III SA 1714/97Wpłaty prezesa do kasy spółki depozyt czy pożyczka

Sprawa dotyczyła opłaty skarbowej od wpłat dokonywanych przez prezesa spółki do jej kasy w okresie trudności finansowych. Prezes wpłacił łącznie 64.900 zł w sześciu transzach od kwietnia do września 1995 r. Spółka natychmiast wydatkowała te środki, a później wpłaty zostały zarejestrowane jako pożyczki krótkoterminowe. Urząd Skarbowy i Izba Skarbowa uznały te czynności za umowy pożyczki i wymierzyły stosowną opłatę skarbową. Spółka podniosła zarzut, że była to umowa depozytu nieprawidłowego, od której opłata skarbowa nie jest należna. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące umowy przechowania (art. 835 Kc) i depozytu nieprawidłowego (art. 845 Kc), stwierdził, że istota depozytu nieprawidłowego polega na tym, że przechowawca może dysponować przedmiotem umowy (pieniędzmi lub rzeczami oznaczonymi co do gatunku). Uprawnienie to musi wynikać z przepisów szczególnych, umowy lub okoliczności. Sąd uznał, że wpłaty dokonywane bezpośrednio do kasy spółki, która natychmiast je wydatkowała, wykluczają możliwość zaliczenia tych czynności do umowy przechowania. Ponadto, materiał dowodowy nie dawał podstaw do przyjęcia, że strony zawarły umowę depozytu nieprawidłowego, a prezes spółki sam wskazywał, że chciał zabezpieczyć swoje pieniądze przed kradzieżą. W związku z tym, sąd uznał, że organy podatkowe zasadnie zakwalifikowały te wpłaty jako umowy pożyczki, podlegające opłacie skarbowej.

Zagadnienia prawne (2)