III SA/Kr 135/26Nieważność uchwały zmiana sieci szkół
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi M. B. na uchwałę Rady Gminy Podegrodzie z dnia 16 września 2025 r., która zmieniała uchwałę z 2019 r. w sprawie ustalenia planu sieci publicznych szkół podstawowych i określenia granic ich obwodów. Skarżąca zarzuciła radzie naruszenie przepisów Prawa oświatowego oraz Konstytucji RP, twierdząc, że zaskarżona uchwała była próbą legalizacji wcześniejszych działań podjętych z naruszeniem prawa, w tym uchwały o przekształceniu szkoły. Sąd administracyjny, analizując sprawę, stwierdził, że Rada Gminy Podegrodzie naruszyła art. 39 Prawa oświatowego. Sąd wskazał, że najpierw należało podjąć uchwałę o planie sieci szkół, a następnie, w razie potrzeby, uchwałę o utworzeniu dodatkowej lokalizacji. Ponadto, sąd zwrócił uwagę, że uchwała dotycząca przekształcenia szkoły, która była podstawą dla zaskarżonej uchwały, została już wcześniej stwierdzona nieważnością. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości, uznając ją za istotne naruszenie prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Prawa oświatowego dotyczących ustalania planu sieci szkół i procedury przekształceniowej, a także zasady stwierdzania nieważności uchwał samorządowych w przypadku istotnego naruszenia prawa.
Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów Prawa oświatowego w brzmieniu obowiązującym w danym czasie. Może mieć zastosowanie do podobnych przypadków, gdzie uchwały samorządowe są próbą obejścia lub legalizacji wcześniejszych naruszeń prawa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uchwała rady gminy zmieniająca plan sieci szkół podstawowych, która ma na celu utrwalenie modelu funkcjonowania szkoły w kilku lokalizacjach i dostosowanie planu do wcześniejszej uchwały przekształceniowej, może być uznana za próbę wtórnej legalizacji działań podjętych z naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, taka uchwała może być uznana za próbę wtórnej legalizacji działań podjętych z naruszeniem prawa, jeśli narusza przepisy Prawa oświatowego dotyczące ustalania planu sieci szkół i procedury przekształceniowej.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że Rada Gminy Podegrodzie naruszyła art. 39 Prawa oświatowego, podejmując uchwałę zmieniającą plan sieci szkół w sposób, który miał na celu utrwalenie niezgodnego z prawem modelu organizacyjnego szkoły i legalizację wcześniejszych naruszeń. Sąd podkreślił, że najpierw należało ustalić plan sieci, a następnie ewentualnie dokonać zmian, a nie odwrotnie, zwłaszcza gdy uchwała przekształceniowa została już unieważniona.
Czy uchwała rady gminy dotycząca planu sieci szkół podstawowych może być podstawą do stwierdzenia jej nieważności w całości z powodu istotnego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uchwała organu jednostki samorządu terytorialnego podlega stwierdzeniu nieważności w całości w przypadku istotnego naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Sąd powołuje się na art. 147 § 1 p.p.s.a. oraz art. 91 ust. 1 i 4 ustawy o samorządzie gminnym, wskazując, że istotne naruszenie prawa, obejmujące naruszenie przepisów o właściwości, podstawy prawnej, prawa ustrojowego, prawa materialnego lub procedury, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (16)
Główne
p.p.s.a. art. 147 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 91 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 91 § 4
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Prawo oświatowe art. 39 § 5
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Prawo oświatowe art. 39 § 5a
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Prawo oświatowe art. 39 § 5b
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 50 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 101 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 18 § 2 pkt 15
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Prawo oświatowe art. 39 § 8
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Prawo oświatowe art. 89
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 87 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaskarżona uchwała stanowi próbę wtórnej legalizacji działań podjętych z naruszeniem art. 89 Prawa oświatowego. • Uchwała narusza art. 39 Prawa oświatowego poprzez zmianę planu sieci szkół w sposób niezgodny z procedurą. • Uchwała narusza Konstytucję RP (zasady demokratycznego państwa prawnego, pewności prawa) oraz art. 7 Konstytucji RP (działanie bez podstawy prawnej).
Godne uwagi sformułowania
uchwała ta pełni funkcję wtórnej legalizacji działań podjętych wcześniej z naruszeniem art. 89 Prawa oświatowego • istotne naruszenie prawa powinno być podstawą do wyeliminowania z obrotu prawnego aktu • normy upoważniające powinny być interpretowane w sposób ścisły, literalny • obywatela obowiązuje zasada odwrotna, ponieważ może on czynić wszystko to, czego prawo mu nie zakazuje
Skład orzekający
Bogusław Wolas
przewodniczący-sprawozdawca
Marta Kisielowska
sędzia
Magdalena Gawlikowska
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa oświatowego dotyczących ustalania planu sieci szkół i procedury przekształceniowej, a także zasady stwierdzania nieważności uchwał samorządowych w przypadku istotnego naruszenia prawa."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów Prawa oświatowego w brzmieniu obowiązującym w danym czasie. Może mieć zastosowanie do podobnych przypadków, gdzie uchwały samorządowe są próbą obejścia lub legalizacji wcześniejszych naruszeń prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie oświatowym i samorządowym – próby obejścia prawa przez samorząd. Pokazuje, jak sądy administracyjne kontrolują legalność uchwał lokalnych.
“Samorząd próbował obejść prawo oświatowe? Sąd unieważnił uchwałę o sieci szkół.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.