie meritum sprawy ubezpieczeniowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest interesująca z perspektywy prawników procesowych, ponieważ szczegółowo omawia wymogi formalne i merytoryczne przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy, co jest kluczowe w praktyce.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe wymogi formalne i merytoryczne.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst