Orzeczenie · 2008-02-19

II UZP 7/07Właściwość sądowa zwrot zasiłku chorobowego

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2008-02-19
SNubezpieczenia społecznezasiłkiWysokanajwyższy
ubezpieczenia społecznezasiłek chorobowyświadczenie rehabilitacyjnewłaściwość sądusąd rejonowysąd okręgowykpczwrot świadczeń

Sąd Najwyższy rozpoznał zagadnienie prawne dotyczące właściwości rzeczowej sądów w sprawach o zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego. Sąd Okręgowy miał wątpliwości, czy takie sprawy, wynikające z art. 66 ust. 2 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, należą do właściwości sądów rejonowych (art. 477(8) § 2 k.p.c.) jako sprawy o zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne, czy też do właściwości sądów okręgowych (art. 477(8) § 1 k.p.c.) jako sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych. Sąd Okręgowy argumentował, że należy odróżnić sprawy o prawo do świadczeń od spraw o zwrot nienależnie pobranych świadczeń, powołując się na analogiczne rozróżnienie w sprawach dotyczących funduszu alimentacyjnego. Sąd Najwyższy jednak nie podzielił tych wątpliwości. Uznał, że kategorie spraw o zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne obejmują również sprawy o zwrot nienależnie pobranych świadczeń. Podkreślono tożsamość stron, przedmiotu sporów i podstaw prawnych. Sąd Najwyższy stwierdził, że wykładnia funkcjonalna i celowościowa przepisu art. 477(8) § 2 k.p.c. potwierdza właściwość rzeczową sądów rejonowych. Rozstrzygnięcie to wyklucza również zarzut nieważności postępowania z powodu niewłaściwości sądu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości rzeczowej sądów w sprawach o zwrot nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia społecznego (zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne).

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie spraw o zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego w kontekście właściwości rzeczowej sądów.

Zagadnienia prawne (1)

Czy sprawy dotyczące zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego oraz świadczenia rehabilitacyjnego należą do kategorii spraw o zasiłek chorobowy i o świadczenie rehabilitacyjne, dla których właściwy jest Sąd Rejonowy, czy też do kategorii spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, dla których właściwy jest Sąd Okręgowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sprawy o zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego należą do właściwości rzeczowej sądów rejonowych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że kategorie spraw o zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne obejmują również sprawy o zwrot nienależnie pobranych świadczeń, ze względu na tożsamość stron, przedmiotu sporów i podstaw prawnych. Wykładnia funkcjonalna i celowościowa potwierdza właściwość sądów rejonowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchwała

Strony

NazwaTypRola
Teresa T.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w W.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (5)

Główne

u.ś.p.u.s.c.i.m. art. 66 § 2

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Przepis ten określa obowiązek zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego.

k.p.c. art. 4778 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa ogólną właściwość rzeczową sądów okręgowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, z wyjątkiem spraw przekazanych do właściwości sądów rejonowych.

k.p.c. art. 4778 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przekazuje do właściwości rzeczowej sądów rejonowych sprawy o zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne.

Pomocnicze

k.p.c. art. 379 § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Określa, że orzeczenie wydane przez sąd rejonowy w sprawie, w której właściwy rzeczowo jest sąd okręgowy, powoduje nieważność postępowania.

k.p.c. art. 390

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje kwestię zagadnień prawnych przekazywanych do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Tożsamość stron, przedmiotu sporów i podstaw prawnych przemawia za uznaniem właściwości rzeczowej sądu rejonowego. • Wykładnia funkcjonalna i celowościowa przepisu art. 477(8) § 2 k.p.c. potwierdza właściwość sądów rejonowych. • Rozdzielanie właściwości rzeczowej w odniesieniu do jednej decyzji organu rentowego byłoby nieracjonalne.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Sądu Okręgowego oparta na rozróżnieniu spraw o świadczenie od spraw dotyczących świadczeń (analogia do funduszu alimentacyjnego). • Możliwość rozszerzającej lub celowościowej wykładni art. 477(8) § 2 k.p.c. w celu przypisania spraw o zwrot świadczeń do właściwości sądów okręgowych.

Godne uwagi sformułowania

Sprawy o zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego [...] należą do właściwości rzeczowej sądów rejonowych. • Tożsamość stron oraz przedmiotu orzekania, wynikającego z odwołania od decyzji organu rentowego [...] przemawia za uznaniem właściwości rzeczowej sądu rejonowego, a przeciwko dualizmowi właściwości rzeczowej. • Rozdzielanie właściwości rzeczowej pomiędzy sąd rejonowy i sąd okręgowy w kwestii odwołania od jednej decyzji [...] byłoby oczywiście nieracjonalne i niezgodne z celem art. 4778 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.

Skład orzekający

Jerzy Kuźniar

przewodniczący

Zbigniew Myszka

sprawozdawca

Jolanta Strusińska-Żukowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości rzeczowej sądów w sprawach o zwrot nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia społecznego (zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne)."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego w kontekście właściwości rzeczowej sądów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej - właściwości sądu, która ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą i może wpływać na ważność postępowań. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego jest kluczowe dla prawników zajmujących się sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Który sąd rozpatrzy sprawę o zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego? Sąd Najwyższy rozwiewa wątpliwości.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst