III SA/Kr 1422/16Dodatek wychowawczy rodzina zastępcza interpretacja przepisów 3
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę M. S. i A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą przyznania dodatku wychowawczego dla małoletniego K. S., umieszczonego w rodzinie zastępczej spokrewnionej. Organy administracji oparły swoje rozstrzygnięcia na wykładni językowej art. 80 ust. 1 i 1a ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, uznając, że dodatek wychowawczy przysługuje jedynie rodzinom pobierającym świadczenia na podstawie art. 80 ust. 1 tej ustawy, a nie tym, które otrzymują świadczenia na gruncie ustawy o pomocy społecznej. Skarżący zarzucili naruszenie prawa materialnego i Konstytucji RP, wskazując na błędną interpretację przepisów. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. W uzasadnieniu podkreślono, że dodatek wychowawczy został wprowadzony nowelizacją z dnia 11 lutego 2016 r. i przysługuje rodzinie zastępczej do świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka. Sąd stwierdził, że organy błędnie zinterpretowały art. 226 ust. 5 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, który nie wyłącza prawa do nowego świadczenia. Kluczowe dla przyznania dodatku jest samo pobieranie świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka, niezależnie od tego, czy zostało ono ustalone na zasadach dotychczasowych (ustawa o pomocy społecznej) czy nowych (ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej). Sąd wskazał, że odmienna interpretacja prowadziłaby do nieuzasadnionego różnicowania dzieci i naruszałaby zasadę równości oraz prawo dziecka do opieki. Sąd powołał się również na informacje od innych organów administracji oraz stanowisko Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, które potwierdzają taką interpretację. W związku z naruszeniem przepisów prawa materialnego, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących prawa do dodatku wychowawczego dla rodzin zastępczych, zwłaszcza w kontekście zmiany przepisów i różnych podstaw prawnych pobierania świadczeń.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji rodziny zastępczej spokrewnionej i interpretacji przepisów obowiązujących w określonym czasie. Może wymagać analizy w kontekście późniejszych zmian legislacyjnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy dodatek wychowawczy przysługuje rodzinie zastępczej, która pobiera świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka na zasadach ustawy o pomocy społecznej, a nie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, dodatek wychowawczy przysługuje rodzinie zastępczej, która pobiera świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka, niezależnie od tego, czy świadczenie to zostało ustalone na zasadach dotychczasowych (ustawa o pomocy społecznej) czy nowych (ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej).
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe jest samo pobieranie świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka, a nie sposób jego ustalenia. Odmienna interpretacja prowadziłaby do nieuzasadnionego różnicowania dzieci i naruszałaby zasadę równości oraz prawo dziecka do opieki. Sąd powołał się na stanowisko Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Czy art. 226 ust. 5 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej wyłącza prawo do dodatku wychowawczego wprowadzonego po wejściu w życie tej ustawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, art. 226 ust. 5 ustawy nie dotyczy świadczeń wprowadzonych po dniu 1 stycznia 2012 r., w tym dodatku wychowawczego, i nie może być podstawą do wyłączenia prawa do tego świadczenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis ten należy interpretować ściśle i dotyczy on jedynie świadczeń, do których prawo powstało przed wejściem w życie nowej ustawy. Nie można go uznać za podstawę do wyłączenia prawa do świadczenia wprowadzonego później.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (9)
Główne
u.w.s.p.z. art. 80 § ust. 1
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Określa świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w rodzinie zastępczej, stanowiąc dolną granicę tego świadczenia.
u.w.s.p.z. art. 80 § ust. 1a
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Wprowadza dodatek wychowawczy przysługujący rodzinie zastępczej do świadczenia, o którym mowa w ust. 1.
u.p.p.w.d.
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Ustawa wprowadzająca dodatek wychowawczy.
Pomocnicze
u.w.s.p.z. art. 226 § ust. 5
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Reguluje rozpatrywanie spraw o świadczenia na zasadach dotychczasowych, jeśli prawo powstało przed wejściem w życie ustawy i złożono wniosek. Sąd uznał, że nie dotyczy on świadczeń wprowadzonych po wejściu w życie ustawy.
u.w.s.p.z. art. 226 § ust. 6
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Określa warunki złożenia wniosku o rozpatrzenie spraw na zasadach dotychczasowych.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do uwzględnienia skargi w przypadku naruszenia prawa materialnego.
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
Konstytucja RP art. 72 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo dziecka do opieki i pomocy władz publicznych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie art. 80 ust. 1 i 1a oraz art. 226 ust. 5 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. • Naruszenie zasad konstytucyjnych (art. 2, 8, 32, 71 ust. 1, 72 ust. 1 i 2 Konstytucji RP) poprzez różnicowanie sytuacji dzieci w rodzinach zastępczych. • Niewłaściwe wskazanie przez organ I instancji, że odmawia dodatku wychowawczego dla dziecka, a nie dla rodziny zastępczej. • Błędne podanie daty ustanowienia rodziny zastępczej i numeru decyzji przyznającej świadczenia.
Godne uwagi sformułowania
Wykładnia językowa powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że wnioskodawcy nie spełniają przesłanki ustawowej wyrażonej w art. 80 ust. 1 a ww. ustawy, to jest nie pobierają jako rodzina zastępcza świadczeń, o jakich mowa w art. 80 ust. 1 tejże ustawy. • Dodatek wychowawczy przewidziany w art. 80 ust. 1 a ww. ustawy nie ma charakteru samoistnego i może zostać przyznany jedynie osobom, które otrzymały świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka na podstawie art. 80 ust. 1 ww. ustawy. • Stanowisko przeciwne prowadziłoby bowiem do niczym nie uzasadnionego różnicowania dzieci pozostających w rodzinach zastępczych, co pozostawałoby w sprzeczności z wyrażoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą równości, oraz wynikającym z art. 72 Konstytucji RP prawem dziecka pozbawionego opieki rodzicielskiej do opieki i pomocy władz publicznych. • Celem ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci jest przede wszystkim pomoc finansowa rodzinom wychowującym dzieci. Wsparcie to stanowi realizację zasady pomocniczości państwa względem rodziny, nie jest natomiast częścią szeroko rozumianej pomocy społecznej.
Skład orzekający
Renata Czeluśniak
przewodniczący
Hanna Knysiak-Sudyka
sprawozdawca
Ewa Michna
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do dodatku wychowawczego dla rodzin zastępczych, zwłaszcza w kontekście zmiany przepisów i różnych podstaw prawnych pobierania świadczeń."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji rodziny zastępczej spokrewnionej i interpretacji przepisów obowiązujących w określonym czasie. Może wymagać analizy w kontekście późniejszych zmian legislacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego świadczenia socjalnego dla rodzin zastępczych i pokazuje, jak interpretacja przepisów może wpływać na prawa obywateli. Pokazuje też, jak sądy administracyjne korygują błędy organów.
“Rodzina zastępcza walczy o dodatek wychowawczy – sąd wyjaśnia, kto ma do niego prawo.”
Dane finansowe
WPS: 500 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.