III FSK 1213/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną O. S.A. od wyroku WSA w Olsztynie, który oddalił skargę spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 rok. Spór dotyczył oprocentowania nadpłaty, a WSA uznał, że samo przedawnienie zobowiązania podatkowego nie oznacza przyczynienia się organu do powstania przesłanki uchylenia decyzji. NSA, uchylając wyrok WSA, podkreślił, że kluczowe jest badanie przyczynienia się organu do 'powstania przesłanki' uchylenia decyzji, a nie tylko samego faktu uchylenia. Sąd wskazał, że działania lub zaniechania organu prowadzące do przedawnienia mogą stanowić takie przyczynienie, a instytucja oprocentowania nadpłaty ma charakter kompensacyjny i służy naprawieniu szkody poniesionej przez podatnika.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 78 § 3 Ordynacji podatkowej w kontekście przyczynienia się organu do powstania przesłanki uchylenia decyzji z powodu przedawnienia oraz charakteru kompensacyjnego oprocentowania nadpłaty.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 31 grudnia 2015 r. w zakresie art. 78 § 3 o.p., choć zasady interpretacyjne mogą być pomocne przy ocenie obecnych przepisów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przedawnienie zobowiązania podatkowego, skutkujące uchyleniem decyzji, może być uznane za przyczynienie się organu do powstania przesłanki uchylenia decyzji w rozumieniu art. 78 § 3 pkt 2 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przedawnienie zobowiązania podatkowego może być wynikiem przyczynienia się organu do powstania przesłanki uchylenia decyzji, jeśli doprowadzenie do przedawnienia wynika z działań lub zaniechań organu.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że kluczowe jest badanie przyczynienia się organu do 'powstania przesłanki' uchylenia decyzji, a nie tylko samego faktu uchylenia. Działania organu prowadzące do przedawnienia muszą być oceniane pod kątem przyczynienia się do uchylenia decyzji, a nie traktowane jako okoliczność obiektywna niezależna od organu.
Jaki jest charakter prawny instytucji oprocentowania nadpłaty w kontekście szkody poniesionej przez podatnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Instytucja oprocentowania nadpłaty ma charakter kompensacyjny i służy wynagrodzeniu szkód poniesionych w związku z pozbawieniem podatnika możliwości korzystania z jego środków pieniężnych, które zostały pobrane na skutek nierzetelnie prowadzonego postępowania.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA i Trybunału Konstytucyjnego, wskazując, że oprocentowanie nadpłaty ma niwelować negatywne skutki ekonomiczne braku możliwości dysponowania przez podatnika nienależnie wpłaconymi kwotami, pełniąc funkcję odszkodowawczą.
Przepisy (8)
Główne
o.p. art. 78 § § 3 pkt 1 i 2
Ordynacja podatkowa
Kluczowe jest badanie przyczynienia się organu do 'powstania przesłanki' uchylenia decyzji, a nie tylko samego faktu uchylenia. Przedawnienie zobowiązania podatkowego może być wynikiem takiego przyczynienia się organu.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 125 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 77 § § 1 pkt 1 lit. a-d
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 77 § § 1 pkt 3
Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 78 § 3 o.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na niebadaniu przyczynienia się organu do powstania przesłanki uchylenia decyzji z powodu przedawnienia. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 122 i art. 187 § 1 o.p. przez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego w związku z błędną wykładnią przepisów materialnoprawnych.
Godne uwagi sformułowania
prawodawca świadomie dokonał na gruncie art. 78 § 3 pkt 2 o.p. rozróżnienia przyczynienia się do 'powstania przesłanki' uchylenia decyzji od samego faktu jej uchylenia. • Samo przedawnienie zobowiązania podatkowego skutkujące zmianą lub uchyleniem, a następnie umorzeniem postępowania, nie jest zatem wystarczające dla stwierdzenia, że organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji. • Działania organów podatkowych prowadzące do przedawnienia zobowiązania podatkowego muszą być przedmiotem oceny z punktu widzenia przyczynienia się do uchylenia decyzji. • Instytucja oprocentowania nadpłaty ma charakter kompensacyjny i służy wynagrodzeniu szkód poniesionych w związku z pozbawieniem podatnika możliwości korzystania z jego środków pieniężnych, które zostały pobrane na skutek nierzetelnie prowadzonego postępowania.
Skład orzekający
Anna Dalkowska
przewodniczący
Bogusław Dauter
sprawozdawca
Mirella Łent
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 78 § 3 Ordynacji podatkowej w kontekście przyczynienia się organu do powstania przesłanki uchylenia decyzji z powodu przedawnienia oraz charakteru kompensacyjnego oprocentowania nadpłaty."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 31 grudnia 2015 r. w zakresie art. 78 § 3 o.p., choć zasady interpretacyjne mogą być pomocne przy ocenie obecnych przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów podatkowych dotyczących oprocentowania nadpłat i przyczynienia się organu do powstania przesłanki uchylenia decyzji, co ma istotne znaczenie praktyczne dla podatników.
“Czy przedawnienie podatku oznacza, że organ się do niego przyczynił? NSA wyjaśnia zasady oprocentowania nadpłat.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.