Orzeczenie · 2016-04-05

III AUA 1139/15Brak dowodów na złożenie wniosku o emeryturę w 2012 roku

Sąd
Sąd Apelacyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2016-04-05
SAOSUbezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaapelacyjny
emeryturaZUSwniosekterminświadczenieubezpieczenie społeczneprawo pracy

Sprawa dotyczyła odwołania L. D. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej wyrównania świadczenia emerytalnego za okres od 5 lutego 2012 r. do 28 lutego 2014 r. Ubezpieczony twierdził, że w lutym 2012 r. ustnie złożył wniosek o emeryturę w ZUS, jednak pracownica nie sporządziła protokołu, a później emeryturę przyznano mu dopiero od marca 2014 r. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, uznając, że brak jest dowodów na ustne złożenie wniosku w 2012 r. Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelację ubezpieczonego, również oddalił jego środek odwoławczy. Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej, postępowanie w sprawach świadczeń wszczyna się na wniosek zainteresowanego, a świadczenia wypłaca się od miesiąca zgłoszenia wniosku. Sąd Apelacyjny uznał, że ustalenia Sądu Okręgowego, iż wnioskodawca nie udowodnił złożenia wniosku w lutym 2012 r., są prawidłowe. Zeznania świadków nie potwierdziły jednoznacznie złożenia wniosku, a brak reakcji ubezpieczonego na brak decyzji ZUS przez dwa lata (od lutego 2012 r. do marca 2014 r.) świadczył o tym, że taki wniosek nie został złożony. Sąd odwoławczy powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym samo spełnienie przesłanek do nabycia świadczenia nie jest wystarczające do jego wypłaty bez złożenia wniosku, a zasada ta zapobiega tzw. kapitalizacji świadczeń. W konsekwencji, apelacja została oddalona, a L. D. obciążono kosztami zastępstwa procesowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że świadczenia emerytalne wypłaca się od miesiąca złożenia wniosku, a brak dowodów na złożenie wniosku uniemożliwia przyznanie świadczenia za okres wcześniejszy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji braku dowodów na złożenie wniosku i braku reakcji na milczenie organu rentowego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy ustne zgłoszenie wniosku o emeryturę w placówce ZUS, bez sporządzenia protokołu, może stanowić podstawę do przyznania świadczenia od daty zgłoszenia, jeśli ubezpieczony nie podjął dalszych kroków przez długi okres?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ustne zgłoszenie wniosku o emeryturę bez sporządzenia protokołu i bez dalszej aktywności ubezpieczonego nie stanowi podstawy do przyznania świadczenia od daty rzekomego zgłoszenia, zwłaszcza gdy późniejszy wniosek został złożony znacznie później, a świadczenie przyznano od daty tego późniejszego wniosku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak jest dowodów na ustne złożenie wniosku w 2012 r. Podkreślono, że postępowanie emerytalne wszczyna się na wniosek, a świadczenia wypłaca się od miesiąca zgłoszenia wniosku. Brak reakcji ubezpieczonego na brak decyzji przez dwa lata świadczy o tym, że wniosek nie został złożony.

Czy sąd może przyznać świadczenie emerytalne za okres poprzedzający datę złożenia pisemnego wniosku, jeśli ubezpieczony twierdzi, że ustnie złożył wniosek wcześniej, ale nie ma na to dowodów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, świadczenia emerytalne wypłaca się nie wcześniej niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek, co wyklucza możliwość wstecznego wypłacania świadczeń za okres przed złożeniem wniosku.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 129 ust. 1 ustawy emerytalnej, zgodnie z którym świadczenia wypłaca się od dnia powstania prawa, nie wcześniej jednak niż od miesiąca zgłoszenia wniosku. Ta zasada zapobiega kapitalizacji świadczeń.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.

Strony

NazwaTypRola
L. D.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (10)

Główne

ustawa emerytalna art. 129 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu. Zasada ta wyklucza możliwość wstecznego wypłacania świadczeń za okres po nabyciu prawa, ale przed złożeniem wniosku.

Pomocnicze

ustawa emerytalna art. 116 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.c. art. 477 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad swobodnej oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe art. 3 § 1

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe art. 3 § 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak dowodów na ustne złożenie wniosku o emeryturę w lutym 2012 r. • Świadczenia wypłaca się od miesiąca zgłoszenia wniosku, a nie od daty powstania prawa, jeśli wniosek został złożony później. • Dwuletnia bierność ubezpieczonego w kwestii braku decyzji ZUS świadczy o tym, że wniosek nie został złożony.

Odrzucone argumenty

Złożenie ustnego wniosku o emeryturę w lutym 2012 r. i brak protokołu wynika z zaniedbania pracownika ZUS. • Należy się wyrównanie świadczenia za okres od lutego 2012 r. do lutego 2014 r.

Godne uwagi sformułowania

Generalną zasadą postępowania emerytalno-rentowego jest, że postępowanie wszczyna się na wniosek. • Zgodnie z obowiązującymi przepisami, w sytuacji zgłoszenia wniosku o prawo do świadczenia emerytalno-rentowego stronie przysługuje prawo wniesienia do sądu odwołania w razie niewydania przez organ rentowy decyzji w terminie 2 miesięcy od zgłoszenia roszczenia. • Brak jakiejkolwiek reakcji skarżącego – stosownie do miernika obiektywnej staranności o bieg swych spraw- pozwala na stwierdzenie, że taki wniosek nie został złożony. • Powyższa zasada wyklucza możliwość wstecznego wypłacania świadczeń, to jest za okres po nabyciu prawa, ale przed złożeniem wniosku o świadczenie (jego wypłatę), co uzasadnia się zapobieganiem powstawaniu zjawiska kapitalizacji świadczeń.

Skład orzekający

Bohdan Bieniek

przewodniczący-sprawozdawca

Dorota Elżbieta Zarzecka

sędzia

Teresa Suchcicka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że świadczenia emerytalne wypłaca się od miesiąca złożenia wniosku, a brak dowodów na złożenie wniosku uniemożliwia przyznanie świadczenia za okres wcześniejszy."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji braku dowodów na złożenie wniosku i braku reakcji na milczenie organu rentowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę prawa ubezpieczeń społecznych dotyczącą momentu wszczęcia postępowania i wypłaty świadczeń, co jest istotne dla prawników i ubezpieczonych.

“Czy można dostać emeryturę "wstecz"? Sąd wyjaśnia, kiedy ZUS musi zapłacić.”

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst