Orzeczenie · 2026-06-30

III OZ 284/26Prawo pomocy odrzucenie skargi WSA NSA 2

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-06-30
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo pomocysądy administracyjnepostępowaniezażalenieodrzucenie skarginiewyczerpanie środków zaskarżeniadodatek mieszkaniowyNSAWSA

K.S. złożył skargę na decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą przyznania dodatku mieszkaniowego oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (WSA) postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2026 r. odmówił przyznania prawa pomocy, argumentując, że skarga jest oczywiście bezzasadna zgodnie z art. 247 p.p.s.a., ponieważ skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia (nie wniósł odwołania od decyzji organu pierwszej instancji). WSA jednocześnie odrzucił skargę K.S. z tej samej przyczyny (art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) w zażaleniu K.S. uznał, że WSA błędnie zastosował art. 247 p.p.s.a. NSA wskazał, że po odrzuceniu skargi z powodu niedopuszczalności, sąd nie powinien odmówić prawa pomocy z powołaniem się na oczywistą bezzasadność skargi. Taka praktyka mogłaby pozbawić stronę możliwości wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia o odrzuceniu skargi i narusza kompetencje NSA. NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA, który ma ocenić wniosek o prawo pomocy w świetle art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w kontekście odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej oraz relacji między tymi instytucjami.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd administracyjny może odmówić przyznania prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi, jeśli skarga została już odrzucona jako niedopuszczalna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nie może odmówić przyznania prawa pomocy z powołaniem się na oczywistą bezzasadność skargi, jeśli skarga została już odrzucona jako niedopuszczalna.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że odmowa prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi po jej odrzuceniu jest błędnym zastosowaniem art. 247 p.p.s.a. Taka praktyka może naruszać prawo strony do zaskarżenia postanowienia o odrzuceniu skargi i narusza kompetencje NSA.

Jaka jest relacja między odrzuceniem skargi z powodu niedopuszczalności a oceną wniosku o prawo pomocy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Po odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej, ocena wniosku o prawo pomocy powinna być dokonana w oparciu o inne przesłanki niż oczywista bezzasadność skargi.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że sąd pierwszej instancji powinien ocenić wniosek o prawo pomocy w świetle przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., a nie art. 247 p.p.s.a., gdy skarga została już odrzucona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie.

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 247

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi wówczas, gdy bez głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że skarga nie może być uwzględniona. Taka sytuacja ma miejsce zwłaszcza wtedy, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 p.p.s.a.

p.p.s.a. art. 185 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA orzeka w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanki przyznania prawa pomocy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.

p.p.s.a. art. 52 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.

p.p.s.a. art. 52 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie.

k.p.a. art. 127 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji.

k.p.a. art. 129 § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

p.p.s.a. art. 173

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia odrzucającego skargę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd pierwszej instancji błędnie zastosował art. 247 p.p.s.a. po odrzuceniu skargi. • Odmowa prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi po jej odrzuceniu narusza prawo strony do zaskarżenia postanowienia o odrzuceniu skargi. • Ocena wniosku o prawo pomocy powinna nastąpić w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., a nie art. 247 p.p.s.a., gdy skarga została odrzucona.

Odrzucone argumenty

Skarga była oczywiście bezzasadna z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia, co uzasadnia odmowę prawa pomocy.

Godne uwagi sformułowania

po wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi ze względu na jej niedopuszczalność sąd nie może – na podstawie art. 247 p.p.s.a. – odmówić stronie przyznania jej prawa pomocy z powołaniem się na oczywistą bezzasadność skargi będącą skutkiem jej niedopuszczalności • Taka sytuacja ma miejsce zwłaszcza wtedy, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 p.p.s.a. • nie wystarczy samo złożenie środka zaskarżenia od kwestionowanej decyzji czy postanowienia organu pierwszej instancji, lecz wymagane jest, aby skarga została wniesiona na stosowne działanie organu odwoławczego podjęte po rozpatrzeniu takiego środka prawnego.

Skład orzekający

Mirosław Wincenciak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w kontekście odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej oraz relacji między tymi instytucjami."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego prawa pomocy i jego związku z odrzuceniem skargi, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

“Prawo pomocy po odrzuceniu skargi – kluczowa pułapka proceduralna dla skarżących.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst