III AUA 556/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła sporu między Zakładem Ubezpieczeń Społecznych a spółką (...) Sp. z o.o. w K. w przedmiocie podlegania przez osoby świadczące usługi na rzecz spółki obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. ZUS wydawał decyzje stwierdzające, że wskazane osoby podlegały ubezpieczeniom jako zleceniobiorcy. Spółka odwołała się od tych decyzji, argumentując, że osoby te prowadziły własną działalność gospodarczą, której przedmiot był zgodny z wykonywanymi usługami. Sąd Okręgowy w Zielonej Górze przychylił się do stanowiska spółki, zmieniając decyzje ZUS i ustalając, że zainteresowani nie podlegają ubezpieczeniom jako zleceniobiorcy. Sąd Okręgowy szczegółowo analizował charakter wykonywanych prac, samodzielność przedsiębiorców, sposób organizacji ich czasu pracy, ponoszone koszty oraz zgodność przedmiotu działalności gospodarczej z faktycznie świadczonymi usługami. Stwierdził, że wszystkie te elementy wskazują na prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. ZUS złożył apelację, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną ocenę dowodów i nieprawidłowe zastosowanie przepisów dotyczących swobody działalności gospodarczej oraz umów cywilnoprawnych. Sąd Apelacyjny w Poznaniu uznał apelację ZUS za bezzasadną. Sąd odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i rozważania prawne Sądu Okręgowego, podkreślając, że kluczowe cechy działalności gospodarczej – zarobkowy charakter, zorganizowanie, ciągłość i samodzielność – były spełnione przez osoby świadczące usługi. Sąd Apelacyjny odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, wskazując, że umowa zlecenia wykonywana w ramach prowadzonej działalności gospodarczej nie stanowi odrębnego tytułu do ubezpieczeń, a obowiązek ubezpieczeniowy wynika wyłącznie z tytułu prowadzenia działalności. Sąd podkreślił, że nawet świadczenie usług dla jednego kontrahenta i wykonywanie powtarzalnych czynności nie wyklucza kwalifikacji jako działalność gospodarcza, jeśli pozostałe cechy są spełnione. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny oddalił apelację ZUS i zasądził od niego zwrot kosztów zastępstwa prawnego na rzecz spółki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kryteriów odróżniających umowę zlecenia od działalności gospodarczej w kontekście ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza w specyficznych sektorach jak rolnictwo.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i może wymagać analizy w kontekście innych branż i rodzajów umów.
Zagadnienia prawne (1)
Czy osoby wykonujące usługi na rzecz spółki rolniczej, posiadające zarejestrowaną działalność gospodarczą o zbieżnym przedmiocie, podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym jako zleceniobiorcy, czy też jako osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Osoby te podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym jako osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą, a nie jako zleceniobiorcy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że świadczone usługi spełniały cechy działalności gospodarczej: zarobkowy charakter, zorganizowanie, ciągłość i samodzielność. Przedmiot działalności gospodarczej był zgodny z wykonywanymi czynnościami, a przedsiębiorcy mieli swobodę w organizacji pracy, nie byli pod nadzorem ani nie byli związani sztywnymi godzinami pracy, co odróżniało ich od statusu zleceniobiorcy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółka z o.o. w K. | spółka | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. | instytucja | pozwany |
| M. K. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| T. K. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| A. K. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| P. N. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| D. P. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| M. P. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| C. P. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| P. P. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| K. R. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| A. W. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| W. W. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
Przepisy (10)
Główne
ustawa systemowa art. 6 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Obowiązkowo ubezpieczeniom podlegają osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia.
ustawa systemowa art. 6 § ust. 1 pkt 5
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Obowiązkowo ubezpieczeniom podlegają osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą.
Pomocnicze
k.c. art. 750
Kodeks cywilny
Stosuje się przepisy o zleceniu do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane odrębnymi przepisami.
ustawa systemowa art. 8 § ust. 6 pkt 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Definicja osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą.
Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej art. 2
Definicja działalności gospodarczej jako zarobkowej działalności wytwórczej, budowlanej, handlowej, usługowej oraz poszukiwania, rozpoznawania i wydobywania kopalin ze złóż, a także działalności zawodowej wykonywanej w sposób zorganizowany i ciągły.
Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej art. 4
Definicja przedsiębiorcy.
k.p.c. art. 477 § 14 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna zmiany decyzji przez sąd pierwszej instancji.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady zasądzania kosztów postępowania.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 9 § ust. 2
Określenie wysokości opłat za czynności radców prawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Świadczone usługi miały charakter działalności gospodarczej, a nie umowy zlecenia. • Przedsiębiorcy działali samodzielnie, we własnym zakresie organizowali pracę i czas jej wykonywania. • Przedmiot działalności gospodarczej był zgodny z faktycznie wykonywanymi czynnościami. • Brak było nadzoru, poleceń i ścisłych ram czasowych ze strony spółki. • Przedsiębiorcy ponosili koszty związane z prowadzoną działalnością (np. odzież robocza) i korzystali z zewnętrznej obsługi księgowej.
Odrzucone argumenty
ZUS argumentował, że czynności wykonywane przez zainteresowanych nie miały charakteru działalności gospodarczej, lecz pracy najemnej. • ZUS kwestionował samodzielność przedsiębiorców i wskazywał na zależność od spółki. • ZUS podnosił, że organizacja pracy i czas jej świadczenia były uzależnione od obiektywnych czynników zewnętrznych (cykl biologiczny zwierząt, pogoda) oraz od sprzętu i zasobów spółki.
Godne uwagi sformułowania
Z charakteru wykonywanych przez ww. osobę czynności wynika bowiem jednoznacznie, że były one świadczone w ramach umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z art. 750 k.c. stosuje się przepisy o zleceniu. • Decydujące znaczenie dla zdefiniowania tego pojęcia ma ustawa systemowa oraz ustawa o swobodzie działalności gospodarczej. • W orzecznictwie nie budzi także wątpliwości, że w sytuacji, gdy umowa zlecenia (o świadczenie usług) wykonywana jest w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, tytułem objęcia obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi jest wyłącznie działalność gospodarcza. • O działalności gospodarczej można zatem mówić, jeżeli są spełnione kumulatywnie wszystkie przesłanki tj. zarobkowy charakter prowadzonej działalności, jej zorganizowany charakter, i ciągłość jej wykonywania.
Skład orzekający
Sylwia Dembska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów odróżniających umowę zlecenia od działalności gospodarczej w kontekście ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza w specyficznych sektorach jak rolnictwo."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i może wymagać analizy w kontekście innych branż i rodzajów umów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia między umową zlecenia a działalnością gospodarczą, co ma kluczowe znaczenie dla składek ZUS. Dodatkowo, kontekst rolniczy i duża liczba zaangażowanych osób czynią ją interesującą dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i ubezpieczeń społecznych.
“Zlecenie czy własna firma? Sąd rozstrzyga, czy rolnicy płacą ZUS jak pracownicy czy przedsiębiorcy.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.