Orzeczenie · 2026-03-06

III OSK 191/26Brak kognicji sądu administracyjnego uchwała prezydium sejmu 2

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-06
NSAAdministracyjneWysokansa
uposażenie poselskiePrezydium Sejmusądy administracyjnekognicja sąduprawo konstytucyjneprawo parlamentarneskarga kasacyjnaodrzucenie skargiautonomia parlamentarna

Skarga kasacyjna została wniesiona przez posła R.F. od postanowienia WSA w Warszawie, które odrzuciło jego skargę na uchwałę Prezydium Sejmu dotyczącą obniżenia uposażenia poselskiego. WSA uznał, że Prezydium Sejmu nie jest organem administracji publicznej, a zaskarżona uchwała nie jest aktem z zakresu administracji publicznej, co skutkowało odrzuceniem skargi. Poseł zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym brak zawiadomienia o składzie sądu oraz wadliwe przyjęcie braku kognicji sądu administracyjnego. NSA rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym i stwierdził, że zarzut naruszenia art. 5a § 4 P.u.s.a. jest bezzasadny, ponieważ postanowienie odrzucające skargę nie jest orzeczeniem rozpoznającym sprawę co do istoty. Analizując pozostałe zarzuty, NSA podzielił stanowisko WSA, że uchwała Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego nie jest aktem z zakresu administracji publicznej. Sąd wskazał, że uposażenie poselskie jest odpowiednikiem wynagrodzenia za pracę, ale jego kształtowanie nie jest aktem z zakresu administracji publicznej, a wynika z autonomii organizacyjnej Sejmu i przepisów ustrojowych. Prawo posła do uposażenia jest prawem członka konstytucyjnego organu władzy ustawodawczej, a nie stosunkiem administracyjnoprawnym. NSA uznał, że właściwość do rozpatrzenia takich spraw przysługuje sądom powszechnym, a nie administracyjnym, zgodnie z art. 177 Konstytucji RP. W związku z tym skarga kasacyjna została oddalona. NSA nie zasądził kosztów postępowania kasacyjnego, ponieważ dotyczyło ono postanowienia, a nie wyroku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie braku kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących uchwał Prezydium Sejmu w przedmiocie uposażenia poselskiego oraz wskazanie właściwości sądów powszechnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji uchwał Prezydium Sejmu dotyczących uposażenia poselskiego; nie przesądza o kognicji sądów administracyjnych w innych sprawach dotyczących organów parlamentu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy uchwała Prezydium Sejmu dotycząca obniżenia uposażenia poselskiego jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą kognicji sądów administracyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego nie jest aktem z zakresu administracji publicznej, a zatem nie podlega kognicji sądów administracyjnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uposażenie poselskie jest prawem członka organu władzy ustawodawczej, a jego obniżenie wynika z autonomii organizacyjnej Sejmu i przepisów ustrojowych, a nie z zastosowania prawa administracyjnego. Właściwość do rozpatrzenia takich spraw przysługuje sądom powszechnym.

Czy postanowienie odrzucające skargę na uchwałę Prezydium Sejmu jest orzeczeniem rozpoznającym sprawę co do istoty w rozumieniu art. 5a § 2 P.u.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie odrzucające skargę nie jest orzeczeniem rozpoznającym sprawę co do istoty.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że kategoria 'orzeczeń rozpoznających sprawę co do istoty' obejmuje przede wszystkim wyroki, a postanowienie odrzucające skargę nie spełnia tego kryterium.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną R.F. od postanowienia WSA w Warszawie odrzucającego skargę na uchwałę Prezydium Sejmu o obniżeniu uposażenia poselskiego.

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga podlega odrzuceniu, jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż określone w § 1 pkt 1-4.

Konstytucja RP art. 184

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej.

ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora art. 25 § ust. 5

Ustawa z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora

Zasady obniżania uposażeń posłów i senatorów określają regulaminy Sejmu, Senatu i Zgromadzenia Narodowego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § § 2 pkt 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nieważność postępowania zachodzi w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi.

p.u.s.a. art. 5a § § 4

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Wniosek o stwierdzenie przesłanek, o których mowa w § 1, może być złożony wobec sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wyznaczonego do składu sądu rozpoznającego sprawę co do istoty lub skargę kasacyjną.

Konstytucja RP art. 106

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Warunki niezbędne do skutecznego wypełniania obowiązków poselskich oraz ochronę praw wynikających ze sprawowania mandatu określa ustawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prezydium Sejmu nie jest organem administracji publicznej. • Uchwała Prezydium Sejmu o obniżeniu uposażenia poselskiego nie jest aktem z zakresu administracji publicznej. • Właściwość do rozpatrzenia sprawy przysługuje sądom powszechnym, a nie administracyjnym.

Odrzucone argumenty

Zaskarżona uchwała Prezydium Sejmu jest aktem z zakresu administracji publicznej. • Sąd administracyjny powinien rozpoznać sprawę co do istoty. • Naruszenie prawa do sądu i sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy.

Godne uwagi sformułowania

uchwała Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego nie jest aktem z zakresu administracji publicznej • właściwość do rozpatrzenia takich spraw przysługuje sądom powszechnym • stosunek posła jest przykładem zatrudnienia typu ustrojowego, bądź zatrudnieniem konstytucyjnoprawnym

Skład orzekający

Wojciech Jakimowicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie braku kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących uchwał Prezydium Sejmu w przedmiocie uposażenia poselskiego oraz wskazanie właściwości sądów powszechnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchwał Prezydium Sejmu dotyczących uposażenia poselskiego; nie przesądza o kognicji sądów administracyjnych w innych sprawach dotyczących organów parlamentu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy uposażenia poselskiego i wyznacza granice kognicji sądów administracyjnych w stosunku do organów parlamentu, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i konstytucyjnym.

“Czy sąd administracyjny może decydować o uposażeniu posła? NSA odpowiada: nie.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst