Orzeczenie · 2006-03-22

III CZP 13/06

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2006-03-22
SNinneprawo upadłościoweWysokanajwyższy
upadłośćzakaz prowadzenia działalnościtermin prekluzyjnyprawo upadłościowewierzycieldłużnikSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozstrzygnął zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w Gliwicach, dotyczące liczenia rocznego terminu na orzeczenie zakazu prowadzenia działalności gospodarczej w sytuacji, gdy nie złożono wniosku o ogłoszenie upadłości. Sąd Najwyższy podjął uchwałę, zgodnie z którą, jeżeli nie złożono wniosku o ogłoszenie upadłości, zakaz prowadzenia działalności gospodarczej nie może być orzeczony, gdy postępowanie w tej sprawie nie zostało wszczęte w ciągu roku od dnia, w którym dłużnik był obowiązany wystąpić o upadłość, czyli od powstania podstawy do jej ogłoszenia. Kluczowe jest jednak, że termin ten nie może rozpocząć biegu przed wejściem w życie ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze. Sąd wyjaśnił, że termin wskazany w art. 377 Prawa upadłościowego i naprawczego jest terminem prekluzyjnym prawa materialnego. Rozważając początek biegu tego terminu, Sąd odrzucił możliwość liczenia go od upływu dwutygodniowego terminu na złożenie wniosku o upadłość lub od momentu ustania przesłanek do jej ogłoszenia. Podkreślono, że norma prawna nie działa wstecz, a wprowadzenie skargowości i terminu prekluzyjnego w nowej ustawie nie może skutkować tym, że termin ten upłynie przed wejściem w życie przepisów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących biegu terminu prekluzyjnego w sprawach o zakaz prowadzenia działalności gospodarczej, zwłaszcza w kontekście zmian przepisów i ich stosowania do zdarzeń przeszłych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku złożenia wniosku o upadłość i stosowania przepisów przejściowych.

Zagadnienia prawne (1)

Czy w sytuacji gdy w terminie z art. 21 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze nie został złożony wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika, a dłużnik nadal nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań i w dalszym ciągu istnieją podstawy do ogłoszenia jego upadłości, wskazany w art. 377 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze roczny termin należy liczyć od dnia, w którym powstał obowiązek złożenia takiego wniosku na podstawie art. 21 wskazanej ustawy, czy też od momentu ustania przesłanek uzasadniających złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości dłużnika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Jeżeli nie złożono wniosku o ogłoszenie upadłości, nie orzeka się zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, gdy postępowanie w tej sprawie nie zostało wszczęte w terminie rocznym od dnia, w którym dłużnik był obowiązany wystąpić o upadłość, to jest od powstania podstawy do ogłoszenia upadłości. Termin ten nie może rozpocząć biegu przed wejściem w życie ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że roczny termin na orzeczenie zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, gdy nie złożono wniosku o upadłość, biegnie od dnia powstania obowiązku złożenia wniosku o upadłość. Kluczowe jest jednak, że termin ten nie może rozpocząć biegu przed wejściem w życie ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze, ponieważ przepisy nie działają wstecz, a termin prekluzyjny nie może upłynąć przed wejściem w życie regulacji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchwała

Strony

NazwaTypRola
Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w W.instytucjawierzyciel
Jacek D.osoba_fizycznadłużnik

Przepisy (6)

Główne

Pr.u.n. art. 21 § ust. 1

Ustawa Prawo upadłościowe i naprawcze

Dłużnik jest zobowiązany, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w tym przedmiocie wniosek.

Pr.u.n. art. 377

Ustawa Prawo upadłościowe i naprawcze

Sąd orzeka wobec dłużnika zakaz prowadzenia działalności gospodarczej, jeżeli postępowanie w tej sprawie nie zostało wszczęte w ciągu roku od umorzenia lub zakończenia postępowania upadłościowego albo oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości na podstawie art. 113 Pr.u.n., a gdy nie złożono wniosku o ogłoszenie upadłości, od dnia, w którym dłużnik był obowiązany ten wniosek złożyć.

Pomocnicze

Pr.upadł. art. 172

Ustawa Prawo upadłościowe

Pr.upadł. art. 173

Ustawa Prawo upadłościowe

Pr.u.n. art. 540

Ustawa Prawo upadłościowe i naprawcze

Do postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy na podstawie art. 172 Pr.upadł. stosuje się przepisy dotychczasowe.

k.p.c. art. 390 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roczny termin do wystąpienia z żądaniem orzeczenia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, gdy nie złożono wniosku o upadłość, biegnie od dnia, w którym dłużnik był obowiązany złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości. • Termin ten nie może rozpocząć biegu przed wejściem w życie ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze. • Przepisy prawa materialnego nie działają wstecz. • Wprowadzenie skargowości i terminu prekluzyjnego w nowej ustawie nie może skutkować tym, że termin ten upłynie przed wejściem w życie regulacji.

Odrzucone argumenty

Termin roczny należy liczyć od momentu ustania przesłanek uzasadniających złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości dłużnika. • Termin roczny liczyć od upływu terminu dwutygodniowego określonego w art. 21 ust. 1 Pr.u.n.

Godne uwagi sformułowania

Termin ten nie może rozpocząć biegu przed wejściem w życie ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze. • Przepis ten nie działa wstecz i nie powinien mieć zastosowania do zdarzeń, które wystąpiły przed dniem jego wejścia w życie. • Taki sposób oznaczałby zaakceptowanie wniosku, że termin taki może upłynąć nawet przed wejściem życie Prawa upadłościowego i naprawczego, tj. zanim został wprowadzony do systemu prawnego, co jest nie do przyjęcia.

Skład orzekający

Stanisław Dąbrowski

przewodniczący

Jan Górowski

sprawozdawca

Marian Kocon

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących biegu terminu prekluzyjnego w sprawach o zakaz prowadzenia działalności gospodarczej, zwłaszcza w kontekście zmian przepisów i ich stosowania do zdarzeń przeszłych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku złożenia wniosku o upadłość i stosowania przepisów przejściowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie upadłościowym, które ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą i możliwość orzekania zakazów wobec dłużników. Wyjaśnia kluczowe kwestie interpretacyjne dotyczące terminów.

Kiedy upływa roczny termin na zakaz prowadzenia działalności? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst