Orzeczenie · 2016-03-15

II UZ 58/15

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2016-03-15
SNubezpieczenia społeczneskładki na ubezpieczenia społeczneŚrednianajwyższy
ubezpieczenia społeczneskładkiZUSSąd Najwyższyskarga kasacyjnadopuszczalnośćwartość przedmiotu sporudecyzja wymiarowa

Sąd Najwyższy w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych rozpoznał zażalenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w W. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 6 lipca 2015 r., które odrzuciło skargę kasacyjną ZUS od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 22 stycznia 2015 r. Sąd Apelacyjny pierwotnie zmienił wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 13 maja 2014 r. oraz poprzedzającą go decyzję organu rentowego z dnia 28 listopada 2011 r. ustalającą wysokość podstawy wymiaru składek na pracownicze ubezpieczenia społeczne A. Z. u płatnika składek – […] Stowarzyszenia […] z/s w W. Sąd Apelacyjny uzasadnił odrzucenie skargi kasacyjnej tym, że przedmiotem sporu było prawo majątkowe sprowadzające się do wymiaru składek, których wartość zaskarżenia określono na kwotę poniżej dziesięciu tysięcy złotych, co czyniło skargę niedopuszczalną w świetle art. 398^2 § 1 w zw. z art. 398^6 § 2 k.p.c. ZUS w zażaleniu zarzucił błędną wykładnię art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, twierdząc, że sprawa dotyczyła objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym, a ustalenie podstawy wymiaru składek było jedynie wtórnym zabiegiem. Podniósł również naruszenie art. 398^6 § 2 w zw. z art. 398^2 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że przedmiotem postępowania odwoławczego była decyzja „wymiarowa”, a nie decyzja o ustaleniu podlegania ubezpieczeniom. Podkreślono, że organ rentowy sam określił przedmiot i zakres odwołania, a ograniczenie do określenia wysokości „podstawy wymiaru” wykluczało kasacyjne rozeznanie sprawy o „pierwotne” ustalenie tytułu podlegania ubezpieczeniom. W konsekwencji Sąd Najwyższy postanowił oddalić zażalenie i zasądzić koszty postępowania zażaleniowego od ZUS na rzecz Stowarzyszenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie, że sprawa dotycząca wymiaru składek, a nie podlegania ubezpieczeniu, podlega ograniczeniom dopuszczalności skargi kasacyjnej ze względu na wartość przedmiotu sporu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ rentowy sam ograniczył zakres sprawy do wymiaru składek.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sprawa dotycząca ustalenia wysokości podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, zainicjowana odwołaniem od decyzji organu rentowego, jest sprawą o prawa majątkowe, w której dopuszczalność skargi kasacyjnej uzależniona jest od wartości przedmiotu zaskarżenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli decyzja organu rentowego dotyczyła ustalenia wysokości podstawy wymiaru składek, a nie pierwotnego ustalenia podlegania ubezpieczeniu, skarga kasacyjna może być niedopuszczalna ze względu na wartość przedmiotu sporu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przedmiotem postępowania odwoławczego była decyzja 'wymiarowa', a nie decyzja o ustaleniu podlegania ubezpieczeniom. Określenie przez organ rentowy przedmiotu i zakresu odwołania do wysokości podstawy wymiaru składek wykluczało kasacyjne rozeznanie sprawy o pierwotne ustalenie tytułu podlegania ubezpieczeniom.

Czy błędna wykładnia art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych przez Sąd Apelacyjny uzasadnia uchylenie postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli sprawa faktycznie dotyczyła wymiaru składek, a nie objęcia ubezpieczeniem.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że organ rentowy sam określił przedmiot odwołania jako ustalenie wysokości podstawy wymiaru składek, co czyniło skargę kasacyjną niedopuszczalną ze względu na wartość przedmiotu sporu, niezależnie od argumentacji ZUS o błędnej wykładni przepisów dotyczących objęcia ubezpieczeniem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
[...] Stowarzyszenie [...]

Strony

NazwaTypRola
[...] Stowarzyszenie [...]instytucjawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W.instytucjaorgan rentowy
C. Sp. z o.o. Ośrodek [...]spółkazainteresowany
A. Z.osoba_fizycznazainteresowany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o prawa majątkowe, uzależniając ją od wartości przedmiotu zaskarżenia.

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa, że w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych, skarga kasacyjna jest niedopuszczalna.

Pomocnicze

ustawa systemowa art. 8 § ust. 2a

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Dotyczy sytuacji, gdy umowa cywilnoprawna stanowi tytuł do objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym.

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje postępowanie w przedmiocie zażalenia.

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje skutki uwzględnienia lub oddalenia skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady zasądzania kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przed radcę prawnego ustanowionego z urzędu § § 12 ust. 4 pkt 2

Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu zażaleniowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa dotyczyła decyzji wymiarowej, a nie ustalenia podlegania ubezpieczeniom społecznym. • Organ rentowy sam określił przedmiot i zakres odwołania do wysokości podstawy wymiaru składek. • Ograniczenie przedmiotu odwołania do wysokości podstawy wymiaru składek wykluczało kasacyjne rozeznanie sprawy o pierwotne ustalenie tytułu podlegania ubezpieczeniom.

Odrzucone argumenty

Sprawa dotyczyła objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym, a ustalenie podstawy wymiaru składek było jedynie wtórnym zabiegiem. • Skarga kasacyjna była dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia, ponieważ sprawa dotyczyła objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym.

Godne uwagi sformułowania

przedmiotem postępowania odwoławczego stanowiła decyzja „wymiarowa”, a nie decyzja o ustaleniu podlegania pracowniczym ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu • dla potrzeb niedopuszczalnego kasacyjnego zaskarżenia nie może racjonalnie utrzymywać, że wydał kontestowaną decyzję także w niewymienionym w niej zakresie i przedmiocie ustalenia podlegania zainteresowanej pracowniczym ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu

Skład orzekający

Zbigniew Myszka

przewodniczący, sprawozdawca

Beata Gudowska

członek

Krzysztof Staryk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że sprawa dotycząca wymiaru składek, a nie podlegania ubezpieczeniu, podlega ograniczeniom dopuszczalności skargi kasacyjnej ze względu na wartość przedmiotu sporu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ rentowy sam ograniczył zakres sprawy do wymiaru składek.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach społecznych ze względu na precyzyjne rozróżnienie między sprawą o wymiar składek a sprawą o podleganie ubezpieczeniu w kontekście dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Kiedy skarga kasacyjna ZUS jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową różnicę.

Dane finansowe

WPS: 10 000 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst