Orzeczenie · 2026-05-19

III OSK 1583/23Ochrona środowiska przekroczenie pojemności składu odpadów

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-19
NSAOchrona środowiskaŚredniansa
ochrona środowiskaodpadyskładowisko odpadówpojemność technologicznazarządzenie pokontrolnekontrolapozwolenie zintegrowaneprawo budowlanedecyzja środowiskowaNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez P. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który oddalił skargę spółki na zarządzenie pokontrolne Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska. Zarządzenie to nakazywało wystąpienie z wnioskiem o zgodę na zamknięcie kwatery składowiska odpadów z powodu nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska, w tym przekroczenia pojemności technologicznej. Spółka zarzucała w skardze kasacyjnej naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności ustawy o odpadach, kwestionując sposób wliczania warstw izolacyjnych do ilości deponowanych odpadów oraz twierdząc, że organ powinien był rozważyć mniej uciążliwe sankcje. Podnosiła również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. (dotyczącego uzasadnienia wyroku) oraz art. 146 § 1 p.p.s.a. (dotyczącego kontroli zarządzenia pokontrolnego). Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi kasacyjnej za niezasadne. W odniesieniu do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, sąd stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i poddawało się kontroli instancyjnej. Sąd podkreślił, że zarządzenie pokontrolne ma charakter sygnalizacyjny i nie daje podstaw do rozważania mniej uciążliwych sankcji, a organ nie miał obowiązku badania legalności ustaleń faktycznych ujętych w protokole kontroli. W kwestii naruszenia prawa materialnego, NSA wyjaśnił, że przekroczenie pojemności składowiska, zgodnie z obowiązującymi przepisami, wymaga ponownego przeprowadzenia całej procedury uzyskania pozwolenia na budowę i decyzji środowiskowej, a nie tylko zmiany pozwolenia zintegrowanego. Sąd wskazał, że zarówno pozwolenie na budowę, jak i pozwolenie zintegrowane określają maksymalną pojemność technologiczną kwatery, która obejmuje zarówno odpady unieszkodliwiane, jak i materiały użyte na warstwy izolacyjne i formowanie skarp. W ocenie sądu, spółka przekroczyła dopuszczalną pojemność technologiczną kwatery, co uzasadniało wydanie zarządzenia pokontrolnego. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących pojemności technologicznej składowisk odpadów, wliczania warstw izolacyjnych do tej pojemności oraz procedury zwiększania pojemności składowiska. Potwierdzenie charakteru zarządzenia pokontrolnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia pojemności składowiska i interpretacji przepisów o odpadach oraz prawie budowlanym w kontekście pozwoleń.

Zagadnienia prawne (4)

Czy warstwy izolacyjne (przesypki) wliczają się do całkowitej pojemności technologicznej składowiska odpadów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, warstwy izolacyjne (przesypki) oraz materiały użyte do formowania skarp wliczają się do całkowitej pojemności technologicznej składowiska odpadów, podobnie jak odpady poddawane unieszkodliwianiu lub odzyskowi.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarówno pozwolenie na budowę, jak i pozwolenie zintegrowane określają maksymalną pojemność technologiczną kwatery, która obejmuje wszystkie materiały wypełniające kwaterę, w tym warstwy izolacyjne i materiały do formowania skarp. Przekroczenie tej pojemności, niezależnie od rodzaju wypełnienia, stanowi naruszenie.

Czy organ Inspekcji Ochrony Środowiska ma obowiązek rozważać zastosowanie mniej uciążliwych sankcji w przypadku wydania zarządzenia pokontrolnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarządzenie pokontrolne ma charakter sygnalizacyjny i adresat jest zobowiązany do podjęcia działań wskazanych w zarządzeniu. Ustawa o Inspekcji Ochrony Środowiska nie daje podstaw do rozważania mniej uciążliwych sankcji w tym trybie.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska nie przewiduje możliwości wyboru mniej uciążliwych sankcji w ramach zarządzenia pokontrolnego. Zarządzenie to zobowiązuje do określonych działań, a jego wykonanie jest weryfikowane.

Czy zwiększenie pojemności technologicznej składowiska odpadów wymaga ponownego przeprowadzenia procedury uzyskania pozwolenia na budowę i decyzji środowiskowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zwiększenie pojemności technologicznej składowiska wymaga odrębnego postępowania, w tym uzyskania nowej decyzji środowiskowej i pozwolenia na budowę, a nie tylko zmiany istniejącego pozwolenia zintegrowanego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że aktualne przepisy wymagają przeprowadzenia od nowa całej procedury oceny oddziaływania na środowisko i uzyskania nowej decyzji środowiskowej, która stanowi podstawę do ubiegania się o pozwolenie na budowę, jeśli ma nastąpić zmiana parametrów obiektu budowlanego, takich jak pojemność składowiska.

Czy uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i zgodne z art. 141 § 4 p.p.s.a.?

Odpowiedź sądu

Tak, uzasadnienie wyroku WSA zawierało wszystkie wymagane elementy, odnosiło się do istotnych kwestii merytorycznych i było poddane kontroli kasacyjnej.

Uzasadnienie

NSA ocenił, że uzasadnienie wyroku WSA było czytelne, zawierało przedstawienie stanu sprawy, zarzutów, stanowiska stron oraz podstawę prawną rozstrzygnięcia, co czyniło je poddającym się kontroli instancyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną P. sp. z o.o. w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.i.o.ś. art. 12 § ust. 1 pkt 1 i ust. 2

Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska

u.o. art. 127 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

u.o. art. 129 § ust. 4 pkt 5 i 7

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 173

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.i.o.ś. art. 12 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska

u.o. art. 43 § ust. 3

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Prawo budowlane art. 36

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 127 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 129 ust. 4 pkt 5 i 7 ustawy o odpadach (niezasadne przyjęcie, że warstwa izolacyjna wliczana jest do ilości deponowanych odpadów). • Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska (nieuwzględnienie skargi i uznanie, że organ nie miał podstaw do rozważania zastosowania mniej uciążliwych sankcji). • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. (sporządzenie uzasadnienia zawierającego twierdzenia wewnętrznie sprzeczne, pominięcie dowodów).

Godne uwagi sformułowania

zarządzenie pokontrolne, w przeciwieństwie do decyzji wymierzającej karę za naruszenie wymagań ochrony środowiska, ma formę sygnalizacyjną • zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania • nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia art. 3 § 2 p.p.s.a. [...] Niedopuszczalne jest bowiem konstruowanie zarzutu przez pakietowe powoływanie artykułu o złożonej budowie.

Skład orzekający

Mirosław Wincenciak

przewodniczący

Piotr Korzeniowski

sprawozdawca

Arkadiusz Windak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pojemności technologicznej składowisk odpadów, wliczania warstw izolacyjnych do tej pojemności oraz procedury zwiększania pojemności składowiska. Potwierdzenie charakteru zarządzenia pokontrolnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia pojemności składowiska i interpretacji przepisów o odpadach oraz prawie budowlanym w kontekście pozwoleń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska – zarządzania składowiskami odpadów i ich pojemnością. Interpretacja przepisów dotyczących wliczania warstw izolacyjnych oraz procedury zwiększania pojemności jest istotna dla branży.

“Czy warstwy izolacyjne na wysypisku to 'odpady'? NSA rozstrzyga spór o pojemność składowiska.”

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst