III AUA 396/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania L.C. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej mu prawa do emerytury. Wnioskodawca twierdził, że nie uwzględniono mu okresów pracy za granicą oraz prowadzenia działalności gospodarczej, a także że jego data urodzenia została błędnie ustalona w poprzednim postępowaniu. Sąd Okręgowy w Łomży oddalił odwołanie, powołując się na prawomocny wyrok z 2014 roku i brak nowych dowodów lub okoliczności uzasadniających ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 114 ustawy emerytalnej. Sąd Apelacyjny w Białymstoku, rozpoznając apelację wnioskodawcy, w pełni zaakceptował stanowisko Sądu Okręgowego. Podkreślono, że ponowne ustalenie prawa do świadczenia w trybie art. 114 ustawy emerytalnej stanowi nadzwyczajną kontynuację postępowania i wymaga przedstawienia nowych dowodów lub ujawnienia nowych okoliczności, które nie były przedmiotem oceny w poprzednim postępowaniu. Wnioskodawca nie wykazał spełnienia tych przesłanek, a przedstawione przez niego dokumenty dotyczące pracy za granicą i działalności gospodarczej nie stanowiły nowych dowodów w rozumieniu ustawy, ponieważ były już ocenione lub nie potwierdzały okresów składkowych z powodu braku opłacania składek. Sąd Apelacyjny oddalił apelację jako bezzasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 114 ustawy emerytalnej w kontekście powagi rzeczy osądzonej i wymogu przedstawienia nowych dowodów lub okoliczności.
Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i jego próby ponownego ustalenia prawa do emerytury po prawomocnym wyroku.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przedstawienie przez wnioskodawcę dokumentów dotyczących pracy za granicą i prowadzenia działalności gospodarczej, które nie zostały w pełni uwzględnione w poprzednim postępowaniu, stanowi podstawę do ponownego ustalenia prawa do emerytury na podstawie art. 114 ustawy emerytalnej, mimo prawomocnego wyroku sądu oddalającego odwołanie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przedstawione dokumenty nie stanowią nowych dowodów lub okoliczności w rozumieniu art. 114 ustawy emerytalnej, które uzasadniałyby ponowne ustalenie prawa do emerytury, ponieważ zostały już ocenione lub nie potwierdzają okresów składkowych z powodu braku opłacania składek.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił, że art. 114 ustawy emerytalnej wymaga przedstawienia nowych dowodów lub ujawnienia nowych okoliczności istniejących przed wydaniem poprzedniej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń. Wnioskodawca nie wykazał spełnienia tych przesłanek. Dokumenty dotyczące pracy za granicą były już przedmiotem oceny, a działalność gospodarcza nie stanowiła okresu składkowego z powodu braku opłacania składek.
Jaki jest wpływ prawomocnego wyroku sądu oddalającego odwołanie od decyzji ZUS odmawiającej prawa do emerytury na późniejsze postępowanie wszczęte na podstawie art. 114 ustawy emerytalnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Prawomocny wyrok oddalający odwołanie ma powagę rzeczy osądzonej w rozumieniu pozytywnym (materialnym), co oznacza, że sąd nie może ponownie badać tej samej kwestii prawnej, chyba że zostaną spełnione przesłanki z art. 114 ust. 1 ustawy emerytalnej, tj. przedstawiono nowe dowody lub ujawniono nowe okoliczności mające wpływ na prawo do świadczenia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że powaga rzeczy osądzonej w rozumieniu pozytywnym wyklucza ponowne badanie tej samej kwestii prawnej, jeśli podstawa faktyczna i prawna są te same. Jednakże, art. 114 ustawy emerytalnej pozwala na zmianę podstawy faktycznej poprzedniego rozstrzygnięcia, jeśli zostaną spełnione jego przesłanki, co umożliwia sądowi dokonanie odmiennych ustaleń faktycznych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. C. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (13)
Główne
u.e.r.f.u.s. art. 114 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis ten stanowi podstawę do uchylenia lub zmiany prawomocnej decyzji organu rentowego i ponownego ustalenia prawa do świadczeń lub ich wysokości, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono nowe okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość.
u.e.r.f.u.s. art. 28
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa warunki przyznania emerytury ubezpieczonym urodzonym przed 1 stycznia 1949 r., którzy nie osiągnęli wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego, w tym wymóg posiadania co najmniej 20 lat okresu składkowego i nieskładkowego dla mężczyzn.
Pomocnicze
u.e.r.f.u.s. art. 114 § 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa postępowanie organu rentowego w przypadku, gdy prawo do świadczeń lub ich wysokość ustalono orzeczeniem sądu.
u.e.r.f.u.s. art. 27 § 3
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa wiek emerytalny dla mężczyzn urodzonych w okresie od 1 października 1948 r. do 31 grudnia 1948 r. jako co najmniej 65 lat i 4 miesiące.
u.s.u.s. art. 6 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 36 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 36 § 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.e.r.f.u.s. art. 6 § 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa, które okresy nie podlegają uwzględnieniu do stażu ubezpieczeniowego, w tym okresy rejestracji jako bezrobotny bez pobierania zasiłków.
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 199 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy odrzucenia pozwu z powodu powagi rzeczy osądzonej.
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 366
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy powagi rzeczy osądzonej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak nowych dowodów lub okoliczności uzasadniających ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 114 ustawy emerytalnej. • Przedstawione dokumenty dotyczące pracy za granicą były już przedmiotem oceny w poprzednim postępowaniu. • Działalność gospodarcza nie stanowiła okresu składkowego z powodu braku opłacania składek. • Prawomocny wyrok sądu oddalający odwołanie ma powagę rzeczy osądzonej w rozumieniu pozytywnym.
Odrzucone argumenty
Nieuwzględnienie okresów pracy na gospodarstwie rolnym rodziców. • Nieuwzględnienie okresu prowadzonej działalności gospodarczej od 10.06.1991 r. do 13.09.2011 r. • Wniosek o przesłuchanie świadków na okoliczność prowadzenia działalności gospodarczej.
Godne uwagi sformułowania
Ponowne ustalenie okoliczności faktycznych w trybie tego przepisu stanowi nadzwyczajną kontynuację poprzedniego postępowania przed organem rentowym, zmierzając do podważenia prawomocnej decyzji tego organu. • Jeśli zatem w oparciu o zgromadzony materiał dowody, oceniony zgodnie z regułami art. 233 k.p.c. , Sąd rozpoznający poprzednią sprawę ustalił konkretny stan faktyczny, w odniesieniu do którego dokonał subsumcji przepisów prawa materialnego stanowiących prawną podstawę rozstrzygnięcia o prawie do świadczenia emerytalnego lub rentowego, to w razie wystąpienia ubezpieczonego z kolejnym wnioskiem o przyznanie tegoż świadczenia, opartego na tej samej podstawie faktycznej i prawnej, zachodzi powaga rzeczy osądzonej w jej pozytywnym aspekcie, wykluczając ponownie badanie tej samej kwestii. • Samo prowadzenie działalności gospodarczej, bez opłacania składek na ubezpieczenie społeczne, nie stanowi okresu składkowego.
Skład orzekający
Teresa Suchcicka
przewodniczący-sprawozdawca
Sławomir Bagiński
sędzia
Danuta Zdzisława Poniatowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 114 ustawy emerytalnej w kontekście powagi rzeczy osądzonej i wymogu przedstawienia nowych dowodów lub okoliczności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i jego próby ponownego ustalenia prawa do emerytury po prawomocnym wyroku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje znaczenie powagi rzeczy osądzonej i rygorystyczne wymogi dotyczące ponownego rozpatrywania spraw emerytalnych na podstawie art. 114 ustawy emerytalnej, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach społecznych.
“Czy można ponownie uzyskać emeryturę po prawomocnym wyroku? Sąd wyjaśnia, kiedy to możliwe.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.