III RC 51/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowodowie B. K. (1) i A. K., małżeństwo w podeszłym wieku, zmagający się z przewlekłymi chorobami i niezdolnością do pracy, wystąpili z powództwem o alimenty przeciwko swoim dzieciom: synowi I. K. (1) i córce I. D. (1). Wskazywali na swoje poważne problemy zdrowotne, wysokie koszty leczenia i rehabilitacji, a także niewystarczające renty rolnicze do pokrycia podstawowych potrzeb życiowych. Podkreślali, że dzieci, mimo wcześniejszych obietnic i otrzymanej w darowiźnie nieruchomości, nie zapewniają im należytej pomocy. Pozwana I. D. (1) argumentowała, że nie jest spokrewniona z powodem A. K. i sama znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, wychowując dwójkę dzieci i opiekując się schorowanym ojcem. Pozwany I. K. (1) przyznał, że otrzymał od rodziców gospodarstwo w darowiźnie, które następnie sprzedał, ale wskazywał na konflikty z matką i własne problemy finansowe, w tym utrzymanie dużej rodziny w wynajmowanym mieszkaniu. Sąd Rejonowy w Biskupcu, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, ustalił, że powodowie znajdują się w stanie niedostatku, a ich potrzeby zdrowotne i bytowe nie są w pełni zaspokojone. Z uwagi na brak pokrewieństwa, powództwo o alimenty od córki I. D. (1) na rzecz powoda A. K. zostało oddalone. Sąd zasądził od syna I. K. (1) alimenty w kwocie 100 zł miesięcznie na rzecz matki B. K. (1) i 150 zł miesięcznie na rzecz ojca A. K., biorąc pod uwagę jego możliwości zarobkowe i majątkowe, a także konieczność zaspokojenia usprawiedliwionych potrzeb rodziców. Jednocześnie Sąd uznał, że pozwany I. K. (1) nie jest w stanie płacić wyższych kwot ze względu na swoją sytuację rodzinną i obowiązki wobec własnych dzieci. W pozostałym zakresie powództwo oddalono. Sąd, na podstawie art. 102 kpc, nie obciążył pozwanego I. K. (1) kosztami postępowania, a wyrokowi w punktach I i II nadał rygor natychmiastowej wykonalności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie stanu niedostatku rodziców i możliwości zarobkowych dzieci w kontekście obowiązku alimentacyjnego, ocena sytuacji rodzinnej i majątkowej stron w sprawach o alimenty.
Konflikt rodzinny i specyficzne okoliczności sprawy mogą ograniczać bezpośrednie stosowanie orzeczenia w innych przypadkach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy dzieci są zobowiązane do alimentowania swoich schorowanych i niezdolnych do pracy rodziców, którzy znajdują się w stanie niedostatku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, dzieci są zobowiązane do alimentowania rodziców w stanie niedostatku, o ile posiadają ku temu możliwości zarobkowe i majątkowe.
Uzasadnienie
Sąd ocenił, że rodzice znajdują się w stanie niedostatku z uwagi na ich zły stan zdrowia, niezdolność do pracy i niewystarczające dochody. Zbadano również możliwości zarobkowe i majątkowe dzieci, zasądzając alimenty od syna, który jest zdrowy i podejmuje różne prace, podczas gdy córka, z uwagi na własne problemy finansowe i opiekę nad dziećmi, nie była w stanie ponosić takiego obowiązku.
Czy brak pokrewieństwa między powodem a jedną z pozwanych wyklucza możliwość zasądzenia alimentów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak pokrewieństwa w linii prostej wyklucza obowiązek alimentacyjny.
Uzasadnienie
Sąd oddalił powództwo o alimenty od pozwanej I. D. (1) na rzecz powoda A. K. z uwagi na brak pokrewieństwa między nimi, co zgodnie z art. 128 kro wyklucza powstanie obowiązku alimentacyjnego.
Czy konflikt rodzinny i wcześniejsze decyzje życiowe (np. darowizna nieruchomości) mogą wpływać na ocenę obowiązku alimentacyjnego?
Odpowiedź sądu
Konflikt rodzinny i wcześniejsze decyzje mogą być brane pod uwagę przy ocenie sytuacji, ale nie zwalniają z obowiązku alimentacyjnego, jeśli istnieją ku temu przesłanki.
Uzasadnienie
Sąd odnotował głęboki konflikt między stronami, wynikający m.in. z darowizny nieruchomości i późniejszej sprzedaży jej części przez syna, a także z działań powódki wobec dzieci syna. Mimo tych napięć, sąd ocenił sytuację materialną i zdrowotną rodziców oraz możliwości zarobkowe dzieci, kierując się przepisami prawa cywilnego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. K. (1) | osoba_fizyczna | powódka |
| A. K. | osoba_fizyczna | powód |
| I. K. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
| I. D. (1) | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (7)
Główne
k.r.o. art. 128
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Obowiązek alimentacyjny obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo.
k.r.o. art. 133
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Poza tym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku.
k.r.o. art. 135 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.
Pomocnicze
k.r.o. art. 131
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
k.r.o. art. 135 § 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej zwrot kosztów procesu na rzecz przeciwnika procesowego, nawet jeśli nie żądał on zasądzenia zwrotu kosztów.
k.p.c. art. 333 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd nada rygor natychmiastowej wykonalności wyrokowi, do którego zasądza alimenty lub rentę, a także wyrokowi uwzględniającemu powództwo o ustalenie ojcostwa lub o roszczenia wynikające z macierzyństwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rodzice znajdują się w stanie niedostatku z uwagi na zły stan zdrowia i brak możliwości zarobkowych. • Dzieci posiadają możliwości zarobkowe i majątkowe do świadczenia alimentów.
Odrzucone argumenty
Pozwana I. D. (1) nie jest spokrewniona z powodem A. K. • Pozwany I. K. (1) ma trudną sytuację finansową i liczne obowiązki rodzinne. • Konflikt rodzinny i wcześniejsze decyzje życiowe jako podstawa do oddalenia powództwa.
Godne uwagi sformułowania
Górną granicą świadczeń alimentacyjnych są zarobkowe i majątkowe możliwości zobowiązanego, chociażby nawet w tych ramach nie znajdowały pokrycia wszystkie usprawiedliwione potrzeby uprawnionego do alimentacji. • Ciężar dowodu zaistnienia przesłanek do uzyskania prawa pomocy spoczywa na stronie, która o tę pomoc się ubiega.
Skład orzekający
Katarzyna Wilchowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie stanu niedostatku rodziców i możliwości zarobkowych dzieci w kontekście obowiązku alimentacyjnego, ocena sytuacji rodzinnej i majątkowej stron w sprawach o alimenty."
Ograniczenia: Konflikt rodzinny i specyficzne okoliczności sprawy mogą ograniczać bezpośrednie stosowanie orzeczenia w innych przypadkach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje trudną sytuację wielu starszych osób w Polsce, które po przekazaniu majątku dzieciom, same popadają w niedostatek. Pokazuje też złożoność relacji rodzinnych i konfliktów, które mogą wpływać na obowiązki alimentacyjne.
“Przekazali majątek synowi, teraz proszą o alimenty. Sąd zdecydował.”
Dane finansowe
alimenty: 100 PLN
alimenty: 150 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.