III CA 2352/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi postanowieniem z dnia 24 września 2021 roku ustanowił na rzecz (...) Spółki Akcyjnej służebność przesyłu na nieruchomości położonej w Łodzi, obejmującą znoszenie istnienia infrastruktury energetycznej oraz prawo wejścia i wjazdu w celu jej konserwacji i napraw, a także zakaz wznoszenia budynków w pasie linii. Zasądzono od spółki na rzecz właścicieli kwotę 55.817 zł tytułem jednorazowego wynagrodzenia. Apelację od tego postanowienia wniósł uczestnik (przedsiębiorca przesyłowy), zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności dotyczące nieprawidłowej wykładni art. 305^2 § 2 k.c. poprzez nieodpowiednie wynagrodzenie i naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego w zakresie szerokości pasa służebności. Wnioskodawcy wnieśli zażalenie na rozstrzygnięcie o kosztach. Sąd Okręgowy oddalił apelację i zażalenie, uznając zaskarżone postanowienie za prawidłowe. Sąd odwoławczy podzielił ustalenia i ocenę prawną Sądu pierwszej instancji, wskazując, że szerokość pasa służebności powinna uwzględniać nie tylko sam pas eksploatacyjny, ale także strefę ochronną niezbędną do bezpiecznego korzystania z urządzeń i ograniczenia właściciela nieruchomości. Podkreślono, że właściciele nabyli nieruchomość w drodze darowizny, co uzasadnia uwzględnienie utraty wartości nieruchomości w wynagrodzeniu, nawet jeśli infrastruktura istniała wcześniej. Sąd Okręgowy oddalił również zarzuty dotyczące kosztów postępowania, stosując zasadę ponoszenia kosztów przez każdego uczestnika w postępowaniu nieprocesowym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie szerokości pasa służebności przesyłu, uwzględnianie strefy ochronnej i ograniczeń dla właściciela, ustalanie wynagrodzenia za służebność w przypadku nabycia nieruchomości w drodze darowizny z istniejącą infrastrukturą, rozstrzyganie o kosztach w postępowaniu nieprocesowym.
Konkretne ustalenia dotyczące szerokości pasa i wysokości wynagrodzenia są zależne od specyfiki danej sprawy i opinii biegłych.
Zagadnienia prawne (3)
Jaka jest prawidłowa szerokość pasa służebności przesyłu dla napowietrznej linii energetycznej SN-15 kV, uwzględniająca zarówno pas eksploatacyjny, jak i strefę ochronną oraz ograniczenia dla właściciela nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Prawidłowa szerokość pasa służebności powinna uwzględniać nie tylko pas eksploatacyjny, ale także strefę ochronną niezbędną do bezpiecznego korzystania z urządzeń, konserwacji, napraw, modernizacji, a także ograniczenia dla właściciela nieruchomości, w tym możliwość wrastania gałęzi i zapewnienie swobody manewrowania pojazdów technicznych.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do przepisów, orzecznictwa SN oraz opinii biegłych, wskazując, że szerokość służebności musi zapewnić przedsiębiorcy swobodny dostęp do urządzeń i możliwość ich utrzymania, a jednocześnie uwzględniać ograniczenia dla właściciela gruntu. Przyjęto szerszy pas niż minimalny wskazany przez biegłego elektroenergetyka, opierając się na praktyce przedsiębiorstwa i przepisach dotyczących bezpieczeństwa.
Czy przy ustalaniu wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu należy uwzględniać utratę wartości nieruchomości, jeśli właściciele nabyli ją w drodze darowizny, a infrastruktura istniała już wcześniej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, należy uwzględnić utratę wartości nieruchomości, nawet jeśli infrastruktura istniała wcześniej, a nieruchomość została nabyta w drodze darowizny. Wynagrodzenie powinno kompensować właścicielowi cały uszczerbek związany z obciążeniem.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że argumenty o uwzględnieniu wartości nieruchomości w cenie zakupu nie mają zastosowania w przypadku nabycia w drodze darowizny. Wynagrodzenie za służebność powinno kompensować właścicielowi wszelkie niedogodności i uszczerbek w majątku wynikający z obciążenia, w tym utratę wartości nieruchomości.
Jak należy rozstrzygnąć o kosztach postępowania nieprocesowego, gdy interesy stron są sprzeczne, a postępowanie jest skomplikowane?
Odpowiedź sądu
W postępowaniu nieprocesowym obowiązuje zasada ponoszenia kosztów przez każdego uczestnika (art. 520 § 1 k.p.c.), jednak sąd może odstąpić od tej zasady i stosunkowo rozdzielić koszty lub obciążyć nimi jednego z uczestników, jeśli interesy stron są sprzeczne lub jeden z uczestników działał niesumiennie (art. 520 § 2 i 3 k.p.c.).
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że w niniejszej sprawie, mimo sprzecznych stanowisk co do szerokości pasa i wynagrodzenia, obie strony miały interes w uregulowaniu stanu prawnego nieruchomości. Brak zgody na orzeczenie według żądania wniosku nie stwarza samo przez się sprzeczności interesów. Dlatego zastosowano zasadę ogólną ponoszenia kosztów przez każdego uczestnika.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółka Akcyjna | spółka | uczestnik postępowania (przedsiębiorca przesyłowy) |
| M. J. | osoba_fizyczna | wnioskodawca/uczestnik postępowania |
| S. J. | osoba_fizyczna | wnioskodawca/uczestnik postępowania |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 305^1
Kodeks cywilny
Powierzchnia nieruchomości zajęta pod służebność przesyłu ma umożliwić korzystanie przez przedsiębiorcę z nieruchomości zgodnie z przeznaczeniem urządzeń, które nieruchomość zajmują, uwzględniając potrzeby konserwacji, napraw, modernizacji i usuwania awarii.
k.c. art. 305^2 § 2
Kodeks cywilny
Wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu powinno być odpowiednie do utraty wartości nieruchomości i poniesionych przez właściciela niedogodności.
Pomocnicze
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Zakaz nadużywania prawa podmiotowego, stosowany w sytuacjach, gdy wykonanie prawa prowadzi do skutków niemoralnych lub rozmijających się z celem jego ustanowienia.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny dowodów przez sąd, która nie może być dowolna, lecz musi być zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego.
k.p.c. art. 520 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada ponoszenia kosztów przez każdego uczestnika postępowania nieprocesowego.
k.p.c. art. 520 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość stosunkowego rozdzielenia kosztów lub obciążenia nimi jednego z uczestników, gdy interesy stron są sprzeczne lub są w różnym stopniu zainteresowane wynikiem postępowania.
k.p.c. art. 520 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość obciążenia kosztami uczestnika, którego wnioski zostały oddalone lub odrzucone, lub który działał niesumiennie.
k.p.c. art. 381
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość pominięcia przez sąd drugiej instancji nowych twierdzeń i dowodów, jeśli strona mogła je powołać w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.
u.k.s.c. art. 113 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Podstawa do zwrotu wydatków tymczasowo wyłożonych przez Skarb Państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Szerokość pasa służebności powinna uwzględniać strefę ochronną i ograniczenia dla właściciela. • Wynagrodzenie za służebność powinno kompensować utratę wartości nieruchomości, nawet jeśli została nabyta w drodze darowizny z istniejącą infrastrukturą. • W postępowaniu nieprocesowym, w przypadku braku wyraźnej sprzeczności interesów, stosuje się zasadę ponoszenia kosztów przez każdego uczestnika.
Odrzucone argumenty
Szerokość pasa służebności powinna być ograniczona do pasa eksploatacyjnego. • Wynagrodzenie za służebność nie powinno uwzględniać utraty wartości nieruchomości, jeśli infrastruktura istniała przed nabyciem przez obecnych właścicieli. • Należało zastosować art. 520 § 2 lub § 3 k.p.c. i obciążyć wnioskodawców kosztami postępowania.
Godne uwagi sformułowania
granice przestrzenne służebności winny być określone również przy uwzględnieniu ograniczeń, jakich doznaje właściciel nieruchomości • pas służebności ze strefą ochronną winien uwzględniać także przewidywane gabaryty wprowadzanych w celu naprawy linii pojazdów • wnioskodawcy nabyli przedmiotową nieruchomość w drodze umowy darowizny, a zatem umowy nieodpłatnej, w której kwestia wysokości ceny nieruchomości nie miała żadnego znaczenia • w postępowaniu nieprocesowym obowiązuje zasada (...) ponoszenia przez każdego uczestnika postępowania wszystkich kosztów, jakie związane są z jego udziałem w sprawie
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie szerokości pasa służebności przesyłu, uwzględnianie strefy ochronnej i ograniczeń dla właściciela, ustalanie wynagrodzenia za służebność w przypadku nabycia nieruchomości w drodze darowizny z istniejącą infrastrukturą, rozstrzyganie o kosztach w postępowaniu nieprocesowym."
Ograniczenia: Konkretne ustalenia dotyczące szerokości pasa i wysokości wynagrodzenia są zależne od specyfiki danej sprawy i opinii biegłych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy praktycznych aspektów ustanawiania służebności przesyłu, co jest częstym problemem dla właścicieli nieruchomości i przedsiębiorstw energetycznych. Interpretacja przepisów dotyczących szerokości pasa i wynagrodzenia ma znaczenie praktyczne.
“Jak szeroki powinien być pas służebności przesyłu? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Dane finansowe
wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu: 55 817 PLN
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.