Orzeczenie · 2026-01-22

III AUa 1144/25Podleganie ubezpieczeniom społecznym pracownik zarząd 2

Sąd
Sąd Apelacyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2026-01-22
SAOSUbezpieczenia społecznepodleganie ubezpieczeniomWysokaapelacyjny
ubezpieczenia społeczneumowa o pracępozornośćstosunek pracyprezes zarząduZUSskładki

Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Poznaniu decyzją z dnia 5 lipca 2024 r. stwierdził, że D. N. jako pracownik płatnika składek (...) sp. z o.o. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu od 6 marca 2024 r. Odwołanie od tej decyzji wnieśli D. N. oraz (...) sp. z o.o., domagając się ustalenia podlegania ubezpieczeniom. Sąd Okręgowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 6 sierpnia 2025 r. oddalił odwołanie, uznając umowę o pracę za pozorną i nie stanowiącą tytułu do ubezpieczeń społecznych. Sąd Okręgowy argumentował, że brak było dowodów na faktyczne świadczenie pracy przez D. N. na rzecz spółki, a umowa została zawarta dla pozoru w celu uzyskania ochrony ubezpieczeniowej. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, rozpoznając apelację, zmienił zaskarżony wyrok. Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd Okręgowy dokonał błędnych ustaleń faktycznych i naruszył zasady swobodnej oceny dowodów. W ocenie Sądu Apelacyjnego, umowa o pracę nie była pozorna, a D. N. faktycznie wykonywał pracę o cechach pracowniczych, w tym w ramach tzw. podporządkowania autonomicznego, charakterystycznego dla stanowisk zarządczych. Sąd Apelacyjny stwierdził, że umowa o pracę była ważna i stanowiła tytuł do podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od 6 marca 2024 r. W konsekwencji zmieniono również rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia pozorności umowy o pracę w kontekście podlegania ubezpieczeniom społecznym, zwłaszcza w przypadku stanowisk zarządczych i tzw. podporządkowania autonomicznego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji powiązań między osobami a podmiotami gospodarczymi, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach.

Zagadnienia prawne (1)

Czy umowa o pracę zawarta pomiędzy prezesem zarządu spółki a spółką, w której jest on wspólnikiem, stanowi tytuł do podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, czy też jest umową pozorną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Umowa o pracę zawarta pomiędzy prezesem zarządu spółki a spółką, w której jest on wspólnikiem, stanowi tytuł do podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, jeśli praca jest faktycznie wykonywana i wykazuje cechy stosunku pracy, nawet w ramach tzw. podporządkowania autonomicznego.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd Okręgowy błędnie ocenił dowody i uznał umowę za pozorną. Wskazał, że faktyczne wykonywanie pracy przez D. N. na stanowisku prezesa zarządu, w tym czynności zarządczych i operacyjnych, potwierdzone zeznaniami świadków i dokumentami, świadczy o ważności umowy. Podkreślono, że nawet w przypadku tzw. podporządkowania autonomicznego, charakterystycznego dla stanowisk zarządczych, umowa może stanowić tytuł do ubezpieczeń. Cel uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego nie jest sprzeczny z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
D. N. i (...) sp. z o.o.

Strony

NazwaTypRola
D. N.osoba_fizycznaodwołujący
(...) sp. z o.o.spółkaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P.instytucjapozwany

Przepisy (9)

Główne

u.s.u.s. art. 6 § 1 pkt 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 11 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 12 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 8 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

k.p. art. 22 § 1

Kodeks pracy

Pomocnicze

k.c. art. 83 § 1

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa o pracę nie była pozorna, lecz faktycznie wykonywana. • D. N. świadczył pracę o cechach pracowniczych, w tym w ramach podporządkowania autonomicznego. • Sąd Okręgowy błędnie ocenił dowody i ustalił stan faktyczny. • Cel uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego nie dyskwalifikuje umowy o pracę.

Odrzucone argumenty

Umowa o pracę była pozorna i nie stanowiła tytułu do ubezpieczeń społecznych. • Brak było dowodów na faktyczne świadczenie pracy przez D. N. na rzecz spółki. • Wzajemne powiązania podmiotów i profil działalności wskazują na pozorność umowy.

Godne uwagi sformułowania

podporządkowanie autonomiczne • umowa o pracę zawarta dla pozoru • faktyczne wykonywanie pracy • nie można stwierdzić pozorności czynności prawnej - umowy o pracę w sytuacji, gdy praca jest faktycznie wykonywana

Skład orzekający

Wiesława Stachowiak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia pozorności umowy o pracę w kontekście podlegania ubezpieczeniom społecznym, zwłaszcza w przypadku stanowisk zarządczych i tzw. podporządkowania autonomicznego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji powiązań między osobami a podmiotami gospodarczymi, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia pozorności umów o pracę i ich wpływu na ubezpieczenia społeczne, co jest kluczowe dla wielu przedsiębiorców i pracowników. Interpretacja 'podporządkowania autonomicznego' jest istotna dla nowoczesnych form zatrudnienia.

“Czy umowa o pracę prezesa zarządu to zawsze fikcja? Sąd Apelacyjny wyjaśnia, kiedy podlega ubezpieczeniom.”

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst