III CZP 64/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 22 marca 2017 r. odmówił podjęcia uchwały w odpowiedzi na zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w K. Dotyczyło ono statusu prawnego osoby, której najemca podnajął lokal mieszkalny lub oddał go do bezpłatnego używania bez zgody wynajmującego, w kontekście ustawy o ochronie praw lokatorów. Sąd Najwyższy uzasadnił odmowę dwoma głównymi powodami. Po pierwsze, stwierdzono istotne uchybienie proceduralne polegające na wydaniu postanowienia o przedstawieniu zagadnienia prawnego na posiedzeniu niejawnym, podczas gdy sprawa była rozpoznawana na rozprawie, co narusza art. 375 k.p.c. Po drugie, Sąd Najwyższy uznał, że przedstawione zagadnienie jest przedwczesne, ponieważ Sąd Okręgowy nie poczynił jednoznacznych ustaleń faktycznych co do charakteru stosunku prawnego łączącego pozwanych (czy był to podnajem, użyczenie, czy jedynie udostępnienie z grzeczności). Bez tych ustaleń nie można było jednoznacznie określić, czy pozwany A. M. w ogóle posiadał jakikolwiek tytuł prawny do lokalu, co jest kluczowe dla rozstrzygnięcia kwestii jego statusu jako lokatora. Sąd Najwyższy podkreślił, że jego rolą nie jest dokonywanie ustaleń faktycznych ani rozważanie teoretycznych zagadnień prawnych na wypadek przyszłych ustaleń.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że Sąd Najwyższy odmawia podjęcia uchwały w przypadku istotnych uchybień proceduralnych lub przedwczesności zagadnienia prawnego z powodu braku ustaleń faktycznych. Podkreślenie znaczenia jednoznacznych ustaleń faktycznych dla rozstrzygania wątpliwości prawnych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (przedstawienie zagadnienia prawnego) i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii statusu lokatora w opisanych okolicznościach.
Zagadnienia prawne (1)
Czy osoba, której najemca podnajął lokal mieszkalny lub oddał go do bezpłatnego używania, bez zgody wynajmującego, jest lokatorem w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego?
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały.
Uzasadnienie
Odmowa podjęcia uchwały nastąpiła z powodu naruszenia przepisów proceduralnych przy wydawaniu postanowienia o przedstawieniu zagadnienia prawnego oraz z powodu przedwczesności rozstrzygnięcia z uwagi na brak jednoznacznych ustaleń faktycznych co do charakteru stosunku prawnego łączącego pozwanych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. L. | osoba_fizyczna | powód |
| Gmina Miejska K. | instytucja | interwenient uboczny |
| M. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
| A. M. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
u.o.p.l. art. 2 § 1 pkt 1
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Definicja lokatora, który musi posiadać tytuł prawny do lokalu.
Pomocnicze
k.c. art. 688^2
Kodeks cywilny
Zakaz oddawania lokalu do bezpłatnego używania lub w podnajem bez zgody wynajmującego, z wyjątkiem obowiązku alimentacyjnego.
u.SN art. 61 § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Podstawa prawna do orzekania przez Sąd Najwyższy.
k.p.c. art. 390
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 375
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 375 k.p.c. poprzez wydanie postanowienia o przedstawieniu zagadnienia prawnego na posiedzeniu niejawnym, gdy sprawa była rozpoznawana na rozprawie. • Przedwczesność zagadnienia prawnego z uwagi na brak stanowczych i jednoznacznych ustaleń faktycznych co do charakteru stosunku prawnego łączącego pozwanych.
Godne uwagi sformułowania
nie dochowanie wymogu wydania postanowienia o przedstawieniu zagadnienia prawnego na rozprawie, stanowi wystarczającą podstawę do odmowy wydania uchwały • przedstawienie Sądowi Najwyższemu poważnej wątpliwości prawnej może nastąpić wówczas, gdy sąd odwoławczy dokona stanowczych i jednoznacznych ustaleń, na tle, których ujawniła się wątpliwość prawna • Instytucja pytań prawnych służy, bowiem rozstrzyganiu wątpliwości, o charakterze jurydycznym, a nie wspieraniu sądu orzekającego w dokonywaniu ustaleń faktycznych • lokator w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy [...] jest wyłącznie osoba, która posiadała tytuł prawny do lokalu, który ustał wobec zakończenia stosunku najmu i który może mieć charakter zależny wobec prawa przysługującego najemcy.
Skład orzekający
Barbara Myszka
przewodniczący
Monika Koba
sprawozdawca
Agata Zając
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że Sąd Najwyższy odmawia podjęcia uchwały w przypadku istotnych uchybień proceduralnych lub przedwczesności zagadnienia prawnego z powodu braku ustaleń faktycznych. Podkreślenie znaczenia jednoznacznych ustaleń faktycznych dla rozstrzygania wątpliwości prawnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (przedstawienie zagadnienia prawnego) i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii statusu lokatora w opisanych okolicznościach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak istotne są procedury sądowe i dokładne ustalenia faktyczne. Choć nie rozstrzyga bezpośrednio problemu prawnego, ilustruje mechanizmy działania Sądu Najwyższego i potencjalne pułapki procesowe.
“Proceduralne błędy i niejasne fakty – dlaczego Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął kluczowej kwestii prawnej?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.