III AUa 289/23Likwidator uczelni nie ponosi odpowiedzialności za dlugi ZUS
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Krakowie rozpoznał sprawę z odwołania R. J. i Ł. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w F. o odpowiedzialność za zobowiązania z tytułu składek. Sprawa dotyczyła decyzji ZUS z 22 grudnia 2020 r., która stwierdziła odpowiedzialność R. J. jako likwidatora Wyższej Szkoły (...) w F. za zaległe składki na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy i FGŚP w łącznej kwocie 19.354,54 zł. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił odwołanie. Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelację R. J. i Ł. J., zmienił zaskarżony wyrok. Kluczowym argumentem sądu apelacyjnego było to, że Wyższa Szkoła (...) w F. nie posiadała zdolności upadłościowej. W związku z tym, likwidator R. J. nie miał możliwości złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, co stanowi podstawową przesłankę zwalniającą z odpowiedzialności członków organów zarządzających lub likwidatorów na gruncie przepisów Ordynacji podatkowej (art. 116 § 1 pkt 1). Sąd podkreślił, że R. J. została powołana na likwidatora w celu zakończenia działalności uczelni, dysponując ograniczonymi środkami, które miały zapewnić dokończenie semestru i rozwiązanie umów z pracownikami, a nie na pokrycie wszystkich zobowiązań. Działalność likwidatora była zgodna z wyznaczonymi celami i nie generowała nowych zaległości poza brakiem środków na zapłatę składek. Sąd uznał, że odpowiedzialność likwidatora powinna być oceniana przez pryzmat jego winy w doprowadzeniu do powstania zaległości w toku postępowania likwidacyjnego, a nie za sam fakt pełnienia funkcji w sytuacji braku środków. W związku z tym stwierdzono, że R. J. nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania uczelni, a ZUS ma zwrócić zasądzone kwoty wraz z odsetkami.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaOdpowiedzialność likwidatora uczelni niepublicznej za zobowiązania publicznoprawne w sytuacji braku zdolności upadłościowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji uczelni niepublicznej bez zdolności upadłościowej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy likwidator uczelni niepublicznej, która nie posiada zdolności upadłościowej, ponosi odpowiedzialność za zaległe składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, jeśli nie złożył wniosku o ogłoszenie upadłości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, likwidator nie ponosi odpowiedzialności, jeśli uczelnia nie miała zdolności upadłościowej, a likwidator działał zgodnie z celem zakończenia działalności.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że brak zdolności upadłościowej uczelni uniemożliwia złożenie wniosku o upadłość, co jest kluczową przesłanką zwalniającą z odpowiedzialności. Likwidator działał w ramach wyznaczonych celów, dysponując ograniczonymi środkami, i nie ponosi winy za powstanie zaległości.
Czy przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące odpowiedzialności osób trzecich (art. 116a w zw. z art. 116) mają zastosowanie do likwidatora uczelni niepublicznej, która nie posiada zdolności upadłościowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy te mają zastosowanie, ale z modyfikacją przesłanki egzoneracyjnej dotyczącej wniosku o upadłość.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że przepisy Ordynacji podatkowej stosuje się odpowiednio, jednakże w przypadku braku zdolności upadłościowej, kluczowe jest wykazanie braku winy likwidatora w doprowadzeniu do powstania zaległości w toku postępowania likwidacyjnego.
Czy małżonek likwidatora ponosi solidarną odpowiedzialność za zobowiązania uczelni z majątku wspólnego, jeśli nie wykazano istnienia umowy wyłączającej wspólność majątkową?
Odpowiedź sądu
Tak, w sytuacji braku dowodów na wyłączenie wspólności majątkowej, małżonek ponosi solidarną odpowiedzialność.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy pierwotnie uznał, że małżonek ponosi solidarną odpowiedzialność z majątku wspólnego, jednakże w wyniku zmiany wyroku przez Sąd Apelacyjny, odpowiedzialność likwidatora została wyłączona, co pośrednio wpływa na odpowiedzialność małżonka.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. J. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Ł. J. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w F. | organ_państwowy | organ rentowy |
| Wyższa Szkoła (...) w F. | instytucja | podmiot odpowiedzialny za zobowiązania |
Przepisy (9)
Główne
o.p. art. 116a
Ordynacja podatkowa
Stosuje się odpowiednio do likwidatorów innych osób prawnych, z modyfikacją przesłanki egzoneracyjnej dotyczącej wniosku o upadłość.
o.p. art. 116
Ordynacja podatkowa
Określa odpowiedzialność członków organów zarządzających, stosowany odpowiednio do likwidatorów.
u.s.u.s. art. 31
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Umożliwia przeniesienie odpowiedzialności za składki na członków organów zarządzających lub likwidatorów.
Pomocnicze
o.p. art. 107 § § 1
Ordynacja podatkowa
Reguluje odpowiedzialność osób trzecich za zaległości podatkowe.
Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym art. 37
Dotyczy uzyskania osobowości prawnej przez uczelnie niepubliczne.
k.p.c. art. 477¹⁴ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia odwołania.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzeczenia o zmianie wyroku.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik sprawy w zakresie kosztów postępowania.
Ustawa Prawo upadłościowe i naprawcze art. 6 § pkt 6
Wyłącza z możliwości ogłoszenia upadłości uczelnie niepubliczne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uczelnia nie posiadała zdolności upadłościowej, co uniemożliwiło złożenie wniosku o upadłość. • Likwidator działał zgodnie z celem zakończenia działalności uczelni, dysponując ograniczonymi środkami. • Brak winy likwidatora w doprowadzeniu do powstania zaległości składkowych. • Naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego i równości wobec prawa przez zastosowanie przepisów w sposób niekonstytucyjny.
Odrzucone argumenty
Odpowiedzialność likwidatora wynika z samego faktu pełnienia funkcji organu zarządzającego. • Likwidator miał obowiązek zapłacić zaległe składki z własnych środków, mimo braku środków w uczelni.
Godne uwagi sformułowania
Uczelnia nie posiadała zdolności upadłościowej, co uniemożliwiło złożenie wniosku o upadłość. • Likwidator działał zgodnie z celem zakończenia działalności uczelni, dysponując ograniczonymi środkami. • Odpowiedzialność likwidatora powinna być oceniana przez pryzmat jego winy w doprowadzeniu do powstania zaległości w toku postępowania likwidacyjnego.
Skład orzekający
Krystian Serzysko
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Odpowiedzialność likwidatora uczelni niepublicznej za zobowiązania publicznoprawne w sytuacji braku zdolności upadłościowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uczelni niepublicznej bez zdolności upadłościowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności za długi publiczne w nietypowej sytuacji likwidatora uczelni, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych i prawie administracyjnym.
“Likwidator uczelni bez zdolności upadłościowej zwolniony z odpowiedzialności za długi ZUS – kluczowa interpretacja przepisów.”
Dane finansowe
WPS: 19 354,54 PLN
zwrot kosztów postępowania: 3600 PLN
zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 2700 PLN
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.