Orzeczenie · 2026-02-19

III OSK 2495/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-02-19
NSAAdministracyjneWysokansa
uposażenie poselskiePrezydium Sejmusądy administracyjnekognicja sąduprawo konstytucyjneprawo parlamentarneskarga kasacyjnaodrzucenie skargiprawo do sądu

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę na uchwałę Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego. WSA uznał, że Prezydium Sejmu nie jest organem administracji publicznej, a jego uchwała nie jest aktem z zakresu administracji publicznej podlegającym kontroli sądowoadministracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, oddalił ją, podzielając argumentację WSA. Sąd podkreślił, że uchwała Prezydium Sejmu dotycząca uposażenia poselskiego ma charakter ustrojowo-wewnętrzny i nie stanowi aktu z zakresu administracji publicznej w rozumieniu przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. NSA wskazał, że choć uchwała ma władczy i indywidualny charakter, to nie jest podejmowana przez organ administracji publicznej ani w zakresie administracji publicznej. Sąd uznał, że sprawa ta należy do kognicji sądów powszechnych, a nie administracyjnych, powołując się na art. 184 Konstytucji RP i brak podstaw do szerokiego rozumienia pojęcia 'administracji publicznej'. NSA odniósł się również do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, uznając je za bezzasadne lub nieistotne dla wyniku sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że uchwały Prezydium Sejmu dotyczące uposażenia poselskiego nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, a sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych. Interpretacja pojęcia 'administracji publicznej' w kontekście działalności organów władzy ustawodawczej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji obniżenia uposażenia poselskiego i interpretacji przepisów P.p.s.a. oraz Konstytucji RP w tym zakresie. Nie przesądza ostatecznie o braku możliwości jakiejkolwiek kontroli sądowej, wskazując na sądy powszechne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy uchwała Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego stanowi akt lub czynność z zakresu administracji publicznej podlegający kontroli sądów administracyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego nie jest aktem z zakresu administracji publicznej podlegającym kontroli sądów administracyjnych.

Uzasadnienie

Prezydium Sejmu nie jest organem administracji publicznej, a jego uchwała dotycząca uposażenia poselskiego ma charakter ustrojowo-wewnętrzny, nie zaś administracyjnoprawny. Kształtowanie uposażenia poselskiego jest kwestią prawa konstytucyjnego i ustrojowego, a nie prawa administracyjnego.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny (np. niedoręczenie odpisu odpowiedzi na skargę) mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdy sąd odrzucił skargę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, niedoręczenie odpisu odpowiedzi na skargę nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ odrzucenie skargi jest rozstrzygnięciem formalnym, niezależnym od argumentacji zawartej w odpowiedzi na skargę.

Uzasadnienie

Odrzucenie skargi jest rozstrzygnięciem formalnym opartym na przepisach postępowania, a nie na merytorycznej ocenie argumentów. Niedoręczenie odpowiedzi na skargę nie mogło wpłynąć na decyzję o odrzuceniu skargi, a strona mogła przedstawić swoje stanowisko w skardze kasacyjnej.

Czy naruszenie art. 5a § 4 Prawa o ustroju sądów administracyjnych (niezawiadomienie o składzie rozpoznającym sprawę) skutkuje nieważnością postępowania w przypadku postanowienia odrzucającego skargę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie to nie skutkuje nieważnością, ponieważ postanowienie odrzucające skargę nie jest orzeczeniem rozpoznającym sprawę co do istoty.

Uzasadnienie

Przepis art. 5a § 4 P.u.s.a. dotyczy sytuacji, gdy sprawa jest rozpoznawana co do istoty. Postanowienie o odrzuceniu skargi nie jest orzeczeniem merytorycznym, a zatem sąd nie był zobowiązany do zawiadomienia strony o składzie orzekającym w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od postanowienia WSA w Warszawie odrzucającego skargę na uchwałę Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego.

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 1 i § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi, gdy sprawa nie podlega kognicji sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Definicja aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej podlegających kontroli sądów administracyjnych.

Konstytucja RP art. 184

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Określa zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

Regulamin Sejmu art. 23 § ust. 1

Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Podstawa prawna dla Prezydium Sejmu do decydowania o obniżeniu uposażenia posła.

Pomocnicze

p.u.s.a. art. 5a § § 4

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Dotyczy wniosku o wyłączenie sędziego i obowiązku zawiadomienia o składzie sądu.

p.p.s.a. art. 65 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek doręczania pism stronom postępowania.

u.w.m.p.i.s. art. 25 § ust. 5

Ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora

Określa, że zasady obniżania uposażeń posłów i senatorów określają regulaminy Sejmu i Senatu.

EKPC art. 6

Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności

Prawo do sądu i sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Prezydium Sejmu w sprawie obniżenia uposażenia poselskiego nie jest aktem z zakresu administracji publicznej. • Prezydium Sejmu nie jest organem administracji publicznej w rozumieniu art. 184 Konstytucji RP. • Sprawa obniżenia uposażenia poselskiego należy do kognicji sądów powszechnych, a nie administracyjnych. • Niedoręczenie odpowiedzi na skargę nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż skarga została odrzucona.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 5a § 4 P.u.s.a. jako podstawa nieważności postępowania. • Zarzut naruszenia art. 65 § 1, 67 § 5 i 47 § 1 i 4 w zw. z 54 § 2 p.p.s.a. (niedoręczenie odpowiedzi na skargę) jako mający istotny wpływ na wynik sprawy. • Zarzut naruszenia art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 w zw. z art. 7 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 EKPC (brak sądowej kontroli administracji, naruszenie prawa do sądu).

Godne uwagi sformułowania

Prezydium Sejmu jest wewnętrznym organem Sejmu, a jego rozstrzygnięcia co najwyżej podlegają kontroli Sejmu. • Prezydium Sejmu, jako organ Sejmu, czyli organ władzy ustawodawczej, nie należy do organów administracji publicznej. • Sporna uchwała nie stanowi również aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. • Uchwała Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego - nie sposób zakwalifikować jako 'działalności administracji publicznej'. • Stosunek prawny łączący posła i Sejm nie jest stosunkiem administracyjnym. • Konstytucyjne i ustawowe prawo parlamentarzysty do uposażenia nie jest regulowane przepisami prawa administracyjnego. • Prawo posła do uposażenia jest prawem członka konstytucyjnego organu kolegialnego władzy ustawodawczej. • Tak ukształtowana procedura (wniosek o ponowne rozpatrzenie przez Prezydium Sejmu) może jednak nie zapewniać minimum gwarancji proceduralnych wymaganych przez EKPC, aby można było mówić o 'skutecznym' środku prawnym.

Skład orzekający

Zbigniew Ślusarczyk

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że uchwały Prezydium Sejmu dotyczące uposażenia poselskiego nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, a sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych. Interpretacja pojęcia 'administracji publicznej' w kontekście działalności organów władzy ustawodawczej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obniżenia uposażenia poselskiego i interpretacji przepisów P.p.s.a. oraz Konstytucji RP w tym zakresie. Nie przesądza ostatecznie o braku możliwości jakiejkolwiek kontroli sądowej, wskazując na sądy powszechne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy relacji między parlamentem a sądownictwem oraz praw posłów, co jest tematem o znaczeniu konstytucyjnym i budzi zainteresowanie prawników zajmujących się prawem administracyjnym i konstytucyjnym.

Czy sąd administracyjny może kontrolować decyzje Sejmu o obniżeniu pensji posła? NSA odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst