Orzeczenie · 2025-10-08

III FSK 1161/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-08
NSApodatkoweWysokansa
podatek od nieruchomościdoręczeniepełnomocnikradca prawnyOrdynacja podatkowaskarga kasacyjnaNSAWSAskuteczność doręczenia

Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za 2022 r. dla spółki A. [...] sp. z o.o. Wójt Gminy R. określił wysokość zobowiązania podatkowego, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając m.in. naruszenie przepisów o doręczeniach, ponieważ decyzja SKO została doręczona na adres spółki, a nie na adres elektroniczny jej pełnomocnika – radcy prawnego. WSA uwzględnił skargę, uchylając decyzję SKO z powodu wadliwego doręczenia. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną SKO, uchylił wyrok WSA i odrzucił skargę spółki. NSA uznał, że wadliwe doręczenie decyzji organu, zgodnie z art. 144 § 5 i art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej, skutkuje tym, że decyzja nie weszła do obrotu prawnego. W konsekwencji, nie było możliwe skuteczne wniesienie skargi do WSA. Zastosowanie art. 189 p.p.s.a. nakazało NSA uchylenie wyroku WSA i odrzucenie skargi, niezależnie od zarzutów skargi kasacyjnej. NSA podkreślił, że organ będzie zobowiązany do prawidłowego doręczenia decyzji, od czego rozpocznie się bieg terminu do wniesienia skargi do WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że wadliwe doręczenie decyzji organu administracji publicznej, naruszające przepisy Ordynacji podatkowej, skutkuje brakiem wejścia decyzji do obrotu prawnego i niemożnością skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego, co obliguje NSA do odrzucenia skargi na podstawie art. 189 p.p.s.a.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy strona ustanowiła profesjonalnego pełnomocnika, a organ dokonał doręczenia z naruszeniem przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 144 § 5 i art. 145 § 2.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wadliwe doręczenie decyzji organu administracji publicznej, polegające na doręczeniu jej stronie zamiast ustanowionemu pełnomocnikowi będącemu radcą prawnym, uniemożliwia skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wadliwe doręczenie decyzji organu administracji publicznej, które narusza przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące doręczania pism pełnomocnikowi, skutkuje tym, że decyzja nie wchodzi do obrotu prawnego, co uniemożliwia skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wadliwe doręczenie decyzji organu, które nastąpiło z naruszeniem art. 144 § 5 i art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej (doręczenie stronie zamiast profesjonalnemu pełnomocnikowi na adres elektroniczny), powoduje, że decyzja nie weszła do obrotu prawnego. W związku z tym, nie było możliwe skuteczne wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, co na podstawie art. 189 p.p.s.a. obliguje NSA do uchylenia wyroku WSA i odrzucenia skargi.

Czy sąd administracyjny drugiej instancji (NSA) może z urzędu uchylić wyrok sądu pierwszej instancji (WSA) i odrzucić skargę, jeśli stwierdzi istnienie przesłanek do jej odrzucenia, niezależnie od zarzutów skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Naczelny Sąd Administracyjny może z urzędu uchylić wyrok WSA i odrzucić skargę, jeśli stwierdzi istnienie przesłanek do jej odrzucenia, na podstawie art. 189 p.p.s.a., nawet jeśli nie zostały one podniesione w skardze kasacyjnej.

Uzasadnienie

NSA powołuje się na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z 8 grudnia 2009 r. (II GPS 5/09), zgodnie z którą art. 189 p.p.s.a. stanowi odstępstwo od zasady związania granicami skargi kasacyjnej. Pozwala on NSA na uchylenie orzeczenia WSA i odrzucenie skargi, jeśli istniały podstawy do jej odrzucenia przed WSA, co NSA ocenia z urzędu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Uchylono zaskarżony wyrok WSA w całości i odrzucono skargę A. [...] sp. z o.o.

Przepisy (8)

Główne

o.p. art. 144 § § 5

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Doręczanie pism pełnomocnikowi będącemu adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej albo w siedzibie organu podatkowego.

o.p. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi.

o.p. art. 145 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Jeżeli ustanowiono pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi pod adresem wskazanym w pełnomocnictwie.

p.p.s.a. art. 189

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli skarga ulegała odrzuceniu albo istniały podstawy do umorzenia postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem uchyla wydane w sprawie orzeczenie oraz odrzuca skargę lub umarza postępowanie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

p.b. art. 3 § pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 2

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 2 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe doręczenie decyzji organu administracji publicznej, polegające na doręczeniu jej stronie zamiast profesjonalnemu pełnomocnikowi na adres elektroniczny wskazany w pełnomocnictwie, skutkuje tym, że decyzja nie weszła do obrotu prawnego i uniemożliwia skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

brak skutecznego doręczenia powoduje, że nie powstają żadne skutki materialnoprawne ani procesowe będące następstwem prawidłowego doręczenia. • Ocena skuteczności doręczenia ma więc charakter "zero-jedynkowy". • orzeczenie zapadłe w niniejszej sprawie nie może być poczytane jako niekorzystne dla strony, gdyż w jego świetle organ jest zobligowany do prawidłowego wykonania czynności doręczenia decyzji.

Skład orzekający

Jan Rudowski

przewodniczący-sprawozdawca

Jacek Pruszyński

członek

Bogusław Woźniak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że wadliwe doręczenie decyzji organu administracji publicznej, naruszające przepisy Ordynacji podatkowej, skutkuje brakiem wejścia decyzji do obrotu prawnego i niemożnością skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego, co obliguje NSA do odrzucenia skargi na podstawie art. 189 p.p.s.a."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy strona ustanowiła profesjonalnego pełnomocnika, a organ dokonał doręczenia z naruszeniem przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 144 § 5 i art. 145 § 2.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje kluczowe znaczenie prawidłowego doręczania pism w postępowaniu administracyjnym i sądowym, a także pokazuje, jak NSA może interweniować z urzędu, aby naprawić błędy proceduralne sądu niższej instancji.

Błąd w doręczeniu decyzji podatkowej: NSA odrzuca skargę spółki, mimo że WSA ją uwzględnił!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst