Orzeczenie · 2026-06-03

III AUa 968/25Odmowa emerytury pomostowej brak pracy w szczególnych warunkach 2

Sąd

Sąd Apelacyjny w Łodzi

Miejsce

Łódź

Data

2026-06-03

SAOSUbezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaapelacyjny

emerytura pomostowapraca w szczególnych warunkachpraca o szczególnym charakterzestaż pracyustawa o emeryturach pomostowychZUSsąd apelacyjnyprawo ubezpieczeń społecznych

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła prawa do emerytury pomostowej dla O. X., która domagała się przyznania świadczenia. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił, wskazując na brak udowodnienia co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze oraz brak wykonywania takiej pracy po 31 grudnia 2008 r. ZUS uwzględnił jedynie 14 lat, 11 miesięcy i 13 dni pracy w szczególnych warunkach na podstawie przepisów wcześniejszych, nie zaliczając okresów pracy na stanowiskach przędzarz-pomoc i konfekcjoner środków opatrunkowych, ani pracy jako pokojowa w Domu Pomocy Społecznej po 2008 r. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił odwołanie ubezpieczonej, uznając, że nie spełnia ona warunków do emerytury pomostowej, zwłaszcza wymogu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze po 31 grudnia 2008 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi, rozpoznając apelację, podzielił stanowisko Sądu Okręgowego. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że praca wykonywana przez O. X. w Domu Pomocy Społecznej jako pokojowa w okresie od 1 do 30 czerwca 2024 r., mimo że mogła być zaliczona do prac personelu sprawującego opiekę (pkt 22 załącznika nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych), nie była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Ubezpieczona łączyła czynności opiekuńcze z pracami porządkowymi, co wykluczało uznanie jej za pracę o szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy. Sąd podkreślił, że nie można zaliczać okresów pracy, które nie są wprost wymienione w załącznikach do ustawy o emeryturach pomostowych, ani prac podobnych. W konsekwencji, ubezpieczona nie wykazała wymaganego 15-letniego stażu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, co skutkowało oddaleniem apelacji i utrzymaniem w mocy decyzji odmawiającej prawa do emerytury pomostowej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Interpretacja wymogów ustawy o emeryturach pomostowych dotyczących pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w tym wymogu stałości i pełnego wymiaru czasu pracy, a także konieczności zgodności z załącznikami do ustawy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczonej i konkretnych stanowisk pracy. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w przypadkach, gdzie charakter pracy jest jednoznacznie opiekuńczy lub porządkowy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy praca wykonywana przez ubezpieczoną w Domu Pomocy Społecznej jako pokojowa, łącząca czynności opiekuńcze z porządkowymi, może być uznana za pracę o szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych, jeśli nie była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, praca taka nie może być uznana za pracę o szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych, jeśli nie jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.

Uzasadnienie

Ustawa o emeryturach pomostowych wymaga, aby prace o szczególnym charakterze, wymienione w załączniku nr 2, były wykonywane stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Ubezpieczona, wykonując obowiązki pokojowej w Domu Pomocy Społecznej, łączyła czynności opiekuńcze z porządkowymi, co oznacza, że nie wykonywała pracy opiekuńczej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.

Czy okresy pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, udokumentowane na podstawie przepisów sprzed wejścia w życie ustawy o emeryturach pomostowych (np. rozporządzenia z 1983 r.), mogą być zaliczone do wymaganego 15-letniego stażu, jeśli praca ta nie jest wymieniona w załącznikach do ustawy o emeryturach pomostowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, okresy pracy udokumentowane na podstawie przepisów sprzed ustawy o emeryturach pomostowych mogą być zaliczone do wymaganego 15-letniego stażu tylko wtedy, gdy charakter pracy jest zgodny z wykazami zawartymi w załącznikach nr 1 lub 2 do ustawy o emeryturach pomostowych.

Uzasadnienie

Ustawa o emeryturach pomostowych wymaga, aby praca była wymieniona w załącznikach nr 1 lub 2 do ustawy, aby mogła być uznana za pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Prace uznane za takie na podstawie wcześniejszych przepisów (np. rozporządzenia z 1983 r.) nie są automatycznie zaliczane, jeśli ich charakter nie odpowiada definicjom zawartym w obecnej ustawie.

Czy ubezpieczona spełnia warunki do emerytury pomostowej na podstawie art. 49 ustawy o emeryturach pomostowych, jeśli po 31 grudnia 2008 r. nie wykonywała pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, ale przed tą datą posiadała co najmniej 15 lat takiej pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ prace wykonywane przez ubezpieczoną do dnia 31 grudnia 2008 r. nie są pracami wymienionymi w art. 3 ust. 1 lub art. 3 ust. 3 ustawy o emeryturach pomostowych, a zatem nie spełnia ona warunku posiadania 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu tej ustawy.

Uzasadnienie

Artykuł 49 ustawy o emeryturach pomostowych pozwala na przyznanie świadczenia osobom, które nie wykonywały pracy w szczególnych warunkach po 31 grudnia 2008 r., ale pod warunkiem, że na dzień 1 stycznia 2009 r. miały co najmniej 15 lat takiej pracy, przy czym praca ta musi być zgodna z definicjami zawartymi w art. 3 ust. 1 i 3 ustawy. W przypadku ubezpieczonej, jej wcześniejsze prace (np. tkacz, pomoc przędzarza, konfekcjoner) nie są wymienione w załącznikach do ustawy, co wyklucza możliwość zaliczenia ich do wymaganego stażu na podstawie art. 49.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalił apelację

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

Nazwa	Typ	Rola
O. X.	osoba_fizyczna	wnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w C.	organ_państwowy	pozwany

Przepisy (8)

Główne

u.e.p. art. 4

Ustawa o emeryturach pomostowych

u.e.p. art. 3 § ust. 1 i 3

Ustawa o emeryturach pomostowych

u.e.p. art. 49

Ustawa o emeryturach pomostowych

Pomocnicze

u.e.r.f.u.s. art. 32

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

u.e.r.f.u.s. art. 33

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p. art. 30 § § 1 pkt 1

Kodeks pracy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Praca wykonywana przez ubezpieczoną w Domu Pomocy Społecznej jako pokojowa nie była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, co jest wymogiem ustawy o emeryturach pomostowych. • Wcześniejsze okresy pracy ubezpieczonej nie są pracami wymienionymi w załącznikach do ustawy o emeryturach pomostowych, co wyklucza ich zaliczenie do wymaganego stażu na podstawie tej ustawy.

Odrzucone argumenty

Praca ubezpieczonej w Domu Pomocy Społecznej jako pokojowa powinna być uznana za pracę o szczególnym charakterze. • Okresy pracy udokumentowane na podstawie przepisów sprzed ustawy o emeryturach pomostowych powinny być zaliczone do wymaganego stażu. • Praca na stanowisku przędzarz-pomoc i konfekcjoner środków opatrunkowych powinna być uznana za pracę w szczególnych warunkach.

Godne uwagi sformułowania

nie wykonywała pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych • nie wykonywała tej pracy stale i w pełnym wymiarze czasu pracy • nie można zaliczać okresów pracy, które nie są wprost wymienione w załącznikach do ustawy o emeryturach pomostowych, ani prac podobnych

Skład orzekający

Iwona Szybka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów ustawy o emeryturach pomostowych dotyczących pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w tym wymogu stałości i pełnego wymiaru czasu pracy, a także konieczności zgodności z załącznikami do ustawy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczonej i konkretnych stanowisk pracy. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w przypadkach, gdzie charakter pracy jest jednoznacznie opiekuńczy lub porządkowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest istotna dla osób ubiegających się o emeryturę pomostową, ponieważ precyzuje kryteria uznawania pracy za 'szczególne warunki' lub 'szczególny charakter', co jest częstym punktem spornym.

“Emerytura pomostowa: Czy praca pokojowej w DPS to praca w szczególnych warunkach?”

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

k.p. art. 30 k.p.c. art. 233 k.p.c. art. 385 u.e.r. art. 32 u.e.r. art. 33

Powiązane tematy

emerytura pomostowa praca w szczególnych warunkach praca o szczególnym charakterze staż pracy ustawa o emeryturach pomostowych ZUS sąd apelacyjny prawo ubezpieczeń społecznych

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst