III CZP 89/08Zasiedzenie służebności przesyłu przez przedsiębiorstwo
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpatrzył zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy, dotyczące oznaczenia nieruchomości władnącej w postanowieniu o stwierdzeniu nabycia przez zasiedzenie służebności gruntowej na rzecz przedsiębiorstwa. Sąd Okręgowy powziął wątpliwości, czy takie oznaczenie jest wymagane, zwłaszcza w kontekście art. 285 k.c. Sąd Najwyższy, odwołując się do swojej wcześniejszej uchwały (III CZP 79/02) i postanowień (II CSK 112/06, IV CSK 149/05), które dopuszczały nabycie przez zasiedzenie służebności gruntowej przez przedsiębiorstwo energetyczne, uznał, że brak jest podstaw do kwestionowania tej linii orzeczniczej. Podkreślono, że wykładnia funkcjonalna art. 285 § 2 k.c. przemawia za dopuszczalnością takiej służebności. Dodatkowo, Sąd Najwyższy zwrócił uwagę na wejście w życie przepisów o służebności przesyłu (art. 305¹-305⁴ k.c.), które nie wymagają wskazania nieruchomości władnącej, a jedynie określają zakres korzystania przez przedsiębiorcę z nieruchomości obciążonej. W związku z tym, że służebność gruntowa odpowiadająca treści służebności przesyłu ma podobną funkcję, oznaczenie nieruchomości władnącej uznano za bezprzedmiotowe również w tym przypadku. W konsekwencji, Sąd Najwyższy podjął uchwałę stwierdzającą, że przed ustawowym uregulowaniem służebności przesyłu dopuszczalne było nabycie w drodze zasiedzenia służebności odpowiadającej jej treści na rzecz przedsiębiorstwa, bez konieczności oznaczania nieruchomości władnącej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności nabycia przez zasiedzenie służebności gruntowej przez przedsiębiorstwo przed wprowadzeniem służebności przesyłu oraz brak konieczności oznaczania nieruchomości władnącej.
Dotyczy stanu prawnego przed wejściem w życie przepisów o służebności przesyłu, choć stanowi podstawę do interpretacji obecnych przepisów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w postanowieniu stwierdzającym nabycie służebności w drodze zasiedzenia przez przedsiębiorstwo należy oznaczać nieruchomość władnącą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie jest to konieczne.
Uzasadnienie
Przed wprowadzeniem służebności przesyłu, dopuszczalne było nabycie przez zasiedzenie służebności gruntowej odpowiadającej jej treści na rzecz przedsiębiorstwa. Podobnie jak w przypadku służebności przesyłu, która nie wymaga wskazania nieruchomości władnącej, tak i w przypadku służebności gruntowej o analogicznej treści, oznaczenie nieruchomości władnącej jest bezprzedmiotowe.
W przypadku pozytywnej odpowiedzi na pierwsze pytanie, w oparciu o jakie kryteria powinna być wskazywana nieruchomość władnąca?
Odpowiedź sądu
Nie dotyczy, ponieważ odpowiedź na pierwsze pytanie jest negatywna.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że oznaczenie nieruchomości władnącej nie jest wymagane, co czyni drugie pytanie bezprzedmiotowym.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. S.A. | spółka | wnioskodawca |
| K. O. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| M. O. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| E. O. sp. z o.o. | spółka | uczestnik |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 285 § § 2
Kodeks cywilny
Ustanowienie służebności gruntowej na rzecz przedsiębiorstwa, której treść odpowiada służebności przesyłu.
Pomocnicze
k.c. art. 305¹
Kodeks cywilny
Definicja służebności przesyłu.
k.c. art. 305⁴
Kodeks cywilny
Możliwość nabycia służebności przesyłu przez zasiedzenie.
k.c. art. 292
Kodeks cywilny
Możliwość nabycia służebności gruntowej przez zasiedzenie.
k.c. art. 49 § § 1
Kodeks cywilny
Urządzenia przesyłowe.
k.c. art. 551
Kodeks cywilny
Przedsiębiorstwo jako przedmiot sprzedaży.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wykładnia funkcjonalna art. 285 § 2 k.c. przemawia za dopuszczalnością nabycia przez zasiedzenie służebności gruntowej przez przedsiębiorstwo. • Nowe przepisy o służebności przesyłu nie wymagają oznaczenia nieruchomości władnącej, a służebność gruntowa o analogicznej treści powinna być traktowana podobnie. • Wcześniejsze orzecznictwo Sądu Najwyższego dopuszczało nabycie przez zasiedzenie służebności gruntowej przez przedsiębiorstwo.
Godne uwagi sformułowania
Przed ustawowym uregulowaniem służebności przesyłu dopuszczalne było nabycie w drodze zasiedzenia służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa. • Kierując się przytoczonymi względami Sąd Najwyższy podjął uchwałę, jak w sentencji. • Przy instytucji przesyłu kategoria „nieruchomości władnącej” w ogóle nie występuje.
Skład orzekający
Marek Sychowicz
przewodniczący-sprawozdawca
Teresa Bielska-Sobkowicz
członek
Elżbieta Skowrońska-Bocian
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności nabycia przez zasiedzenie służebności gruntowej przez przedsiębiorstwo przed wprowadzeniem służebności przesyłu oraz brak konieczności oznaczania nieruchomości władnącej."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego przed wejściem w życie przepisów o służebności przesyłu, choć stanowi podstawę do interpretacji obecnych przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię prawną dotyczącą zasiedzenia służebności przez przedsiębiorstwa, która miała znaczenie przed wprowadzeniem specyficznych przepisów o służebności przesyłu. Jest to istotne dla praktyków prawa nieruchomości i energetycznego.
“Czy przedsiębiorstwo mogło zasiedzieć służebność bez wskazania nieruchomości władnącej? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.