III CO 603/26Odmowa przekazania sprawy o zapłatę i naruszenie dóbr osobistych
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Rybniku, rozpoznając sprawę z powództwa J.J. przeciwko K.L. o zapłatę i naruszenie dóbr osobistych, wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy do innego sądu równorzędnego. Powodem wniosku było to, że pozwanymi byli sędziowie orzekający w Sądzie Okręgowym w Rybniku oraz w sądach rejonowych z jego okręgu, co według Sądu Okręgowego mogło budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sądu i wpływać negatywnie na odbiór wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek, przypomniał, że przepis art. 441 k.p.c. zezwalający na przekazanie sprawy w celu ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości, w tym postrzegania sądu jako organu bezstronnego, stanowi wyjątek i powinien być interpretowany ściśle. Podkreślono, że zbyt pochopne przekazywanie spraw może prowadzić do przekonania o łatwości manipulowania właściwością sądu. Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że instytucja ta nie funkcjonuje w oderwaniu od innych przepisów procesowych, w szczególności od instytucji wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c.). W sytuacji, gdy stroną w sprawie jest sędzia sądu właściwego miejscowo i rzeczowo, sąd przełożony na wniosek sądu wyznacza inny sąd równorzędny do rozpoznania sprawy, co ma pierwszeństwo przed procedurą z art. 441 k.p.c. W związku z tym Sąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja i ścisłe stosowanie przepisów dotyczących przekazywania spraw (art. 441 k.p.c.) oraz wyłączenia sędziego (art. 48 k.p.c.) w sytuacjach budzących wątpliwości co do bezstronności.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pozwanymi są sędziowie z okręgu sądu, ale wskazuje na ogólne zasady pierwszeństwa procedur zapewniających bezstronność.
Zagadnienia prawne (1)
Czy w sytuacji, gdy pozwanymi w sprawie są sędziowie orzekający w sądzie właściwym miejscowo i rzeczowo, zachodzą podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 k.p.c. w celu ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 441 k.p.c. powinien być interpretowany ściśle, a zbyt pochopne przekazywanie spraw może podważać zaufanie do sądów. Podkreślono, że istnieją inne procedury, takie jak wyłączenie sędziego z mocy ustawy (art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c.), które mają pierwszeństwo i służą zapewnieniu bezstronności w takich sytuacjach.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J.J. | osoba_fizyczna | powód |
| K.L. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 441
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten stanowi wyjątek od zasady właściwości miejscowej i powinien być interpretowany ściśle. Przekazanie sprawy jest możliwe, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na postrzeganie sądu jako organu bezstronnego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 48 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wyłączenie sędziego z mocy ustawy (iudex inhabilis) jest niezależne od jego wylosowania do sprawy i aktualizuje przesłanki z art. 481 k.p.c., zgodnie z którym sąd przełożony wyznacza inny sąd równorzędny do rozpoznania sprawy, gdy stroną jest sędzia sądu właściwego.
k.p.c. art. 481
Kodeks postępowania cywilnego
Procedura wyznaczenia innego sądu przez sąd przełożony ma pierwszeństwo przed procedurą przekazania sprawy na podstawie art. 441 k.p.c.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie alternatywnych procedur procesowych (wyłączenie sędziego) zapobiegających braku bezstronności. • Konieczność ścisłej interpretacji przepisów stanowiących wyjątek od zasady właściwości miejscowej. • Ryzyko podważenia zaufania do sądów poprzez zbyt łatwe przekazywanie spraw.
Odrzucone argumenty
Argument Sądu Okręgowego o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy z uwagi na pozwanie sędziów z okręgu sądu.
Godne uwagi sformułowania
Zbyt pochopne przekazywanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu nie służy wytwarzaniu w społeczeństwie przekonania o bezstronności sądów, lecz przeciwnie – może budować przekonanie o łatwości manipulowania ich ustawową właściwością. • Procedura ta ma pierwszeństwo względem procedury przewidzianej w art. 441 k.p.c.
Skład orzekający
Maciej Kowalski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja i ścisłe stosowanie przepisów dotyczących przekazywania spraw (art. 441 k.p.c.) oraz wyłączenia sędziego (art. 48 k.p.c.) w sytuacjach budzących wątpliwości co do bezstronności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pozwanymi są sędziowie z okręgu sądu, ale wskazuje na ogólne zasady pierwszeństwa procedur zapewniających bezstronność.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy potencjalnego konfliktu interesów i wątpliwości co do bezstronności sądu, gdy sędziowie sami stają się stronami postępowania. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy interpretuje przepisy proceduralne w celu ochrony wymiaru sprawiedliwości.
“Sędziowie pozwani w sprawie? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy sprawa trafia do innego sądu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.