Orzeczenie · 2025-02-07

III CO 59/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2025-02-07
SNRodzinnerozwódnajwyższy
rozwódwłaściwość miejscowasąd najwyższykodeks postępowania cywilnegomiejsce zamieszkania

Sąd Okręgowy w Warszawie zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy o rozwód, powołując się na art. 45 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy uznał, że nie jest możliwe ustalenie właściwości miejscowej na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, ponieważ ostatnie wspólne miejsce zamieszkania stron znajdowało się za granicą, pozwany zamieszkuje za granicą, a powódka ma miejsce zamieszkania w Polsce. Sąd Najwyższy odmówił jednak oznaczenia sądu właściwego. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 41 § 1 k.p.c., w sprawach o rozwód właściwość miejscową ustala się przede wszystkim według ostatniego wspólnego miejsca zamieszkania małżonków, jeżeli choć jedno z nich tam nadal mieszka. W przypadku braku takiej podstawy, właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a w ostateczności sąd miejsca zamieszkania powoda. Sąd Najwyższy podkreślił, że oznaczenie sądu na podstawie art. 45 k.p.c. jest uzasadnione tylko wtedy, gdy nie można ustalić właściwości na podstawie art. 41 k.p.c. W tej sprawie, skoro powódka ma miejsce zamieszkania w Polsce, można ustalić właściwość miejscową sądu na podstawie art. 41 zd. 2 k.p.c., co czyni wniosek o oznaczenie sądu bezzasadnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Zagadnienia prawne (1)

Czy w sytuacji, gdy strony miały ostatnie wspólne miejsce zamieszkania za granicą, pozwany zamieszkuje za granicą, a powódka ma miejsce zamieszkania w Polsce, Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód na podstawie art. 45 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy nie powinien oznaczać sądu właściwego, ponieważ właściwość miejscową można ustalić na podstawie miejsca zamieszkania powódki w Polsce zgodnie z art. 41 § 2 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że art. 41 k.p.c. precyzyjnie określa właściwość miejscową w sprawach o rozwód, uwzględniając kolejno: ostatnie wspólne miejsce zamieszkania stron (jeśli jedno z nich tam mieszka), miejsce zamieszkania pozwanego, a w ostateczności miejsce zamieszkania powoda. Ponieważ powódka ma miejsce zamieszkania w Polsce, można ustalić właściwość sądu na tej podstawie, co czyni wniosek o oznaczenie sądu na podstawie art. 45 k.p.c. bezzasadnym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa oznaczenia sądu właściwego

Strony

NazwaTypRola
J.S.osoba_fizycznapowódka
J.K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 41

Kodeks postępowania cywilnego

Określa właściwość miejscową w sprawach o rozwód, uwzględniając kolejno: ostatnie wspólne miejsce zamieszkania stron (jeśli jedno z nich tam mieszka), miejsce zamieszkania pozwanego, a w ostateczności miejsce zamieszkania powoda.

k.p.c. art. 45 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oznacza sąd właściwy do rozpoznania sprawy, jeżeli na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego nie można w świetle okoliczności sprawy ustalić właściwości miejscowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Możliwość ustalenia właściwości miejscowej na podstawie miejsca zamieszkania powódki w Polsce zgodnie z art. 41 § 2 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Trudność w ustaleniu właściwości miejscowej z uwagi na ostatnie wspólne miejsce zamieszkania stron za granicą i miejsce zamieszkania pozwanego za granicą.

Godne uwagi sformułowania

nie ma potrzeby oznaczenia sądu właściwego • Można więc ustalić sąd właściwy, na podstawie miejsca zamieszkania strony powodowej, zgodnie z art. 41 zd. 2 k.p.c.

Skład orzekający

Joanna Misztal-Konecka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia praktyczne zastosowanie przepisów o właściwości miejscowej w sprawach rozwodowych, co jest istotne dla prawników procesowych.

Kiedy Sąd Najwyższy nie wyznacza sądu? Kluczowe zasady właściwości miejscowej w sprawach rozwodowych.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst