Orzeczenie · 2026-10-05

III SA/Gl 830/26Odrzucenie skargi brak interesu prawnego droga publiczna

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-10-05
NSAAdministracyjneWysokawsa
drogi publicznedrogi gminnezasiedzenieinteres prawnyuchwała rady gminysąd administracyjnyprawo rzeczowenieruchomościposiadanie samoistnelegitymacja procesowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę M.S. i A.S. na uchwałę Rady Gminy W. z dnia 25 października 2023 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia drogi do kategorii dróg publicznych. Skarżący zarzucili uchwale naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym ustawy o drogach publicznych i Kodeksu cywilnego, a także Konstytucji RP, wskazując, że działka objęta uchwałą jest w ich samoistnym posiadaniu od blisko 100 lat i stanowi przedmiot toczącego się postępowania o zasiedzenie. Twierdzili, że zaliczenie nieruchomości do dróg gminnych ma na celu uniemożliwienie im dochodzenia praw do zasiedzenia. Organ administracji wniósł o odrzucenie skargi z powodu braku interesu prawnego. Sąd, powołując się na utrwalone orzecznictwo, odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., stwierdzając, że skarżący nie wykazali naruszenia interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. Sąd podkreślił, że interes prawny musi wynikać z prawa materialnego administracyjnego i być realny, osobisty oraz bezpośrednio dotyczący sfery prawnej skarżącego. Samoistne posiadanie nieruchomości i oczekiwanie na stwierdzenie zasiedzenia przez sąd powszechny nie stanowi wystarczającego interesu prawnego do zaskarżenia uchwały rady gminy w sądzie administracyjnym. Sąd zaznaczył również, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygania spraw o zasiedzenie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie wykładni pojęcia interesu prawnego w sprawach dotyczących uchwał rady gminy, zwłaszcza w kontekście nieruchomości i postępowań o zasiedzenie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku tytułu prawnego do nieruchomości, podczas gdy skarżący powołuje się na posiadanie samoistne i możliwość zasiedzenia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy samoistne posiadanie nieruchomości i toczące się postępowanie o zasiedzenie stanowią interes prawny do zaskarżenia uchwały rady gminy o zaliczeniu tej nieruchomości do kategorii dróg publicznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samoistne posiadanie nieruchomości i oczekiwanie na stwierdzenie zasiedzenia przez sąd powszechny nie stanowi wystarczającego interesu prawnego do zaskarżenia uchwały rady gminy w sądzie administracyjnym.

Uzasadnienie

Interes prawny w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. musi wynikać z prawa materialnego administracyjnego, być realny, osobisty i bezpośrednio dotyczyć sfery prawnej skarżącego. Samoistne posiadanie i potencjalne zasiedzenie nie tworzą takiego interesu przed stwierdzeniem go przez sąd powszechny, a sąd administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygania spraw o zasiedzenie.

Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygania kwestii zasiedzenia nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygania spraw dotyczących stwierdzenia nabycia własności nieruchomości poprzez zasiedzenie.

Uzasadnienie

Kwestie zasiedzenia nieruchomości należą do właściwości sądów powszechnych, które dysponują narzędziami procesowymi do weryfikacji dowodów świadczących o samoistnym posiadaniu i innych przesłanek zasiedzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Skarga odrzucona z powodu braku legitymacji skarżących (braku interesu prawnego).

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 5a

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi z powodu braku legitymacji skarżących.

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Warunek konieczny do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy – naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia.

Pomocnicze

u.d.p. art. 2a § ust. 2

Ustawa o drogach publicznych

Przepis dotyczący własności dróg publicznych, który skarżący błędnie interpretowali jako podstawę swojego interesu prawnego.

k.c. art. 172

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący nabycia własności nieruchomości w drodze zasiedzenia, który skarżący powoływali jako podstawę swojego interesu prawnego.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada legalizmu działania organów władzy publicznej.

Konstytucja RP art. 21 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona prawa własności.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona prawa własności i innych praw majątkowych.

k.c. art. 336

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący posiadania samoistnego.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego (ustawa o drogach publicznych, k.c.) poprzez zaliczenie do dróg gminnych nieruchomości niebędącej własnością gminy. • Naruszenie art. 7 Konstytucji RP (zasada legalizmu). • Naruszenie art. 21 i 64 Konstytucji RP (ochrona prawa własności). • Naruszenie przepisów k.c. (art. 336, 172) poprzez nieuwzględnienie samoistnego posiadania. • Naruszenie zasady zaufania obywateli i praworządności poprzez instrumentalne wykorzystanie kompetencji uchwałodawczej. • Interes prawny wynikający z samoistnego posiadania i toczącego się postępowania o zasiedzenie.

Godne uwagi sformułowania

interes prawny musi być oceniany w płaszczyźnie materialnoprawnej • skarga nie ma charakteru actio popularis • interes prawny wywodzić się musi z prawa materialnego administracyjnego • nie mogą to być przepisy dotyczące zadań gminy • interes prawny musi być aktualny i realny, osobisty • samo zagrożenie naruszenia interesu prawnego nie pozwala na skuteczne powołanie się na tę instytucję prawną • to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania naruszenia interesu prawnego • uchwała jednostki samorządu terytorialnego w przedmiocie zaliczenia drogi do kategorii dróg gminnych z pewnością może naruszać interes prawny podmiotu posiadającego tytuł prawny do nieruchomości • skarżący nie wykazali tytułu prawnorzeczowego do działki • ubieganie się o nabycie nieruchomości na podstawie art. 172 k.c. nie stanowi uprawnienia prawnorzeczowego chronionego prawem materialnym ani nie upoważnia do wysuwania roszczeń o nabycie nieruchomości i z tego powodu nie może być źródłem interesu prawnego • sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawach dotyczących stwierdzenia nabycia własności nieruchomości poprzez zasiedzenie • drogi publiczne stanowią rzeczy wyłączone z obrotu prawnego • samo zaliczenie danej nieruchomości do jednej z tych kategorii i oznaczenie jej w ewidencji gruntów symbolem "dr" nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest drogą • warunkiem sine qua non uznania nieruchomości za drogę publiczną, z konsekwencją co do braku możliwości zasiedzenia, jest to, aby dana…

Skład orzekający

Małgorzata Herman

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie wykładni pojęcia interesu prawnego w sprawach dotyczących uchwał rady gminy, zwłaszcza w kontekście nieruchomości i postępowań o zasiedzenie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku tytułu prawnego do nieruchomości, podczas gdy skarżący powołuje się na posiadanie samoistne i możliwość zasiedzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest posiadanie formalnego tytułu prawnego, a nie tylko faktycznego posiadania, aby móc skutecznie kwestionować decyzje administracyjne dotyczące nieruchomości. Jest to częsty problem w praktyce.

“Posiadasz ziemię od lat, ale czy możesz ją zasiedzieć? Sąd administracyjny wyjaśnia, dlaczego samo posiadanie nie wystarczy.”

Dane finansowe

WPS: 300 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst