Orzeczenie · 2025-10-30

III FSK 201/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-30
NSApodatkoweWysokansa
podatek od nieruchomościOrdynacja podatkowawygaszenie decyzjibezprzedmiotowość decyzjirażące naruszenie prawapostępowanie administracyjnesądy administracyjneskarżący kasacyjnyuchylenie wyroku

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która stwierdzała nieważność decyzji Prezydenta Miasta S. Prezydent wcześniej wygasił decyzję ustalającą podatek od nieruchomości za 2022 r., uznając, że działka nr [...] nie podlega opodatkowaniu. Kolegium uznało, że Prezydent rażąco naruszył prawo, stosując art. 258 § 1 O.p. w sytuacji, gdy nie zaktualizowały się przesłanki do wygaśnięcia decyzji, a jedynie omyłka w klasyfikacji gruntu. WSA uznał, że zastosowanie art. 258 O.p. wymagało interpretacji, a błąd w tej interpretacji nie stanowi rażącego naruszenia prawa. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając skargę kasacyjną Kolegium za zasadną. NSA podkreślił, że art. 258 § 1 pkt 1) O.p. jest jasny i oznacza, że decyzja musiała 'stać się' bezprzedmiotowa, a nie 'być' bezprzedmiotowa od początku. Błąd Prezydenta polegał na wykorzystaniu trybu wygaszenia decyzji, gdy przesłanki nie zaistniały, co stanowiło rażące naruszenie prawa, a nie kwestię wymagającą jedynie interpretacji. NSA odrzucił argumentację WSA, że wyeliminowanie decyzji Prezydenta mogłoby skutkować pozostawieniem w obrocie prawnym decyzji sprzecznej z prawem, wskazując, że rażące naruszenie prawa nie wymaga oceny skutków społecznych czy gospodarczych, a jedynie oczywistej sprzeczności z przepisem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia rażącego naruszenia prawa w kontekście stosowania art. 258 O.p. oraz zasady, że oczywista sprzeczność z prawem nie wymaga analizy skutków społecznych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zastosowania art. 258 O.p. w podatku od nieruchomości, ale zasady interpretacyjne mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy błędne zastosowanie przez organ podatkowy trybu wygaszenia decyzji (art. 258 § 1 pkt 1) Ordynacji podatkowej) w sytuacji, gdy przesłanki do jego zastosowania nie zaistniały, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3) O.p.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, błędne zastosowanie trybu wygaszenia decyzji, gdy nie zaistniały ku temu przesłanki, stanowi rażące naruszenie prawa, nawet jeśli wymaga to pewnej wykładni przepisu.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 258 § 1 pkt 1) O.p. jest jasny i oznacza, że decyzja musiała 'stać się' bezprzedmiotowa, a nie 'być' bezprzedmiotowa od początku. Błąd organu polegający na wykorzystaniu tego trybu, gdy przesłanki nie zaistniały, jest oczywistą sprzecznością z prawem i nie jest kwestią wymagającą jedynie interpretacji.

Czy ocena rażącego naruszenia prawa wymaga analizy skutków społecznych lub gospodarczych decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rażące naruszenie prawa nie jest uzależnione od oceny skutków społecznych lub gospodarczych, a jedynie od oczywistej sprzeczności decyzji z przepisem prawa.

Uzasadnienie

NSA odrzucił pogląd, że rażące naruszenie prawa wymaga spełnienia dodatkowych przesłanek, takich jak ocena skutków społecznych czy gospodarczych. Podkreślono, że decyzja, która w sposób oczywisty zaprzecza treści przepisu prawa, nie może pozostać w obrocie prawnym i podlega unieważnieniu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA i oddalono skargę M.D. i J.D.

Przepisy (7)

Główne

O.p. art. 258 § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy decyzja 'stała się' bezprzedmiotowa, a nie 'była' bezprzedmiotowa od początku. Błędne zastosowanie tego przepisu, gdy przesłanki nie zaistniały, stanowi rażące naruszenie prawa.

O.p. art. 247 § 1 pkt 3

Ordynacja podatkowa

Określa przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji, którą jest rażące naruszenie prawa.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 233 § 1 pkt 2 lit. a

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne zastosowanie przez Prezydenta Miasta S. trybu wygaszenia decyzji z art. 258 § 1 pkt 1) O.p. stanowi rażące naruszenie prawa. • Art. 258 § 1 pkt 1) O.p. jest jasny i nie wymaga skomplikowanej interpretacji; dotyczy sytuacji, gdy decyzja 'stała się' bezprzedmiotowa, a nie 'była' bezprzedmiotowa od początku. • Rażące naruszenie prawa nie jest uzależnione od oceny skutków społecznych lub gospodarczych.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie art. 258 O.p. wymagało interpretacji, a błąd w tej interpretacji nie stanowi rażącego naruszenia prawa. • Wykluczenie stwierdzenia nieważności decyzji z 21 lipca 2023 r. byłoby sprzeczne z zasadami praworządności, gdyż skutkowałoby pozostawieniem w obrocie decyzji oczywiście sprzecznej z reżimem opodatkowania podatkiem od nieruchomości.

Godne uwagi sformułowania

decyzja musi 'stać się' bezprzedmiotowa, a nie 'być' bezprzedmiotową od początku • Błąd Prezydenta Miasta S. polegał na tym, że wykorzystał tryb wygaszania decyzji z art. 258 § 1 pkt 1) O.p. w sytuacji, gdy przesłanki do jego zastosowania nie zaistniały. • rażące naruszenie prawa łączy się z trzema elementami: oczywistością naruszenia, charakterem naruszonego przepisu oraz skutkami gospodarczymi lub społecznymi decyzji, które czynią ją nieakceptowalną z punktu widzenia zasad praworządności.

Skład orzekający

Jacek Pruszyński

przewodniczący

Marta Waksmundzka-Karasińska

sprawozdawca

Dominik Gajewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia rażącego naruszenia prawa w kontekście stosowania art. 258 O.p. oraz zasady, że oczywista sprzeczność z prawem nie wymaga analizy skutków społecznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zastosowania art. 258 O.p. w podatku od nieruchomości, ale zasady interpretacyjne mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia rażącego naruszenia prawa w postępowaniu podatkowym i interpretacji przepisów proceduralnych, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.

Błędne wygaszenie decyzji podatkowej to rażące naruszenie prawa – NSA wyjaśnia granice interpretacji.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst