Orzeczenie · 2020-10-22

II UK 313/19

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2020-10-22
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚrednianajwyższy
emeryturapraca w szczególnych warunkachubezpieczenia społeczneSąd Najwyższyskarga kasacyjnaprawo pracyZUS

Sprawa dotyczyła wniosku J.K. o przyznanie emerytury w wieku obniżonym z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Sąd Okręgowy w W. oraz Sąd Apelacyjny w (…) oddaliły odwołanie wnioskodawcy od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej prawa do emerytury. Sądy obu instancji uznały, że ubezpieczony nie wykazał 15 lat pracy w szczególnych warunkach, a przedłożone świadectwo pracy nie zawierało odpowiedniego potwierdzenia. Analiza opinii biegłego z zakresu BHP wykazała, że czynności wykonywane przez wnioskodawcę (lutowanie płyt, blach i przewodów ołowianych oraz metali nieżelaznych, a także prace narażające na promieniowanie jonizujące lub pola elektromagnetyczne) nie kwalifikowały się do prac wymienionych w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z 1983 r. Wnioskodawca wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. w związku z art. 124 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz art. 75 § 1 k.p.a. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę na posiedzeniu niejawnym, odmówił jej przyjęcia do rozpoznania. Uzasadnił to brakiem podstaw do uznania skargi za oczywiście uzasadnioną, wskazując, że zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej zgodnie z art. 398^3 § 3 k.p.c. Ponadto, Sąd Najwyższy podkreślił, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mogą być podstawą skargi kasacyjnej w sprawie cywilnej, a odwołanie od decyzji organu rentowego podlega rozpoznaniu według zasad Kodeksu postępowania cywilnego. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej i zasądził od wnioskodawcy zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ugruntowana interpretacja dopuszczalności zarzutów w skardze kasacyjnej, w szczególności wyłączenie zarzutów dotyczących oceny dowodów oraz stosowania przepisów KPA w sprawach cywilnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury kasacyjnej i dopuszczalności zarzutów, a nie meritum sprawy dotyczącej prawa do emerytury.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. dotyczące oceny dowodów mogą stanowić podstawę skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej zgodnie z art. 398^3 § 3 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na art. 398^3 § 3 k.p.c. oraz utrwalone orzecznictwo, stwierdził, że zarzuty dotyczące oceny dowodów i ustaleń faktycznych są wyłączone z podstaw skargi kasacyjnej, co uniemożliwia ich uwzględnienie.

Czy przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego mogą stanowić podstawę skargi kasacyjnej w sprawie z odwołania od decyzji organu rentowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej w sprawach ubezpieczeń społecznych, które po wniesieniu odwołania podlegają rozpoznaniu według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że sprawy ubezpieczeń społecznych po wniesieniu odwołania stają się sprawami cywilnymi, a zatem skarga kasacyjna musi opierać się na naruszeniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, a nie Kodeksu postępowania administracyjnego.

Czy wnioskodawca udokumentował 15 lat pracy w szczególnych warunkach, aby nabyć prawo do emerytury w wieku obniżonym?

Odpowiedź sądu

Nie, sądy niższych instancji uznały, że wnioskodawca nie udokumentował wymaganego okresu pracy w szczególnych warunkach, a wykonywane czynności nie odpowiadały kwalifikacjom określonym w przepisach.

Uzasadnienie

Sądy oparły swoje rozstrzygnięcia na analizie świadectwa pracy i opinii biegłego, które nie potwierdziły wykonywania przez wnioskodawcę prac w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, zgodnie z wykazami zawartymi w rozporządzeniu z 1983 r.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
J. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych […] Oddział w W.organ_państwowyorgan rentowy

Przepisy (8)

Główne

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 184 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.c. art. 398^3 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wyłącza zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów z podstaw skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398^9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzuty naruszenia tego przepisu dotyczące oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.a. art. 75 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzuty naruszenia tego przepisu nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej w sprawach ubezpieczeń społecznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej. • Zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej w sprawach cywilnych. • Skarga kasacyjna stanowi polemikę z ustaleniami faktycznymi sądów niższych instancji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. w związku z art. 124 ustawy o emeryturach i rentach z FUS w związku z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie dokumentów potwierdzających pracę w szczególnych warunkach.

Godne uwagi sformułowania

Brak jest podstaw uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. • Zarzut oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jest chybiony. • Przedstawiona Sądowi Najwyższemu skarga stanowi w istocie polemikę z ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez sądy obu instancji. • Wyłączenie w art. 398^3 § 3 k.p.c. z podstaw skargi kasacyjnej zarzutów dotyczących oceny dowodów pozbawia skarżącego możliwości powoływania się na zarzut naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów.

Skład orzekający

Piotr Prusinowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja dopuszczalności zarzutów w skardze kasacyjnej, w szczególności wyłączenie zarzutów dotyczących oceny dowodów oraz stosowania przepisów KPA w sprawach cywilnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury kasacyjnej i dopuszczalności zarzutów, a nie meritum sprawy dotyczącej prawa do emerytury.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników procesowych ze względu na precyzyjne wyjaśnienie dopuszczalności zarzutów w skardze kasacyjnej i wyłączeń z jej podstaw. Dla szerszej publiczności może być mniej atrakcyjne, choć dotyczy kwestii emerytalnych.

Kiedy skarga kasacyjna jest skazana na porażkę? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe pułapki procesowe.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst