Orzeczenie · 2019-12-12

III KO 48/19

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2019-12-12
SNKarnepostępowanie wznowienioweWysokanajwyższy
wznowienie postępowanianowe dowodyfaktykodeks postępowania karnegoSąd Najwyższyskazanyobronauzasadnienieprawomocność

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego A. S. o wznowienie postępowania sądowego, zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…), który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w O.. Wniosek opierał się na art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k., wskazując na ujawnienie nowych faktów i dowodów w innym postępowaniu prowadzonym przez Prokuraturę Krajową. Obrońca argumentował, że zeznania świadka A. Ż. w nowej sprawie potwierdzają wersję obrony A. S. co do jego niewinności, a także wskazywał na potencjalne zatajenie dowodów przez prokuratora oraz naciski policji na świadków. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, podkreślając, że postępowanie wznowieniowe nie polega na ponownej kontroli zapadłych orzeczeń, lecz na badaniu, czy ujawniły się nowe fakty lub dowody wskazujące na znaczne prawdopodobieństwo błędności wyroku skazującego. Sąd uznał, że przedstawione przez obronę argumenty, w tym zeznania A. Ż., były znane sądom orzekającym w toku postępowania lub nie stanowiły nowych dowodów w rozumieniu przepisów. Analiza materiałów z postępowania prokuratorskiego nie wykazała, aby ujawniły się nowe dowody świadczące o wadliwości wyroku. Sąd wskazał również na inne dowody, takie jak opinie biegłych z zakresu badań sprzętu komputerowego, zeznania pokrzywdzonych oraz analizę kryminalną, które podważały wersję obrony. Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku, a także zwolnił skazanego z kosztów postępowania wznowieniowego ze względu na jego sytuację życiową.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania karnego, w szczególności wymogów 'nowych faktów i dowodów' (propter nova) oraz zasady, że postępowanie wznowieniowe nie jest kolejną instancją odwoławczą.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania karnego na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. i wymaga ścisłego spełnienia przesłanek formalnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy ujawnienie nowych faktów lub dowodów w innym postępowaniu, które nie były znane sądom orzekającym w pierwotnym procesie, uzasadnia wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem skazującym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli ujawnione fakty lub dowody nie spełniają wymogów 'nowych' w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k., tzn. były znane stronom lub sądom, lub nie wskazują z wysokim prawdopodobieństwem na błędność wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postępowanie wznowieniowe nie jest ponowną kontrolą orzeczeń, lecz ma na celu weryfikację, czy ujawniły się nowe fakty lub dowody, które nie były znane wcześniej i wskazują na znaczne prawdopodobieństwo błędności wyroku skazującego. W analizowanej sprawie przedstawione przez obronę argumenty nie spełniały tych kryteriów.

Czy zeznania świadka złożone w innym, późniejszym postępowaniu, które rzekomo podważają wiarygodność zeznań złożonych w pierwotnym procesie, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli te zeznania były znane sądom w toku postępowania lub nie stanowią nowych dowodów w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. Ponadto, jeśli nie były zasadniczą podstawą skazania, ich podważenie nie musi prowadzić do wznowienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że zeznania świadka A. Ż. w innym postępowaniu prokuratorskim były znane sądom w toku pierwotnego procesu lub nie stanowiły nowych dowodów. Sąd Okręgowy dokonał analizy tych zeznań i uzasadnił powody nieuwzględnienia ich w całości. Ponadto, zeznania te nie były zasadniczą podstawą skazania.

Czy zarzuty dotyczące zatajenia dowodów przez prokuratora lub nacisków policji na świadków, jeśli nie są poparte konkretnymi dowodami, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie zarzuty, jeśli nie zostaną udowodnione w przepisanej formie, nie mogą stanowić argumentu przemawiającego za wznowieniem postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy ocenił tezy o celowym zatajeniu dowodów przez prokuratora i naciskach policji jako nieudowodnione i stanowiące jedynie subiektywne przeświadczenie skazanego, nie spełniające wymogów art. 541 § 1 k.p.k.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie wniosku
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w kontekście utrzymania prawomocnego wyroku)

Strony

NazwaTypRola
A. S.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (24)

Główne

k.p.k. art. 540 § 1

Kodeks postępowania karnego

Postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem wznawia się, jeżeli po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody wskazujące na to, że skazany nie popełnił czynu albo czyn jego nie stanowił przestępstwa lub nie podlegał karze.

k.p.k. art. 540 § 1 pkt 2 lit. a

Kodeks postępowania karnego

Podstawa prawna wniosku o wznowienie postępowania - ujawnienie nowych faktów lub dowodów.

Pomocnicze

k.p.k. art. 542 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 258 § 1

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. S. w pierwotnym wyroku.

k.k. art. 286 § 1

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. S. w pierwotnym wyroku.

k.k. art. 270 § 1

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. S. w pierwotnym wyroku.

k.k. art. 227

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. S. w pierwotnym wyroku.

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. S. w pierwotnym wyroku.

k.k. art. 65 § 1

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. S. w pierwotnym wyroku.

k.k. art. 12

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. S. w pierwotnym wyroku.

k.k. art. 280 § 1

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. S. w pierwotnym wyroku.

k.k. art. 263 § 2

Kodeks karny

Przepis, z którego skazano A. S. w pierwotnym wyroku.

k.k. art. 85 § 1 i 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący kary łącznej.

k.k. art. 85a

Kodeks karny

Przepis dotyczący kary łącznej.

k.k. art. 86 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący kary łącznej.

k.k. art. 46 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący naprawienia szkód.

k.p.k. art. 168a

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący dowodów z zeznań świadków pozbawionych wolności.

k.k. art. 236

Kodeks karny

Przepis dotyczący zatajenia dowodów.

k.p.k. art. 20

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący obowiązku działania zgodnie z prawem.

k.k. art. 235

Kodeks karny

Przepis dotyczący tworzenia fałszywych dowodów.

k.k. art. 234

Kodeks karny

Przepis dotyczący fałszywego oskarżenia.

k.k. art. 231 § 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący nadużycia uprawnień przez funkcjonariusza publicznego.

k.p.k. art. 541 § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący wymogów wniosku o wznowienie postępowania.

k.k. art. 31 § 1 i 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący poczytalności sprawcy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ujawnienie nowych faktów i dowodów w innym postępowaniu, które wskazują na błędność wyroku skazującego. • Naruszenie przepisów proceduralnych przez sądy niższych instancji. • Zatajenie dowodów przez prokuratora. • Naciski policji na świadków.

Odrzucone argumenty

Przedstawione fakty i dowody nie są 'nowe' w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. • Ujawnione dowody nie wskazują z wysokim prawdopodobieństwem na błędność wyroku. • Argumenty obrony dotyczące zeznań świadka A. Ż. były już przedmiotem analizy sądów. • Zarzuty wobec prokuratora i policji nie zostały udowodnione. • Hipoteza o przymusie działania skazanego nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie prowadzone w oparciu o przepisy rozdziału 56 k.p.k. nie polega na ponownej kontroli zapadłych w sprawie orzeczeń pod kątem ich zgodności z przepisami prawa materialnego oraz procesowego. • Sąd w sprawie o wznowienie postępowania nie dokonuje na nowo oceny zebranych w toku procesu dowodów i poprawności przyjętych w oparciu o nie ustaleń faktycznych będących podstawą prawomocnego wyroku, czy też oceny zasadności orzeczenia sądu pierwszej instancji, tak jak to się czyni w ramach kontroli instancyjnej, ale jest wyłącznie uprawniony zbadać, czy ujawniły się nowe fakty lub dowody, wykazujące znaczne prawdopodobieństwo błędności tego wyroku skazującego. • Wymieniona w tym przepisie podstawa nazywana propter nova wymaga ujawnienia się po wydaniu orzeczenia nowych faktów lub dowodów, które wskazują na zaistnienie okoliczności wymienionych w art. 540 § 1 pkt 2 pod lit. a, b i c k.p.k., a ponadto nieznanych przedtem sądowi i stronie (noviter reperta). • Postępowanie wznowieniowe nie przewiduje ponownej oceny przeprowadzonych już dowodów i czynienia na tej podstawie odmiennych ustaleń faktycznych. • Tego rodzaju stwierdzenia, wobec braku jakichkolwiek dowodów je potwierdzających, ocenić należy wyłącznie w kategoriach subiektywnego przeświadczenia skazanego.

Skład orzekający

Barbara Skoczkowska

przewodniczący

Tomasz Artymiuk

członek

Marek Pietruszyński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania karnego, w szczególności wymogów 'nowych faktów i dowodów' (propter nova) oraz zasady, że postępowanie wznowieniowe nie jest kolejną instancją odwoławczą."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania karnego na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. i wymaga ścisłego spełnienia przesłanek formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje złożoność procedury wznowienia postępowania karnego i rygorystyczne wymagania stawiane wnioskodawcom, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Kiedy można wznowić prawomocnie zakończone postępowanie karne? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst