III SZ 3/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła uchwały Krajowej Rady Notarialnej (KRN) nr 46/2003 z dnia 9 sierpnia 2003 r., która zakazywała notariuszom wydawania oryginału aktu notarialnego poza lokalem kancelarii. Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 40 § 1 pkt 4 ustawy Prawo o notariacie i zawierała interpretację przepisów Kodeksu postępowania karnego oraz Prawa o notariacie. Minister Sprawiedliwości zaskarżył tę uchwałę, zarzucając jej sprzeczność z prawem i przekroczenie kompetencji KRN, która według Ministra nie miała prawa do wydawania wiążących interpretacji przepisów. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę, podzielił stanowisko Ministra Sprawiedliwości. W uzasadnieniu wskazano, że art. 40 § 1 pkt 4 Prawa o notariacie, określający zakres działania KRN, nie przyznaje jej kompetencji do podejmowania uchwał ustalających wiążącą wykładnię prawa powszechnie obowiązującego. Sąd odwołał się do wcześniejszego orzecznictwa (wyrok z dnia 19 września 1996 r., I PO 7/96), podkreślając, że możliwość wiążącego ustalania wykładni prawa musi wynikać z wyraźnego przepisu ustawy, a nie z ogólnych sformułowań. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uznał, że KRN, dokonując w istocie wiążącej interpretacji prawa, przekroczyła swoje ustawowe kompetencje, i uchylił zaskarżoną uchwałę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaOkreślenie granic kompetencji organów samorządu zawodowego, w szczególności Krajowej Rady Notarialnej, w zakresie wykładni prawa.
Dotyczy specyficznej sytuacji kompetencji Krajowej Rady Notarialnej; ogólne zasady dotyczące wykładni prawa mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy Krajowa Rada Notarialna ma kompetencje do podejmowania uchwał ustalających wiążącą wykładnię prawa powszechnie obowiązującego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Krajowa Rada Notarialna nie ma kompetencji do podejmowania uchwał ustalających wiążącą wykładnię prawa powszechnie obowiązującego.
Uzasadnienie
Kompetencja do wiążącego ustalania wykładni prawa musi wynikać z wyraźnego przepisu ustawy. Art. 40 § 1 pkt 4 Prawa o notariacie, wskazujący na wyrażanie stanowiska w sprawach przedstawionych, nie upoważnia KRN do wiążącego rozstrzygania problemów prawnych ani do dokonywania abstrakcyjnej wykładni prawa.
Czy uchwała Krajowej Rady Notarialnej zakazująca wydawania oryginału aktu notarialnego poza lokalem kancelarii mieści się w jej kompetencjach?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała taka wykracza poza kompetencje Krajowej Rady Notarialnej.
Uzasadnienie
Krajowa Rada Notarialna, formułując kategoryczny zakaz wydawania oryginału aktu notarialnego poza kancelarią i dokonując tym samym wykładni przepisów prawa, przekroczyła swoje kompetencje określone w Prawie o notariacie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Minister Sprawiedliwości | organ_państwowy | skarżący |
| Krajowa Rada Notarialna | instytucja | strona uchwały |
Przepisy (8)
Główne
P.o.n. art. 40 § § 1 pkt 4
Ustawa – Prawo o notariacie
Zakres działania KRN obejmuje wyrażanie stanowiska w sprawach przedstawionych, ale nie upoważnia do wiążącej wykładni prawa powszechnie obowiązującego.
P.o.n. art. 40 § § 1 pkt 4
Ustawa – Prawo o notariacie
Podstawa prawna uchwały KRN, która nie upoważnia do wiążącej wykładni prawa.
P.o.n. art. 47 § § 1
Ustawa – Prawo o notariacie
Podstawa prawna zaskarżenia uchwały przez Ministra Sprawiedliwości.
Pomocnicze
P.o.n. art. 18
Ustawa – Prawo o notariacie
P.o.n. art. 95
Ustawa – Prawo o notariacie
k.p.k. art. 180
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 226
Kodeks postępowania karnego
u.SN art. 60 § § 1
Ustawa z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym
Wspomniany jako przykład przepisu regulującego prawo do wykładni prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Krajowa Rada Notarialna nie posiada kompetencji do wiążącej wykładni prawa powszechnie obowiązującego. • Uchwała KRN wykracza poza jej ustawowe kompetencje, dokonując wiążącej interpretacji przepisów. • Podstawa prawna wskazana przez KRN nie upoważnia do wydawania wiążących interpretacji.
Godne uwagi sformułowania
Krajowa Rada Notarialna nie ma kompetencji do podejmowania uchwał ustalających wykładnię prawa powszechnie obowiązującego. • Kompetencja ta nie przysługuje także Krajowej Radzie Notarialnej, nawet gdyby znaczenie dokonanej przez nią wykładni prawa powszechnie obowiązującego miało się ograniczać tylko do wpływu na działania (czynności) podejmowane przez członków samorządu notarialnego (notariuszy). • Upoważnienie do wiążącego dokonywania tzw. abstrakcyjnej wykładni prawa powszechnie obowiązującego musi wynikać z wyraźnego sformułowania ustawy.
Skład orzekający
Kazimierz Jaśkowski
przewodniczący-sprawozdawca
Zbigniew Myszka
członek
Andrzej Wasilewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Określenie granic kompetencji organów samorządu zawodowego, w szczególności Krajowej Rady Notarialnej, w zakresie wykładni prawa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kompetencji Krajowej Rady Notarialnej; ogólne zasady dotyczące wykładni prawa mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii kompetencji organów samorządu zawodowego i ich możliwości wpływania na interpretację prawa, co jest istotne dla prawników i notariuszy.
“Czy Krajowa Rada Notarialna może dyktować notariuszom, jak interpretować prawo?”
Sektor
usługi prawne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.