III Cz 1476/13
Podsumowanie
Sąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego o przekazaniu sprawy o stwierdzenie nabycia spadku, uznając się za właściwy ze względu na położenie masy spadkowej.
Sąd Rejonowy uznał się niewłaściwym miejscowo do rozpoznania sprawy o stwierdzenie nabycia spadku po E. Z., która zmarła w Niemczech, i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim. Wnioskodawca złożył zażalenie, wskazując, że ostatnim miejscem zamieszkania spadkodawczyni było w Niemczech, a w skład spadku wchodzą nieruchomości położone w Polsce, dla których właściwy jest Sąd Rejonowy w Jastrzębiu-Zdroju. Sąd Okręgowy uwzględnił zażalenie, uchylając postanowienie sądu niższej instancji.
Sprawa dotyczyła zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w Jastrzębiu-Zdroju, który uznał się niewłaściwym miejscowo do rozpoznania sprawy o stwierdzenie nabycia spadku po E. Z., zmarłej w Niemczech. Sąd Rejonowy oparł się na art. 628 kpc, wskazując jako właściwy sąd ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, którym miał być adres w Polsce. Wnioskodawca w zażaleniu podniósł, że ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawczyni znajdowało się w Niemczech, a właściwość sądu powinna być ustalona na podstawie miejsca położenia masy spadkowej, która obejmuje nieruchomości w Jastrzębiu-Zdroju. Sąd Okręgowy przychylił się do argumentacji wnioskodawcy. Analizując art. 628 kpc, sąd stwierdził, że Sąd Rejonowy błędnie zastosował przesłankę ostatniego miejsca zamieszkania na terenie Polski, gdyż spadkodawczyni zmarła w Niemczech, a jej ostatnie miejsce zamieszkania na terenie Polski było dawno przed śmiercią. Wobec tego, właściwość sądu powinna być ustalona na podstawie położenia majątku spadkowego. Ponieważ nieruchomość wchodząca w skład spadku znajduje się w obszarze właściwości Sądu Rejonowego w Jastrzębiu-Zdroju, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie i orzekł o właściwości sądu.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Właściwy jest sąd miejsca położenia majątku spadkowego, jeśli ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy za granicą uniemożliwia zastosowanie tej przesłanki.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że skoro ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawczyni znajdowało się za granicą, a jej ostatnie miejsce zamieszkania w Polsce było dawno przed śmiercią, to przesłanka ostatniego miejsca zamieszkania nie może być zastosowana. Właściwość sądu należy zatem ustalić na podstawie miejsca położenia majątku spadkowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
wnioskodawca
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. Z. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| I. W. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| P. Z. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 628
Kodeks postępowania cywilnego
Do czynności w postępowaniu spadkowym, które należą do zakresu działania sądów, wyłącznie właściwy jest sąd ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, a jeżeli jego miejsca zamieszkania w Polsce nie da się ustalić, sąd miejsca, w którym znajduje się majątek spadkowy lub jego część (sąd spadku). W braku powyższych podstaw sądem spadku jest sąd rejonowy dla m. st. Warszawy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W razie uwzględnienia zażalenia sąd drugiej instancji uchyla postanowienie i w miarę potrzeby orzeka co do istoty sprawy.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy o postępowaniu w razie skargi kasacyjnej stosuje się odpowiednio.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, jeżeli strony o to wniosły, a nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia rozprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawczyni znajdowało się za granicą. W skład spadku wchodzą nieruchomości położone w Polsce. Właściwość sądu powinna być ustalona na podstawie miejsca położenia masy spadkowej.
Odrzucone argumenty
Ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawczyni na terenie Polski było właściwe do ustalenia sądu spadku.
Godne uwagi sformułowania
sąd ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, a jeżeli jego miejsca zamieszkania w Polsce nie da się ustalić, sąd miejsca, w którym znajduje się majątek spadkowy lub jego część (sąd spadku) nie można uznać, aby W. był miejscem jej ostatniego zamieszkania
Skład orzekający
Krystyna Hadryś
przewodniczący
Aleksandra Janas
sędzia
Gabriela Sobczyk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach spadkowych, gdy spadkodawca zmarł za granicą, a ostatnie miejsce zamieszkania w Polsce jest nieaktualne."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy ostatnie miejsce zamieszkania w Polsce nie jest ostatnim miejscem zamieszkania przed śmiercią.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ustalenia właściwości sądu w skomplikowanej sytuacji spadkowej z elementem międzynarodowym, co jest częstym problemem praktycznym dla prawników.
“Gdzie złożyć wniosek o spadek po osobie zmarłej za granicą? Sąd Okręgowy wyjaśnia właściwość.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III Cz 1476/13 POSTANOWIENIE Dnia 21 stycznia 2014 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - SSO Krystyna Hadryś Sędziowie SSO Aleksandra Janas SSO Gabriela Sobczyk (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 stycznia 2014 roku sprawy z wniosku J. Z. przy udziale I. W. i P. Z. o stwierdzenie nabycia spadku na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w Jastrzębiu Zdroju z dnia 12 sierpnia 2013 r., sygn. akt I Ns 813/13 postanawia: zmienić zaskarżone postanowienie przez jego uchylenie. SSO Gabriela Sobczyk SSO Krystyna Hadryś SSO Aleksandra Janas Sygn. akt III Cz 1476/13 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2013r. Sąd Rejonowy w Jastrzębiu-Zdroju uznał się niewłaściwym miejscowo i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Wodzisławiu Śląskim jako właściwemu. W uzasadnieniu wskazał, ze sprawa niniejsza dotyczy stwierdzenia nabycia spadku po E. Z. , zmarłej na terenie Niemiec, w jej akcie zgonu nie wskazano ostatniego miejsca zamieszkania. Wnioskodawca w odpowiedzi na wezwanie Sądu wykazał, że ostatnim miejscem zamieszkania na terenie Polski był adres w W. . Sąd powołując się na treść art. 628 kpc wskazał, że w tych okolicznościach właściwym do rozpoznania sprawy jest Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim. Zażalenie na to postanowienie złożył wnioskodawca, domagając się jego uchylenia i rozpoznania sprawy przez Sąd w Jastrzębiu-Zdroju. Oświadczył, ze ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawczyni znajdowało się na terenie Niemiec w miejscowości K. . Wskazał, że wnosi o rozpoznanie sprawy w J. z uwagi na miejsce położenia masy spadkowej. Podniósł nadto, że Sąd Rejonowy w Jastrzębiu-Zdroju rozpoznawał już analogiczną sprawę o stwierdzenie nabycia spadku po mężu spadkodawczyni, R. Z. (I Ns 553/11), który podobnie jak spadkodawczyni zamieszkiwał i zmarł na terenie Niemiec, a w skład spadku po nim wchodziły nieruchomości dla których księgę prowadzi Sąd Rejonowy w Jastrzębiu-Zdroju, udział w ¼ części w tych nieruchomościach obecnie wchodzi w skład masy spadkowej po E. Z. . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie wnioskodawcy musiało odnieść skutek. Zgodnie z art.628kpc , do czynności w postępowaniu spadkowym, które należą do zakresu działania sądów wyłącznie właściwy jest sąd ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, a jeżeli jego miejsca zamieszkania w Polsce nie da się ustalić, sąd miejsca, w którym znajduje się majątek spadkowy lub jest część (sąd spadku). W braku powyższych podstaw sądem spadku jest sąd rejonowy dla m. st. Warszawy. Sąd I instancji, stosując art. 628 kpc , niezasadnie odniósł kwestię oceny właściwości miejscowej do ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy na terenie Polski mimo, że nie było to miejsce ostatniego zamieszkania spadkodawcy przed jego śmiercią. Jak wynika z zaświadczenia wymeldowania z pobytu stałego, spadkodawczyni była zameldowana w W. do 20 maja 1997r., z adresu tego została wymeldowana w drodze decyzji administracyjnej(k. 9). Zatem skoro zmarła 29 grudnia 2011r., nie można uznać, aby W. był miejscem jej ostatniego zamieszkania. Stanowisko wnioskodawcy co do ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawczyni na terenie Niemiec potwierdza zapis w wypisie z rejestru gruntów( k.19). Skoro zatem w niniejszej sprawie ostatnie miejsce spadkodawczyni znajdowało się poza granicami Polski, to dla ustalenia sądu spadku nie może mieć zastosowanie przesłanka ostatniego miejsca zamieszkania. Jak wynika natomiast z dołączonego odpisu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po R. Z. oraz złożonego odpisu księgi wieczystej, nieruchomość, w której udział wchodzi do spadku znajduje się w obszarze właściwości Sądu Rejonowego w Jastrzębiu-Zdroju. Tym samym w kwestii ustalenia sądu spadku do głosu dochodzi w niniejszej sprawie druga z przesłanek przewidzianych w art.628 kpc . Z tych powodów na podstawie art.386§1kpc w zw. z art.397§2kpc w zw. z art.13§2kpc orzeczono jak w sentencji. SSO Gabriela Sobczyk SSO Krystyna Hadryś SSO Aleksandra Janas
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę