III CZP 8/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 17 kwietnia 2015 r. odmówił podjęcia uchwały w odpowiedzi na zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w S. Dotyczyło ono sytuacji, w której zamawiający może odmówić odebrania dzieła i zapłaty wynagrodzenia, gdy dzieło ma wady istotne, a zamawiający nie korzysta z uprawnień z rękojmi. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy nie wykazał, iż rozstrzygnięcie przedstawionego zagadnienia prawnego jest niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy, co stanowi podstawę do odmowy udzielenia odpowiedzi. Ponadto, Sąd Okręgowy nie wykazał istnienia poważnych wątpliwości prawnych, podczas gdy orzecznictwo Sądu Najwyższego jest jednolite w kwestii możliwości odmowy odbioru dzieła z wadami istotnymi. Sąd Najwyższy przypomniał, że obowiązek zamawiającego do odbioru dzieła i zapłaty wynagrodzenia jest uzależniony od wydania dzieła zgodnie ze zobowiązaniem, co nie ma miejsca w przypadku wad istotnych. Podkreślono, że przepisy o rękojmi mają na celu wzmocnienie ochrony zamawiającego, a przerzucanie ryzyka wad wyłącznie na niego byłoby nieuzasadnione.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie jednolitej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w kwestii praw zamawiającego w przypadku wad istotnych dzieła oraz procedury przedstawiania zagadnień prawnych Sądowi Najwyższemu.
Dotyczy specyficznej sytuacji przedstawienia zagadnienia prawnego przez sąd niższej instancji i oceny przez SN dopuszczalności jego rozstrzygnięcia.
Zagadnienia prawne (1)
Czy zamawiający może odmówić odebrania dzieła i zapłaty wynagrodzenia, gdy w chwili oddania dzieło ma wady istotne, a zamawiający nie korzysta z uprawnień z rękojmi za wady?
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały, ale wskazał, że orzecznictwo jest jednolite w tym, że zamawiający może odmówić odebrania dzieła i zapłaty wynagrodzenia, gdy dzieło ma wady istotne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały z powodu braku wykazania przez sąd niższej instancji związku zagadnienia z rozstrzygnięciem sprawy oraz braku istnienia poważnych wątpliwości prawnych. Podkreślono, że zamawiający ma prawo odmówić odbioru dzieła z wadami istotnymi, gdyż nie można uznać, że dzieło zostało wydane zgodnie ze zobowiązaniem.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. M. | osoba_fizyczna | powód |
| I. P. | osoba_fizyczna | pozwana |
| I. P. | osoba_fizyczna | powódka wzajemna |
| M. M. | osoba_fizyczna | pozwany wzajemny |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 390 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli przy rozpoznawaniu apelacji powstanie zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości, sąd może przedstawić to zagadnienie do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu. Przedstawiając zagadnienie prawne, sąd powinien wykazać, że jego rozstrzygnięcie jest niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy.
Pomocnicze
k.c. art. 642 § § 1
Kodeks cywilny
W braku odmiennej umowy przyjmującemu zamówienie należy się wynagrodzenie w chwili oddania dzieła. Obowiązek zamawiającego zapłaty wynagrodzenia odpowiada obowiązkowi przyjmującego zamówienie wykonania oznaczonego dzieła.
k.c. art. 643
Kodeks cywilny
Zamawiający ma obowiązek odbioru dzieła – a więc dokonania czynności wyrażającej wolę przyjęcia świadczenia i uznania go za wykonanego – nie każdego, lecz tylko takiego, które przyjmujący zamówienie wydaje mu zgodnie ze swym zobowiązaniem. Nie sposób uznać, nawet przy ograniczeniu się do reguł wykładni językowej, aby zamawiający miał obowiązek odebrania dzieła, o którym mowa w art. 643 k.c., i zapłaty wynagrodzenia (art. 642 § 1 k.c.) w razie wydania mu dzieła z wadami istotnymi.
k.c. art. 637 § § 2
Kodeks cywilny
Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 61 § § 1
k.c. art. 627
Kodeks cywilny
Przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia.
k.c. art. 488 § § 1
Kodeks cywilny
Zasadę jednoczesności spełnienia świadczeń z umów wzajemnych.
k.c. art. 488 § § 2
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Okręgowy nie wykazał, że rozstrzygnięcie przedstawionego zagadnienia prawnego jest niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy. • Sąd Okręgowy nie wykazał istnienia poważnych wątpliwości prawnych, podczas gdy orzecznictwo Sądu Najwyższego jest jednolite w tej kwestii. • Zamawiający ma prawo odmówić odbioru dzieła z wadami istotnymi, gdyż nie można uznać, że dzieło zostało wydane zgodnie ze zobowiązaniem.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy musiałby samodzielnie dokonać tych ustaleń i ocen prawnych, tak aby ocenić, czy przedstawione zagadnienie prawne ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, co wykracza poza funkcję Sądu Najwyższego przewidzianą w art. 390 § 1 k.p.c. • Nie sposób uznać, nawet przy ograniczeniu się do reguł wykładni językowej, aby zamawiający miał obowiązek odebrania dzieła, o którym mowa w art. 643 k.c., i zapłaty wynagrodzenia (art. 642 § 1 k.c.) w razie wydania mu dzieła z wadami istotnymi • Za przyjętym w orzecznictwie Sądu Najwyższego stanowiskiem, wbrew wywodom Sądu drugiej instancji, nie przemawia tylko wskazany w tych orzeczeniach wzgląd na zasadę ekwiwalentności świadczeń stron z umowy o dzieło (art. 642 § 1 k.c., podobnie jak art. 488 § 2 k.c.). Za takim stanowiskiem przemawia także charakter umowy o dzieło, jako umowy rezultatu.
Skład orzekający
Marta Romańska
przewodniczący
Dariusz Dończyk
sprawozdawca
Kazimierz Zawada
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie jednolitej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w kwestii praw zamawiającego w przypadku wad istotnych dzieła oraz procedury przedstawiania zagadnień prawnych Sądowi Najwyższemu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przedstawienia zagadnienia prawnego przez sąd niższej instancji i oceny przez SN dopuszczalności jego rozstrzygnięcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia z prawa zobowiązań, które ma praktyczne znaczenie dla wykonawców i zamawiających dzieła. Pokazuje również, jak działa Sąd Najwyższy w przypadku pytań prawnych.
“Wady istotne dzieła – czy zawsze musisz zapłacić wykonawcy?”
Dane finansowe
WPS: 10 125,64 PLN
zadośćuczynienie: 12 907,04 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.