II USK 236/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w składzie sędziego Jarosława Sobutki rozpoznał skargę kasacyjną K. C. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 21 lutego 2023 r., który oddalił apelację odwołującego się od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku. Sprawa dotyczyła ponownego ustalenia wysokości emerytury policyjnej i policyjnej renty inwalidzkiej K. C. przez Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA, który obniżył świadczenia ze względu na służbę K. C. na rzecz totalitarnego państwa w latach 1981-1990. Sąd Najwyższy, po analizie skargi kasacyjnej, postanowił odmówić jej przyjęcia do rozpoznania. Uzasadnienie odmowy opiera się na stwierdzeniu, że skarga nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności w zakresie uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania. Sąd wskazał, że skarżący nie przedstawił właściwego uzasadnienia dla istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani nie wykazał przesłanek nieważności postępowania. Odnosząc się do zarzutu nieważności postępowania z powodu orzekania w składzie jednego sędziego, Sąd Najwyższy stwierdził, że było to zgodne z przepisami wprowadzonymi w związku z pandemią COVID-19. Sąd Najwyższy zasądził od K. C. na rzecz Dyrektora ZER MSWiA kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaProceduralne aspekty wnoszenia skargi kasacyjnej, wymogi formalne uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi, zasady orzekania w składzie jednoosobowym w okresie pandemii.
Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii związanych z prawem do świadczeń emerytalnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne do jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych, a wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania nie został właściwie uzasadniony.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że skarżący ma obowiązek odrębnego uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując konkretne przesłanki z art. 398^9 § 1 k.p.c. i przedstawiając wywód prawny. W niniejszej sprawie skarżący jedynie ogólnikowo powołał się na istotne zagadnienie prawne i nieważność postępowania, nie przedstawiając pogłębionej argumentacji, co uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie skargi.
Czy rozpoznanie sprawy przez Sąd Apelacyjny w składzie jednego sędziego w okresie stanu zagrożenia epidemicznego związanego z COVID-19 było zgodne z prawem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, było zgodne z prawem.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 15zzs^1 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r., w okresie stanu zagrożenia epidemicznego sądy pierwszej i drugiej instancji rozpoznawały sprawy w składzie jednego sędziego, chyba że prezes sądu zarządził inaczej. Orzekanie w składzie trzech sędziów było fakultatywne, a zatem skład jednoosobowy był zgodny z obowiązującymi przepisami.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. C. | osoba_fizyczna | odwołujący się |
| Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawie | organ_państwowy | organ rentowy |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista zasadność).
k.p.c. art. 398^4 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Nakłada na skarżącego obowiązek odrębnego uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pomocnicze
ustawa COVID-19 art. 15zzs^1 § 1 pkt 4
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Umożliwiała rozpoznawanie spraw w pierwszej i drugiej instancji w składzie jednego sędziego w okresie stanu zagrożenia epidemicznego.
k.p.c. art. 379 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki nieważności postępowania, w tym orzekanie w składzie nieprawidłowym.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady zwrotu kosztów procesu.
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady rozstrzygania o kosztach postępowania.
ustawa zaopatrzeniowa art. 15c
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu...
Dotyczy obniżenia świadczeń emerytalno-rentowych funkcjonariuszy za służbę na rzecz państwa totalitarnego.
ustawa zaopatrzeniowa art. 13b
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu...
Dotyczy obniżenia świadczeń emerytalno-rentowych funkcjonariuszy za służbę na rzecz państwa totalitarnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych, w szczególności nie zawiera właściwego uzasadnienia wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania. • Rozpoznanie sprawy przez Sąd Apelacyjny w składzie jednego sędziego było zgodne z przepisami prawa w okresie stanu zagrożenia epidemicznego.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 15zzs^1 ust. 1 pkt 4 ustawy COVID-19 w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP poprzez rozpoznanie sprawy przez Sąd II instancji w składzie jednego sędziego. • Naruszenie prawa materialnego (art. 2 Konstytucji RP) poprzez błędną wykładnię zasad ochrony praw nabytych, sprawiedliwości społecznej i zaufania do państwa. • Naruszenie prawa materialnego (art. 15c w zw. z art. 13b ustawy zaopatrzeniowej) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że K.C. pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa bez wykazania indywidualnej winy. • Naruszenie prawa materialnego (art. 67 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) poprzez błędną wykładnię i uznanie, że obniżenie świadczeń jest proporcjonalne i uzasadnione. • Naruszenie prawa procesowego (art. 233 § 1 k.p.c.) poprzez dowolną ocenę dowodów i zastosowanie domniemania winy.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna, jako nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń, będzie realizować funkcje publicznoprawne. • Sąd Najwyższy nie jest sądem trzeciej instancji, a jego zadaniem nie jest dokonywanie korekty ewentualnych błędów w zakresie stosowania, czy też wykładni prawa, w każdej indywidualnej sprawie. • Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie może dążyć do przerzucania na Sąd Najwyższy ciężaru doszukiwania się argumentów o zasadności przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c. • Przez istotne zagadnienie prawne należy rozumieć problem o charakterze prawnym, powstały na tle konkretnego przepisu prawa, mający charakter rzeczywisty w tym znaczeniu, że jego rozwiązanie stwarza realne i poważne trudności.
Skład orzekający
Jarosław Sobutka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia skargi kasacyjnej, wymogi formalne uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi, zasady orzekania w składzie jednoosobowym w okresie pandemii."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii związanych z prawem do świadczeń emerytalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie pokazuje, jak ważne są formalne wymogi w postępowaniu kasacyjnym i jak łatwo można stracić szansę na merytoryczne rozpoznanie sprawy przez niedopatrzenie proceduralne. Pokazuje też, jak Sąd Najwyższy interpretuje przepisy dotyczące składu sądu w kontekście nadzwyczajnych okoliczności.
“Skarga kasacyjna odrzucona przez Sąd Najwyższy. Znamy powód, który może dotyczyć każdej sprawy.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.