Orzeczenie · 2026-01-16

III FSK 1374/25Oddalenie skarg kasacyjnych egzekucja świadczeń pieniężnych

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-01-16
NSAPodatkoweŚredniansa
egzekucja administracyjnanieruchomościprzedawnieniezobowiązania podatkowepostanowienie o przybiciupostanowienie o przyznaniu własnościskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargi kasacyjne A. K. i W. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który oddalił skargę W. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Skarżący i uczestniczka postępowania zarzucali Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 156 § 1 k.p.a. (rażące naruszenie prawa), art. 33 § 2 u.p.e.a. (umorzenie postępowania), art. 111n § 1 u.p.e.a. (przybicie), art. 156 ust. 3 u.g.n. (operat szacunkowy), art. 123 § 1 i 124 § 1 k.p.a. (brak formalnego przyłączenia spadkobierczyni) oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. (brak wszechstronnej oceny dowodów). Podnoszono również zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym art. 70 § 4 o.p. (przedawnienie zobowiązań) i art. 156 § 1 k.p.a. (rozdzielność majątkowa). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargi kasacyjne, stwierdzając, że zostały spełnione przesłanki z art. 112b § 1 u.p.e.a. do wydania postanowienia o przyznaniu własności nieruchomości licytantowi: ostateczność postanowienia o przybiciu oraz uiszczenie ceny nabycia. Sąd podkreślił, że kwestie podnoszone w skargach kasacyjnych, wykraczające poza te przesłanki, nie mogły być rozpatrywane w niniejszym postępowaniu. Zasądzono koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 112b § 1 u.p.e.a. dotyczącego przyznania własności nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym, zasada niekonkurencyjności środków zaskarżenia oraz granice kognicji sądu w sprawach dotyczących przyznania własności po zakończeniu wcześniejszych etapów postępowania egzekucyjnego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z egzekucją z nieruchomości i kolejnością czynności w postępowaniu egzekucyjnym. Nie rozstrzyga bezpośrednio kwestii przedawnienia czy wadliwości operatu, skupiając się na przesłankach przyznania własności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy postanowienie o przyznaniu własności nieruchomości może zostać wydane, jeśli istnieją wątpliwości co do ostateczności postanowienia o przybiciu lub uiszczenia ceny nabycia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli postanowienie o przybiciu stało się ostateczne (niezależnie od toczącego się postępowania o stwierdzenie jego nieważności) i nabywca uiścił cenę nabycia, organ egzekucyjny jest zobowiązany wydać postanowienie o przyznaniu własności.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że art. 112b § 1 u.p.e.a. wymaga ostateczności postanowienia o przybiciu w rozumieniu k.p.a. oraz uiszczenia ceny nabycia. Inne kwestie, takie jak zarzuty przedawnienia czy wadliwość operatu, wykraczają poza zakres rozpatrywanej sprawy dotyczącej przyznania własności.

Czy zarzuty dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych lub wadliwości postępowania egzekucyjnego mogą być podnoszone po wydaniu postanowienia o przyznaniu własności nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty te wykraczają poza zakres sprawy dotyczącej przyznania własności i nie mogą być rozpatrywane w postępowaniu kasacyjnym po wydaniu postanowienia o przyznaniu własności.

Uzasadnienie

Sąd wskazał na zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym i podkreślił, że zakończenie poszczególnych etapów postępowania egzekucyjnego zazwyczaj zamyka drogę do kwestionowania czynności z wcześniejszych etapów. Art. 112b § 1 u.p.e.a. wyznacza granice rozpatrywanej sprawy.

Czy ostrzeżenie o wszczęciu egzekucji w księdze wieczystej jest skutecznym środkiem przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął tej kwestii bezpośrednio w kontekście przyznania własności, ale wskazał, że postanowienie o przybiciu stało się ostateczne, co oznacza, że kwestia przerwania biegu przedawnienia została już rozstrzygnięta na wcześniejszych etapach postępowania.

Uzasadnienie

Sąd skupił się na przesłankach z art. 112b § 1 u.p.e.a. i stwierdził, że ostateczność postanowienia o przybiciu została spełniona, co wyłącza możliwość ponownego badania skuteczności przerwania biegu przedawnienia w kontekście przyznania własności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargi kasacyjne A. K. i W. B. od wyroku WSA w Szczecinie. Zasądzono od skarżących na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej kwoty po 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Przepisy (27)

Główne

u.p.e.a. art. 112b § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dz.U. 2023 poz 2505 art. 112b § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Odesłanie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

k.p.a. art. 16 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja decyzji ostatecznej.

u.p.e.a. art. 111n § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 1a § 12

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 1a § 20

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 26 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.g.n. art. 156 § 3

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 173 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 123 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 124 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

o.p. art. 70 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 70 § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 97 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dz.U. z 2023 r. poz. 344 ze zm. art. 156 § 3

Ustawa z dnia 23 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spełnienie przesłanek z art. 112b § 1 u.p.e.a. (ostateczność postanowienia o przybiciu i uiszczenie ceny nabycia) uzasadnia wydanie postanowienia o przyznaniu własności. • Zarzuty dotyczące przedawnienia, wadliwości postępowania lub błędnej identyfikacji dłużnika wykraczają poza zakres sprawy dotyczącej przyznania własności i nie mogą być rozpatrywane w postępowaniu kasacyjnym po wydaniu postanowienia o przyznaniu własności.

Odrzucone argumenty

Egzekucja przeprowadzona wobec osoby trzeciej, która nie była dłużnikiem. • Naruszenie przepisów o właściwości podmiotowej zobowiązanego. • Rozliczenie bez podstawy prawnej środków z egzekucji na rzecz przedawnionego zobowiązania. • Wadliwy operat szacunkowy i zaniżenie wartości nieruchomości. • Brak formalnego przyłączenia spadkobierczyni do postępowania egzekucyjnego. • Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. • Błędne uznanie, że ostrzeżenie o wszczęciu egzekucji było skutecznym środkiem przerwania biegu terminu przedawnienia.

Godne uwagi sformułowania

Przepis art. 112b § 1 u.p.e.a. ma charakter ius cogens • Ostateczność aktu w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 16 § 1 k.p.a. stosowanego odpowiednio poprzez odesłanie z art. 18 u.p.e.a.) • W postępowaniu egzekucyjnym w administracji utrwaliła się zasada niekonkurencyjności środków zaskarżenia w ramach tego postępowania. • Zakończenie każdego z etapów – zwykle – wiąże się z zamknięciem drogi do kwestionowania czynności po zakończeniu danego etapu. • Przepis art. 112b § 1 u.p.e.a. wyznacza granice rozpatrywanej sprawy, które winny być respektowane.

Skład orzekający

Jacek Pruszyński

sędzia

Krzysztof Przasnyski

sędzia

Stanisław Bogucki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 112b § 1 u.p.e.a. dotyczącego przyznania własności nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym, zasada niekonkurencyjności środków zaskarżenia oraz granice kognicji sądu w sprawach dotyczących przyznania własności po zakończeniu wcześniejszych etapów postępowania egzekucyjnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z egzekucją z nieruchomości i kolejnością czynności w postępowaniu egzekucyjnym. Nie rozstrzyga bezpośrednio kwestii przedawnienia czy wadliwości operatu, skupiając się na przesłankach przyznania własności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od egzekucji administracyjnej ze względu na szczegółową analizę przesłanek przyznania własności nieruchomości i zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia.

“Egzekucja z nieruchomości: Kiedy sąd nie bada już przedawnienia?”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst