Orzeczenie · 2021-12-10

III CZP 114/17

Sąd

Sąd Rejonowy w Gdyni

Miejsce

Gdynia

Data

2021-12-10

SAOSCywilneochrona konsumentówWysokarejonowy

kredyt konsumenckisankcja kredytu darmowegocesja wierzytelnościprzedawnienieSKOKochrona konsumentaRRSOkoszty kredytu

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Powódka (...) sp. z o.o. domagała się od Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-Kredytowej im. F. S. zapłaty 1.517,17 zł z tytułu sankcji kredytu darmowego, powołując się na umowę cesji wierzytelności zawartą z konsumentem Z. K. oraz udzielone jej pełnomocnictwo. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, zarzucając m.in. brak legitymacji czynnej powódki i przedawnienie roszczenia. Sąd Rejonowy w Gdyni, rozpoznając sprawę w postępowaniu uproszczonym, oddalił powództwo. Kluczową kwestią było ustalenie, czy powódka jako cesjonariuszka mogła skutecznie skorzystać z sankcji kredytu darmowego oraz czy roszczenie nie uległo przedawnieniu. Sąd uznał, że cesja wierzytelności, nawet przyszłych, jest dopuszczalna, a konsument może przenieść uprawnienie do skorzystania z sankcji kredytu darmowego. Potwierdził również dopuszczalność złożenia oświadczenia o skorzystaniu z sankcji po dokonaniu cesji, a także skuteczność pełnomocnictwa udzielonego elektronicznie. Jednakże, rozpatrując zarzut przedawnienia, sąd przyjął, że roczny termin do złożenia oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego (art. 45 ust. 5 u.k.k.) rozpoczyna bieg od daty całkowitej spłaty kredytu przez kredytobiorcę. Ponieważ kredyt został spłacony w 2014 roku, a oświadczenie o skorzystaniu z sankcji złożono w 2021 roku, sąd uznał roszczenie za przedawnione. Mimo oddalenia powództwa z powodu przedawnienia, sąd rozpoznał również zarzuty dotyczące naruszeń ustawy o kredycie konsumenckim, uznając częściowo za zasadne zarzuty dotyczące nieprawidłowego wskazania całkowitej kwoty kredytu (wliczanie skredytowanych kosztów) oraz błędnego obliczenia RRSO i całkowitej kwoty do zapłaty. Sąd podkreślił, że wykładnia przepisów ustawy o kredycie konsumenckim powinna być dokonywana z uwzględnieniem orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Ostatecznie, z uwagi na przedawnienie, powództwo zostało oddalone, a powódka obciążona kosztami procesu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalenie momentu rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia dla sankcji kredytu darmowego; dopuszczalność cesji wierzytelności konsumenckich i skorzystania z sankcji po cesji; wykładnia przepisów o całkowitej kwocie kredytu i kosztach kredytu konsumenckiego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie zawarcia umowy i złożenia oświadczenia. Interpretacja terminu 'wykonania umowy' dla celów przedawnienia sankcji kredytu darmowego może być przedmiotem dalszych sporów.

Zagadnienia prawne (4)

Czy powódka, jako cesjonariuszka, posiada legitymację procesową czynną do dochodzenia roszczeń z tytułu sankcji kredytu darmowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, powódka posiada legitymację procesową czynną, gdyż umowa cesji wierzytelności obejmowała również wierzytelności przyszłe, w tym wynikające z sankcji kredytu darmowego, a złożenie oświadczenia o skorzystaniu z sankcji po cesji jest dopuszczalne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że cesja wierzytelności, w tym przyszłych, jest dopuszczalna, a przedsiębiorca może dochodzić roszczeń konsumenckich na podstawie takiej cesji. Potwierdził również możliwość złożenia oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego po dokonaniu cesji.

Czy roszczenie oparte na sankcji kredytu darmowego uległo przedawnieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie uległo przedawnieniu, ponieważ oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego zostało złożone po upływie roku od daty całkowitej spłaty kredytu.

Uzasadnienie

Sąd przyjął, że roczny termin do złożenia oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego rozpoczyna bieg od daty całkowitej spłaty kredytu przez kredytobiorcę, a nie od daty wypłaty kredytu przez kredytodawcę. Ponieważ oświadczenie zostało złożone po upływie tego terminu, roszczenie uznano za przedawnione.

Czy umowa kredytu konsumenckiego narusza przepisy ustawy o kredycie konsumenckim poprzez wliczanie skredytowanych kosztów do całkowitej kwoty kredytu?

Odpowiedź sądu

Tak, umowa narusza przepisy ustawy o kredycie konsumenckim, ponieważ całkowita kwota kredytu powinna obejmować jedynie środki faktycznie udostępnione konsumentowi, a nie skredytowane koszty.

Uzasadnienie

Sąd, opierając się na orzecznictwie TSUE i SN, stwierdził, że całkowita kwota kredytu nie może obejmować kosztów kredytu, które są kredytowane. Wskazanie w umowie kwoty 36.000 zł jako całkowitej kwoty kredytu, która obejmowała również prowizję i inne opłaty, było niezgodne z prawem.

Czy umowa kredytu konsumenckiego narusza przepisy ustawy o kredycie konsumenckim poprzez błędne obliczenie rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania (RRSO) i całkowitej kwoty do zapłaty?

Odpowiedź sądu

Tak, wskutek błędnego ustalenia całkowitej kwoty kredytu, obliczenie RRSO i całkowitej kwoty do zapłaty również było błędne.

Uzasadnienie

Błędne wliczenie skredytowanych kosztów do całkowitej kwoty kredytu skutkowało nieprawidłowym obliczeniem RRSO i całkowitej kwoty do zapłaty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa im. F. S.

Strony

Nazwa	Typ	Rola
(...) sp. z o.o.	spółka	powódka
Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa im. F. S.	instytucja	pozwana
Z. K.	osoba_fizyczna	konsument (cedent)

Przepisy (13)

Główne

k.c. art. 410 § 1

Kodeks cywilny

Podstawa prawna powództwa o zwrot nienależnego świadczenia.

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący obowiązku zwrotu nienależnie uzyskanej korzyści majątkowej.

u.k.k. art. 45 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

Przepis określający sankcję kredytu darmowego po złożeniu oświadczenia przez konsumenta.

u.k.k. art. 45 § 5

Ustawa o kredycie konsumenckim

Przepis określający termin wygaśnięcia uprawnienia do skorzystania z sankcji kredytu darmowego (rok od wykonania umowy).

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

Pomocnicze

k.c. art. 509 § 1

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący przelewu wierzytelności.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący zasad współżycia społecznego i zakazu nadużycia prawa.

k.c. art. 65 § 2

Kodeks cywilny

Zasady wykładni umowy.

k.c. art. 385 § 1

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący klauzul abuzywnych.

k.c. art. 77 § 3

Kodeks cywilny

Definicja dokumentu.

u.s.k.o. art. 3 § 1

Ustawa o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych

Cel działalności spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych.

u.k.k. art. 30 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

Obowiązki informacyjne kredytodawcy w umowie o kredyt konsumencki.

u.k.k. art. 49

Ustawa o kredycie konsumenckim

Zwrot proporcjonalnej części kosztów kredytu w przypadku wcześniejszej spłaty.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie roszczenia z uwagi na złożenie oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego po upływie roku od całkowitej spłaty kredytu.

Odrzucone argumenty

Brak legitymacji procesowej czynnej powódki. • Naruszenie art. 5 k.c. • Umowa nie naruszała przepisów o kredycie konsumenckim (częściowo uznane przez sąd, ale nie miały wpływu na rozstrzygnięcie z powodu przedawnienia).

Godne uwagi sformułowania

Sankcja kredytu darmowego polega zatem na uprawnieniu konsumenta do spłaty kredytu bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy. • Legitymacja procesowa jest przesłanką materialnoprawniej skuteczności powództwa. • Przelew wierzytelności skutkuje wstąpieniem cesjonariusza w ogół uprawnień służących uprzednio cedentowi. • W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę termin, o którym mowa w art. 45 ust. 5 u.k.k. rozpoczyna swój bieg z chwilą wykonania umowy przez kredytobiorcę, a zatem z chwilą całkowitej spłaty kredytu czy pożyczki. • Całkowita kwota kredytu to suma wszystkich środków pieniężnych nieobejmujących kredytowanych kosztów kredytu, które kredytodawca udostępnia konsumentowi na podstawie umowy o kredyt.

Skład orzekający

Małgorzata Żelewska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie momentu rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia dla sankcji kredytu darmowego; dopuszczalność cesji wierzytelności konsumenckich i skorzystania z sankcji po cesji; wykładnia przepisów o całkowitej kwocie kredytu i kosztach kredytu konsumenckiego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie zawarcia umowy i złożenia oświadczenia. Interpretacja terminu 'wykonania umowy' dla celów przedawnienia sankcji kredytu darmowego może być przedmiotem dalszych sporów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy popularnego tematu kredytów konsumenckich i sankcji kredytu darmowego, a także kwestii cesji wierzytelności. Wykładnia przepisów i orzecznictwo TSUE czynią ją interesującą dla prawników i konsumentów.

“Kredyt darmowy po latach? Sąd rozstrzyga, kiedy roszczenie się przedawnia.”

Dane finansowe

WPS: 1517,17 PLN

zwrot kosztów procesu: 917 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników